คลื่นหนี้ AI มหาศาลของ Big Tech สั่นสะเทือนตลาดพันธบัตรโลก และผลกระทบต่อเศรษฐกิจ

แรงผลักดันที่ทำให้อัตราผลตอบแทนที่แท้จริงพุ่งสูงสุดในรอบทศวรรษ

• อัตราผลตอบแทนที่แท้จริงของพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ อายุ 30 ปี (วัดจาก TIPS) ใกล้แตะ 3% ซึ่งเป็นระดับสูงสุดในรอบกว่าทศวรรษ อัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลอายุ 30 ปี (Nominal Yield) พุ่งถึง 5.22% ในการประมูลล่าสุด ซึ่งเป็นอัตราผลตอบแทนสูงสุดจากการขายพันธบัตรอายุ 30 ปีนับตั้งแต่ปี 2544

• อัตราผลตอบแทนที่แท้จริงของอังกฤษและเยอรมนี ก็พุ่งขึ้นสู่ระดับสูงสุดในรอบกว่าทศวรรษเช่นกัน โดยได้รับแรงหนุนจากอุปทานพันธบัตรองค์กรด้าน AI ที่หนาแน่น การขาดดุลภาครัฐที่สูงขึ้น และการลดการซื้อพันธบัตรของธนาคารกลาง

• กลไกที่เกิดขึ้น ปริมาณการออกพันธบัตรที่เชื่อมโยงกับ AI จำนวนมหาศาลได้ดูดซับส่วนแบ่งความต้องการของนักลงทุนที่มากเกินไป ผลักดันให้อัตราผลตอบแทนสูงขึ้นทั่วทั้งเส้นอัตราผลตอบแทน นักวิเคราะห์ยังชี้ให้เห็นว่ารายจ่ายด้าน AI (Capex) ซึ่งคาดการณ์ว่าจะสูงถึง 2.52 ล้านล้านดอลลาร์ทั่วโลกในปี 2569 เป็นปัจจัยเชิงโครงสร้างที่ทำให้อัตราผลตอบแทนระยะยาวอยู่ในระดับสูง

ความเสี่ยงสำคัญที่นักวิเคราะห์ชี้ให้เห็น

สำหรับตลาดหุ้น

• อัตราผลตอบแทนที่แท้จริงที่สูงขึ้น จะทำให้ อัตราคิดลด (Discount Rate) สำหรับกระแสเงินสดในอนาคตสูงขึ้น ซึ่งจะบีบอัดมูลค่าหุ้นโดยตรง โดยเฉพาะหุ้นเติบโตและหุ้นเทคโนโลยีที่มีระยะเวลาคืนทุนยาวนาน อัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลอายุ 10 ปีที่ประมาณ 4.5% อยู่ในเปอร์เซ็นไทล์ที่ 94 ของช่วง 12 เดือน ซึ่งเป็นเกณฑ์ที่สูงสำหรับกระแสเงินสดของ AI ที่ยังต้องใช้เวลาหลายปีกว่าจะเกิดขึ้นจริง
• นักวิเคราะห์เตือนว่า หากอัตราผลตอบแทนแท้จริงยังคงอยู่ในระดับสูง การโยกย้ายเงินจากการถือหุ้นไปสู่พันธบัตรอาจเร่งตัวขึ้น และ "ส่วนชดเชยความเสี่ยง" (Risk Premium) ที่นักลงทุนต้องการสำหรับการถือหุ้นจะต้องเพิ่มขึ้น

สำหรับตลาดสินเชื่อ

• ความต้องการเริ่มชะลอตัว อัตราการครอบคลุม (Coverage Ratio) สำหรับการออกพันธบัตรของ Hyperscaler กำลังลดลง และนักลงทุนเริ่มต่อรอง เรียกร้องส่วนต่าง (Premium) ที่สูงขึ้น แม้กระทั่งสำหรับผู้ออกหลักทรัพย์ที่มีอันดับเครดิตสูง นายธนาคารยอมรับว่าความต้องการ "อาจถึงขีดจำกัดในสกุลเงินอื่นๆ" นอกเหนือจากดอลลาร์
• ความเสี่ยงส่วนต่าง (Spread) ที่กว้างขึ้น Janus Henderson ระบุว่าตลาดสินเชื่อยังคงเปิดรับแต่ด้วยความระมัดระวัง โดยส่วนชดเชยความเสี่ยงที่ต้องการสำหรับหนี้ที่เกี่ยวข้องกับ AI อาจทำให้แนวโน้มการปรับแคบลงของส่วนต่างเครดิตชะงักงัน

สำหรับการเติบโตทางเศรษฐกิจ

• อัตราผลตอบแทนที่แท้จริงที่สูงขึ้นจะทำให้ ต้นทุนการกู้ยืมของรัฐบาล บริษัท และครัวเรือน สูงขึ้นในวงกว้าง ซึ่งคุกคามการลงทุนและการบริโภคที่ไม่ใช่ AI
• ช่วงเวลาที่ยืดเยื้อของอัตราดอกเบี้ยที่แท้จริงในระดับสูงอาจทำให้การเติบโตของ GDP ชะลอตัวลง เนื่องจากการเบียดออก (Crowding Out) ของรายจ่ายลงทุนที่ไม่ใช่ AI และภาระหนี้ที่เพิ่มขึ้น โดยเฉพาะในประเทศที่มีการขาดดุลทางการคลังสูงอยู่แล้ว

ความเสี่ยงจากการกระจุกตัวของหนี้ในงบดุล

• งานวิจัยของ IESE ชี้ว่าภาระหนี้ของ Hyperscaler เติบโตเร็วกว่ากระแสเงินสด และแม้ในขณะที่อันดับเครดิตปัจจุบันยังคงแข็งแกร่ง (Amazon AA-, Alphabet AA, Meta AA-) แต่การคาดการณ์รายได้จาก AI ที่ลดลงอย่างรุนแรงอาจก่อให้เกิด ความเสี่ยงต่อการลดอันดับเครดิต (Downgrade Risk) ในส่วนที่กระจุกตัวของตลาด Investment Grade