บัญชี 1260H ของสหรัฐฯ ขยายถึง 188 บริษัทจีน: ทำไม Alibaba, BYD และผู้ผลิตชิปจึงถูกเชื่อมโยงกับกองทัพ

การปรับปรุงบัญชี Section 1260H ของกระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ในเดือนมิถุนายน 2026 ถือเป็นการขยายขอบเขตครั้งสำคัญ จากเดิมที่เน้นบริษัทอุตสาหกรรมและกลาโหม ไปสู่แบรนด์ผู้บริโภค เทคโนโลยี รถยนต์ ชีวเวชภัณฑ์ หุ่นยนต์ และผู้ผลิตชิปชื่อดังของจีน

ประเด็นสำคัญคือ รายชื่อนี้เป็น บัญชีระบุบริษัทตามกฎหมาย ไม่ใช่บัญชีคว่ำบาตรหรือบัญชีห้ามทำธุรกิจเชิงพาณิชย์กับสหรัฐฯ โดยอัตโนมัติ อย่างไรก็ตาม การขึ้นบัญชีจะนำไปสู่ข้อจำกัดสำคัญด้านการจัดซื้อของกระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ 2

มีอะไรเปลี่ยนแปลงบ้าง

การประกาศเมื่อวันที่ 8 มิถุนายน และการเผยแพร่เอกสารในวันที่ 10 มิถุนายน 2026 เพิ่มหน่วยงานทั้งหมด 65 แห่ง แบ่งเป็นบริษัทแม่ 17 แห่งและบริษัทย่อย 48 แห่ง ทำให้บัญชีมีรายชื่อรวม 188 แห่ง 3439

บริษัทที่ถูกจับตามองมากที่สุด ได้แก่

• Alibaba Group บริษัทอีคอมเมิร์ซและคลาวด์
• Baidu บริษัทค้นหาออนไลน์และปัญญาประดิษฐ์
• BYD ผู้ผลิตรถยนต์ไฟฟ้า
• ChangXin Memory Technologies (CXMT) ผู้ผลิตหน่วยความจำ DRAM
• Yangtze Memory Technologies (YMTC) ผู้ผลิตหน่วยความจำแฟลช
• WuXi AppTec บริษัทวิจัยและผลิตยาแบบรับจ้าง
• RoboSense บริษัทเทคโนโลยีเซ็นเซอร์และหุ่นยนต์
• Unitree ผู้ผลิตหุ่นยนต์สี่ขาและหุ่นยนต์คล้ายมนุษย์

การประกาศครั้งนี้เกิดขึ้นหลังจากมีบัญชีฉบับหนึ่งถูกเผยแพร่ในเดือนกุมภาพันธ์แล้วถอนออกไปในเวลาสั้น ๆ โดยบัญชีฉบับเดือนมิถุนายนมีเนื้อหาใกล้เคียงกับร่างดังกล่าว แต่มีความแตกต่างในรายละเอียด รวมถึงการคงชื่อ CXMT และ YMTC ไว้ 35

ในเวลาเดียวกัน สหรัฐฯ ถอด 10 บริษัทที่เคยอยู่ในบัญชีวันที่ 7 มกราคม 2025 ได้แก่

• Anhui Sun Create Electronics
• China International Information Services
• China National Chemical Engineering
• China Traffic Construction USA
• CNOOC China
• CNOOC International Trading
• COSCO Shipping Finance
• Costar Group
• GLARUN Technology
• Taiji Computer 1

เหตุใดบริษัทเหล่านี้จึงถูกจัดให้อยู่ในบัญชี

ฐานกฎหมายคือมาตรา 1260H ของกฎหมายงบประมาณกลาโหมสหรัฐฯ ประจำปีงบประมาณ 2021 หรือ William M. “Mac” Thornberry National Defense Authorization Act ซึ่งกำหนดให้กระทรวงกลาโหมระบุบริษัทที่ดำเนินงานโดยตรงหรือโดยอ้อมในสหรัฐฯ และเข้าเกณฑ์อย่างใดอย่างหนึ่ง ได้แก่ มีความเชื่อมโยงเพียงพอกับกองทัพปลดปล่อยประชาชนจีนหรือคณะกรรมาธิการทหารส่วนกลาง หรือเป็นผู้สนับสนุนฐานอุตสาหกรรมกลาโหมจีนภายใต้แนวคิด “การผสานพลเรือนกับทหาร” (military-civil fusion) 2

กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ไม่ได้กล่าวหาว่าทุกบริษัทในบัญชีเป็นผู้ผลิตอาวุธแบบดั้งเดิม แต่ใช้เหตุผลด้านโครงสร้างองค์กร ความเป็นเจ้าของ ความเชื่อมโยงกับหน่วยงานรัฐ และการมีส่วนร่วมในระบบอุตสาหกรรมที่รัฐนำเป็นหลัก ตัวอย่างเหตุผลที่เผยแพร่มีดังนี้

• Alibaba และ Baidu: สหรัฐฯ ระบุว่าทั้งสองบริษัทมีความเชื่อมโยงทางอ้อมกับ State-owned Assets Supervision and Administration Commission หรือ SASAC ซึ่งเป็นหน่วยงานกำกับดูแลทรัพย์สินของรัฐจีน และถือเป็นผู้สนับสนุนการผสานพลเรือนกับทหารจากความเกี่ยวข้องกับกระทรวงอุตสาหกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศของจีน หรือ MIIT 2

• BYD: สหรัฐฯ ระบุว่าบริษัทมีความเชื่อมโยงทั้งทางตรงและทางอ้อมกับ SASAC รวมถึงมีความเชื่อมโยงทางอ้อมกับ MIIT และเข้าข่ายผู้สนับสนุนการผสานพลเรือนกับทหาร 2

• CXMT: กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ระบุว่าผู้ผลิตชิปรายนี้มีความเชื่อมโยงโดยตรงกับ MIIT และมีความเชื่อมโยงทางอ้อมกับ SASAC และ MIIT 2

• YMTC: สหรัฐฯ ระบุว่าบริษัทมีเจ้าของทางอ้อมเป็น SASAC และมีความเชื่อมโยงทางอ้อมกับ MIIT รวมถึง State Administration of Science, Technology and Industry for National Defense หรือ SASTIND ซึ่งเป็นหน่วยงานด้านอุตสาหกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเพื่อการป้องกันประเทศ 1

• WuXi AppTec: สหรัฐฯ ระบุว่าบริษัทวิจัยและผลิตยาแบบรับจ้างแห่งนี้มีเจ้าของทางอ้อมเป็น SASAC และมีความเชื่อมโยงทางอ้อมกับ SASTIND และกองทัพปลดปล่อยประชาชนจีน 1

• Unitree: กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ระบุว่าบริษัทมีความเป็นเจ้าของและความเชื่อมโยงทางอ้อมกับ SASAC พร้อมจัดให้เป็นผู้สนับสนุนการผสานพลเรือนกับทหาร 2

• RoboSense: เอกสารที่เผยแพร่ระบุว่าบริษัทเป็นผู้สนับสนุนการผสานพลเรือนกับทหาร และเชื่อมโยงกับฐานอุตสาหกรรมกลาโหมจีนผ่านความเกี่ยวข้องกับกองทัพปลดปล่อยประชาชนตามที่สหรัฐฯ กล่าวอ้าง 2

โดยรวมแล้ว แนวทางด้านหลักฐานของสหรัฐฯ เน้นความเชื่อมโยงทางการบริหารและโครงสร้าง เช่น ความเกี่ยวข้องกับ SASAC, MIIT, SASTIND หรือกองทัพ การถือครองโดยรัฐ การได้รับการสนับสนุนจากนโยบายอุตสาหกรรม การมีใบอนุญาตผลิตด้านทหาร การตั้งอยู่ในพื้นที่ส่งเสริมการผสานพลเรือนกับทหาร รวมถึงการได้รับสถานะอย่าง “Little Giant” หรือ “Single Champion” 12

อย่างไรก็ตาม เอกสารสาธารณะระบุข้อสรุปและหมวดกฎหมายที่ใช้อ้างอิงเป็นหลัก ไม่ได้เปิดเผยรายละเอียดข่าวกรองหรือหลักฐานเบื้องหลังของแต่ละบริษัทอย่างครบถ้วน 12

บัญชีนี้ไม่ใช่การคว่ำบาตรโดยอัตโนมัติ

มาตรา 1260H กำหนดให้มีการเผยแพร่และปรับปรุงบัญชีเป็นระยะต่อเนื่องจนถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2030 บริษัทที่ถูกระบุชื่อสามารถยื่นขอให้พิจารณาใหม่ได้ โดยส่งหลักฐานว่าการขึ้นบัญชีไม่มีมูลเพียงพอ หรือสถานการณ์ที่เคยเป็นเหตุผลในการขึ้นบัญชีไม่ได้เกิดขึ้นแล้ว 12

