Binance ส่งข้อมูลส่วนตัวและธุรกรรมคริปโตของลูกค้าให้รัสเซีย จนถูกใช้ในคดีเงินทุนก่อการร้าย

Reuters รายงานว่า Binance ส่งเอกสารระบุตัวตนและประวัติธุรกรรมคริปโตของ Yuri Belenkiy ให้ผู้สอบสวนของรัสเซีย ข้อมูลดังกล่าวถูกนำไปใช้เป็นหลักฐานในคดีเกี่ยวกับการสนับสนุนทางการเงินแก่การก่อการร้าย จากการบริจาคให้แคมเปญระดมทุนที่เกี่ยวข้องกับยูเครน โดยอ้างอิงเอกสารของหน่วยงานบังคับใช้กฎหมายที่สำนักข่าวตรวจสอบ

อย่างไรก็ตาม รายงานไม่ได้ยืนยันว่า Binance เปิดเผยข้อมูลในลักษณะเดียวกันกับผู้บริจาคคริปโตทุกคนที่สนับสนุนประเด็นเกี่ยวกับยูเครน สิ่งที่มีหลักฐานรองรับคือการเปิดเผยข้อมูลของลูกค้ารายหนึ่ง ขณะที่ฐานทางกฎหมายและขั้นตอนการส่งข้อมูลยังมีประเด็นที่ไม่ชัดเจน

Binance ส่งข้อมูลอะไรให้ผู้สอบสวนรัสเซีย

ผู้สอบสวนขอประวัติธุรกรรมของ Belenkiy จาก Binance และได้รับข้อมูลที่เชื่อมโยงเขากับการโอนเงินรวมมากกว่า 700 ดอลลาร์ ระหว่างเดือนมกราคม 2023 ถึงมีนาคม 2024 เงินดังกล่าวถูกส่งไปยังกระเป๋าคริปโตที่เชื่อมโยงกับกองทัพยูเครนและกลุ่ม Azov ซึ่งทางการรัสเซียระบุว่าเป็นองค์กรก่อการร้ายหรือกลุ่มสุดโต่ง

ข้อมูลระบุตัวตนที่มีรายงานว่า Binance ส่งมอบให้ด้วย ได้แก่

• วันเดือนปีเกิด
• ที่อยู่และหมายเลขโทรศัพท์
• หมายเลขหนังสือเดินทาง
• สำเนาหนังสือเดินทางรัสเซีย
• สำเนาใบอนุญาตพำนักในบัลแกเรีย

ทางการรัสเซียนำข้อมูลเหล่านี้ไปใช้ในคดีของ Belenkiy ผู้เชี่ยวชาญด้านไอทีชาวรัสเซีย เขาถูกควบคุมตัวในเดือนกันยายน 2025 และถูกตั้งข้อหาในเดือนถัดมา โดยในช่วงเวลาที่ Reuters รายงาน เขายังอยู่ระหว่างรอการพิจารณาคดี

Binance ตอบคำขอข้อมูลได้อย่างไร หลังประกาศออกจากรัสเซีย

Binance ประกาศถอนการดำเนินงานทั้งหมดออกจากรัสเซียในเดือนกันยายน 2023 แต่การเปิดเผยข้อมูลในกรณีนี้เกี่ยวข้องกับคำขอประวัติบัญชีย้อนหลังจากผู้สอบสวน ไม่ใช่หลักฐานว่าบริษัทกลับมาให้บริการซื้อขายแก่ลูกค้าทั่วไปในรัสเซียอีกครั้ง

Binance ระบุว่า บริษัทให้ความร่วมมือกับคำขอข้อมูลที่ชอบด้วยกฎหมายจากหน่วยงานบังคับใช้กฎหมายทั่วโลก โดยต้องเป็นไปตามข้อกำหนดด้านกฎหมาย ความเป็นส่วนตัว และกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง บริษัทเสริมว่าไม่ได้เป็นผู้กำหนดกฎหมาย ตั้งข้อหาอาญา หรือควบคุมวิธีที่รัฐบาลนำข้อมูลไปใช้ในกระบวนการยุติธรรม

Reuters ระบุว่าคำขอดังกล่าวดำเนินการผ่านกระบวนการรับคำขอข้อมูลจากหน่วยงานบังคับใช้กฎหมายของ Binance แต่ข้อมูลที่มีอยู่ยังไม่ยืนยันช่องทางทางเทคนิคที่ใช้ส่งข้อมูล หรือว่าผู้สอบสวนรัสเซียมีคำสั่งศาลหรือไม่

เหตุใดกรณีนี้จึงนำไปสู่คำถามเรื่อง GDPR

ประเด็นสำคัญอยู่ที่ใบอนุญาตพำนักในบัลแกเรียของ Belenkiy ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายให้ข้อมูลกับ Reuters ว่า หาก Binance จัดให้เขาเป็นผู้พำนักในสหภาพยุโรป กฎคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลของสหภาพยุโรป หรือ GDPR อาจมีผลบังคับใช้

ในกรณีนั้น การโอนข้อมูลส่วนบุคคลไปยังรัสเซียอาจต้องมีฐานทางกฎหมายที่ชัดเจนและมาตรการคุ้มครองเพิ่มเติม แต่รายงานยังไม่สามารถยืนยันได้ว่า Binance จัดประเภทถิ่นพำนักของ Belenkiy อย่างไร หรือบริษัทอาศัยฐานทางกฎหมายใดในการส่งข้อมูล รวมถึงยังไม่มีข้อสรุปว่าการโอนข้อมูลเป็นไปตามข้อกำหนดของ GDPR หรือไม่

ผู้เชี่ยวชาญยังตั้งคำถามว่า การเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลและข้อมูลการเงินที่มีความอ่อนไหวสูงควรต้องมีคำสั่งศาลก่อนหรือไม่ ข้อกังวลดังกล่าวยิ่งมีน้ำหนักขึ้นจากการที่รัสเซียใช้กฎหมายต่อต้านการก่อการร้ายและกลุ่มสุดโต่งกับคดีที่เกี่ยวข้องกับกิจกรรมทางการเมืองหรือยูเครน อย่างไรก็ดี Reuters ไม่สามารถยืนยันได้ว่าในคดีนี้มีคำสั่งศาลหรือไม่

ความเชื่อมโยงกับกรณีผู้บริจาคให้ Navalny

กรณีของ Belenkiy ทำให้นึกถึงรายงานก่อนหน้านี้ของ Reuters ซึ่งระบุว่า ตัวแทนของ Binance เคยพบหน่วยงานข่าวกรองทางการเงินของรัสเซียในปี 2021 หลังเจ้าหน้าที่รัสเซียต้องการความช่วยเหลือในการระบุตัวผู้บริจาคบิตคอยน์ให้ Alexei Navalny

กรณีนี้ยังเกิดขึ้นท่ามกลางรูปแบบการดำเนินคดีในรัสเซียที่เจ้าหน้าที่นำการบริจาคคริปโตไปตีความภายหลังว่าเป็นการสนับสนุนองค์กรสุดโต่งหรือองค์กรก่อการร้าย

แต่จุดสำคัญคือ รายงานเกี่ยวกับ Belenkiy แสดงหลักฐานของการเปิดเผยข้อมูลเฉพาะกรณี ไม่ได้พิสูจน์ว่า Binance ส่งข้อมูลผู้บริจาคที่เกี่ยวข้องกับยูเครนให้ทางการรัสเซียอย่างเป็นระบบในทุกคดี

คำถามสำคัญที่ยังไม่มีคำตอบ

ข้อเท็จจริงที่รายงานสะท้อนให้เห็นว่า ประวัติธุรกรรมที่แพลตฟอร์มเก็บไว้ยังอาจถูกนำมาใช้ในคดีได้ แม้บริษัทจะประกาศถอนตัวออกจากตลาดหนึ่งไปแล้วก็ตาม ขณะเดียวกัน กรณีนี้ยังชี้ให้เห็นความตึงเครียดระหว่างหน้าที่ของแพลตฟอร์มคริปโตระดับโลกในการตอบสนองต่อการสอบสวนที่ชอบด้วยกฎหมาย กับสิทธิความเป็นส่วนตัวของผู้ใช้งานที่มีความเชื่อมโยงกับอีกเขตอำนาจศาลหนึ่ง

สิ่งที่ยังต้องติดตามคือ คำขอข้อมูลดังกล่าวเป็นไปตามมาตรฐานทางกฎหมายที่เกี่ยวข้องหรือไม่ Binance มีคำสั่งศาลหรือฐานทางกฎหมายอื่นที่เพียงพอหรือไม่ และบริษัทใช้เกณฑ์ใดในการพิจารณาว่ากฎคุ้มครองข้อมูลใดควรนำมาใช้กับ Belenkiy Reuters ยืนยันการเปิดเผยข้อมูลและการนำข้อมูลไปใช้ในคดีรัสเซียได้ แต่ยังไม่ได้ให้คำตอบสุดท้ายต่อคำถามทางกฎหมายเหล่านี้