การอยู่ในบัญชีนี้เพียงอย่างเดียวไม่ได้หมายความว่าสหรัฐฯ ห้ามการค้า การลงทุน การส่งออก หรือการทำธุรกรรมของภาคเอกชนกับบริษัทนั้นทั้งหมด และไม่ใช่สถานะเดียวกับการถูกขึ้นบัญชี Specially Designated Nationals (SDN) ของสำนักงานควบคุมทรัพย์สินต่างประเทศ หรือ OFAC หรือบัญชี Chinese Military-Industrial Complex Companies (NS-CMIC) 2

บริษัทจีนและรัฐบาลจีนโต้แย้งอย่างไร

Alibaba, Baidu, BYD และ WuXi AppTec ปฏิเสธการตีความว่าบริษัทมีความเชื่อมโยงกับกองทัพจีน 7

Alibaba ระบุว่าไม่มีเหตุผลเพียงพอสำหรับการขึ้นบัญชี ปฏิเสธว่าเป็นบริษัททหารจีนหรือเป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์การผสานพลเรือนกับทหาร และกล่าวว่าจะใช้ช่องทางทางกฎหมายที่มีอยู่ 7 Baidu ก็ปฏิเสธเช่นกัน โดยระบุว่าการจัดให้บริษัทเป็นบริษัททหารไม่มีมูลที่น่าเชื่อถือ

รัฐบาลจีนประณามการดำเนินการดังกล่าวว่าเป็นการขยายความหมายของ “ความมั่นคงแห่งชาติ” เกินขอบเขต และเป็นการใช้บัญชีรายชื่อเพื่อเลือกปฏิบัติต่อบริษัทจีน ขณะที่กระทรวงพาณิชย์จีนระบุว่าจะใช้มาตรการตอบโต้ที่จำเป็น 67

คำปฏิเสธเหล่านี้ขัดแย้งโดยตรงกับข้อสรุปของกระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ที่อาศัยความเชื่อมโยงด้านโครงสร้างและหน่วยงานรัฐ เอกสารสาธารณะที่มีอยู่ยังไม่สามารถชี้ขาดข้อพิพาทเกี่ยวกับความสัมพันธ์เบื้องหลังของแต่ละบริษัทได้อย่างเป็นอิสระ 127

ผลกระทบต่อการจัดซื้อของสหรัฐฯ

ตั้งแต่วันที่ 30 มิถุนายน 2026 กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ จะไม่สามารถซื้อสินค้า บริการ หรือเทคโนโลยีโดยตรงจากบริษัทในบัญชี หรือทำสัญญาใหม่ ต่ออายุ หรือขยายสัญญาสำหรับสินค้าและบริการที่บริษัทดังกล่าวผลิตหรือพัฒนาได้ ข้อจำกัดนี้อาจครอบคลุมการจัดซื้อผ่านห่วงโซ่อุปทาน ไม่ใช่เฉพาะสัญญาที่ทำกับบริษัทจีนโดยตรง 2

ตั้งแต่วันที่ 30 มิถุนายน 2027 ข้อจำกัดจะขยายไปถึงการจัดซื้อสินค้าและบริการผ่านบุคคลที่สาม หากสินค้าหรือบริการนั้นผลิตหรือพัฒนาโดยบริษัทในบัญชีหรือบริษัทที่อยู่ภายใต้การควบคุมของบริษัทดังกล่าว 2

ผลในทางปฏิบัติคือ ผู้รับเหมาของกระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ต้องตรวจสอบว่าห่วงโซ่อุปทานของตนมีสินค้า บริการ หรือเทคโนโลยีจากบริษัทที่อยู่ในบัญชีหรือไม่ ตัวอย่างที่อาจเกี่ยวข้อง ได้แก่ บริการคลาวด์และ AI เซ็นเซอร์ แบตเตอรี่ รถยนต์ ชิป บริการห้องปฏิบัติการ และระบบหุ่นยนต์ 2

นอกจากนี้ การขึ้นบัญชียังอาจเพิ่มความเสี่ยงด้านการปฏิบัติตามกฎส่งออก การตรวจสอบคู่ค้า การคัดกรองลูกค้าและชื่อเสียงทางธุรกิจ รวมถึงความเป็นไปได้ที่จะมีข้อจำกัดด้านการลงทุนในอนาคต หากบริษัทใดถูกเพิ่มเข้าไปในบัญชี NS-CMIC ของ OFAC แต่อานิสงส์หรือผลกระทบเหล่านี้เป็นความเสี่ยงต่อเนื่องที่อาจเกิดขึ้น ไม่ใช่ผลทางกฎหมายที่เกิดขึ้นโดยอัตโนมัติจากมาตรา 1260H เพียงอย่างเดียว 2