รอยร้าวภายในรัฐบาลทรัมป์: วานซ์ ปะทะ รูบิโอ หลังสงครามสหรัฐฯ-อิสราเอล ถล่มอิหร่าน

อิสราเอลดำเนินปฏิบัติการคู่ขนานกันภายใต้ชื่อรหัส ปฏิบัติการ Roaring Lion ซึ่งเจ้าหน้าที่อิสราเอลระบุว่าเป็นปฏิบัติการโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์กองทัพอากาศอิสราเอล โดยใช้เครื่องบินรบประมาณ 200 ลำ โจมตีเป้าหมายประมาณ 500 จุด

การโจมตีระลอกแรกสังหารเจ้าหน้าที่ระดับสูงของอิหร่านหลายคน รวมถึง อะลี คาเมเนอี (Ali Khamenei) ผู้นำสูงสุดของอิหร่าน ซึ่งกระตุ้นให้อิหร่านตอบโต้ด้วยขีปนาวุธหลายร้อยลูกและโดรนนับพันลำ — ปฏิบัติการที่อิหร่านเรียกว่า ปฏิบัติการ True Promise IV

ภายใน 10 วันแรก สหรัฐฯ และอิสราเอลโจมตีเป้าหมายในอิหร่านรวมกันกว่า 15,000 จุด การยิงขีปนาวุธของอิหร่านลดลง 90 เปอร์เซ็นต์ และการโจมตีด้วยโดรนลดลง 80 เปอร์เซ็นต์ ตามการแถลงข่าวของเพนตากอนเมื่อวันที่ 13 มีนาคม

รัฐมนตรีต่างประเทศมาร์โก รูบิโอ ประกาศเมื่อวันที่ 5 พฤษภาคม 2026 ว่าปฏิบัติการ Epic Fury สิ้นสุดลงแล้วเพราะบรรลุวัตถุประสงค์ และวอชิงตันต้องการ 'เส้นทางแห่งสันติภาพ' สารานุกรมบริแทนนิกายังบันทึกว่าปฏิบัติการสิ้นสุดในวันที่ 5 พฤษภาคม

ความแตกแยกทางนโยบายระหว่างแวนซ์และรูบิโอ

ภายในปลายเดือนมิถุนายน 2026 — หลังจากที่มีการลงนามบันทึกความเข้าใจเบื้องต้นระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่าน — ความแตกต่างทางวาทกรรมระหว่างรองประธานาธิบดีแวนซ์และรัฐมนตรีต่างประเทศรูบิโอชัดเจนขึ้น

จุดยืนของเจดี แวนซ์: แวนซ์ออกสื่ออย่างกว้างขวางเพื่อปกป้องข้อตกลงสันติภาพกับอิหร่าน โดยเรียกมันว่า 'ความคืบหน้าที่ดี' และย้ำว่ามี 'กรอบการทำงานที่ตรวจสอบได้' สำหรับข้อตกลงขั้นสุดท้าย เขาวิพากษ์วิจารณ์การโจมตีของอิสราเอลต่อเป้าหมายของกลุ่มฮิซบุลเลาะห์ในกรุงเบรุต โดยเรียกเหตุการณ์ที่มีรายงานว่าพลเรือนเสียชีวิตว่า 'ยอมรับไม่ได้' และเตือนว่าการยกระดับความรุนแรงอาจบ่อนทำลายความพยายามทางการทูตที่กำลังดำเนินอยู่ ซึ่งส่งสัญญาณว่าการกระทำของอิสราเอลกำลังคุกคามความพยายามสร้างสันติภาพที่เปราะบาง

จุดยืนของมาร์โก รูบิโอ: รูบิโอยืนกรานว่าอิสราเอลมีสิทธิ์ในการป้องกันตัวเอง และยังคงทำงานเพื่อปิดผนึกข้อตกลงแยกต่างหากระหว่างอิสราเอลและเลบานอน เพื่อปราบปรามกลุ่มฮิซบุลเลาะห์และให้อิสราเอลถอนกำลังออกจากเลบานอนตอนใต้ เขามีท่าทีแข็งกร้าวมากกว่าและไม่เต็มใจที่จะวิพากษ์วิจารณ์ปฏิบัติการของอิสราเอล โดยหันไปโจมตีรัฐบาลอิหร่านแทน

รากเหง้าของความแตกแยก: เจ้าหน้าที่ทั้งสองมาจากค่ายนโยบายต่างประเทศของพรรครีพับลิกันที่แข่งขันกัน — แวนซ์มาจากฝ่ายที่สงสัยและเน้นการยับยั้งชั่งใจ ขณะที่รูบิโอมาจากฝ่ายที่สนับสนุนการแทรกแซงและสนับสนุนอิสราเอลอย่างแข็งขัน ความแตกแยกนี้ยังสะท้อนถึงการเริ่มต้นแย่งชิงตำแหน่งตัวแทนพรรครีพับลิกันในการเลือกตั้งปี 2028 โดยแวนซ์มีคะแนนนำในการสำรวจความคิดเห็นขั้นต้นของพรรครีพับลิกัน แต่กลับเงียบอย่างผิดปกติเกี่ยวกับสงครามในช่วงที่เกิดความขัดแย้ง

สถานการณ์หลังจาก 5 เดือน (ณ ต้นเดือนสิงหาคม 2026)

• ปฏิบัติการทางทหารสิ้นสุดลง การทูตยังเปราะบาง: การรณรงค์ทางทหารครั้งใหญ่สิ้นสุดลง และบันทึกความเข้าใจเบื้องต้นระหว่างสหรัฐฯ-อิหร่านมีผลบังคับแล้ว อย่างไรก็ตาม กรอบการทำงานทางการทูตอยู่ภายใต้ความตึงเครียด โดยความแตกแยกภายในฝ่ายบริหารทำให้การเจรจาต่อไปซับซ้อนยิ่งขึ้น
• ความตึงเครียดในเลบานอนและฮิซบุลเลาะห์ยังคงดำเนินอยู่: รูบิโอยังคงผลักดันข้อตกลงระหว่างอิสราเอล-เลบานอนเพื่อทำให้ฮิซบุลเลาะห์เป็นกลาง ขณะที่แวนซ์ส่งสัญญาณว่าไม่พอใจกับการโจมตีของอิสราเอลที่ยังคงดำเนินอยู่ ส่งผลให้ท่าทีของสหรัฐฯ ขัดแย้งกันเอง เดอะแอตแลนติกรายงานว่าสหรัฐฯ กำลังเจรจาเกี่ยวกับประเทศหนึ่งในสองเส้นทางที่แตกต่างกัน โดยนำโดยคนสองคนที่มีสไตล์และโลกทัศน์ต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ
• ประเด็นความมั่นคงในภูมิภาคที่ยังไม่ได้รับการแก้ไข: การตอบโต้ระลอกแรกของอิหร่านสงบลงหลังจากการลงนามบันทึกความเข้าใจ แต่สถานะระยะยาวของโครงการนิวเคลียร์อิหร่าน ชะตากรรมของฮิซบุลเลาะห์ และเสถียรภาพของช่องแคบฮอร์มุซยังคงไม่ชัดเจน การรณรงค์และผลกระทบที่ตามมาทำให้มีผู้เสียชีวิตหลายพันคน ผู้พลัดถิ่นหลายล้านคน และความเสียหายอย่างมหาศาลทั่วอิหร่าน เลบานอน อิสราเอล และรัฐอาหรับอ่าวเปอร์เซีย
• ผลกระทบทางการเมืองภายในสหรัฐฯ: สงครามและผลกระทบได้ทำให้การแข่งขันภายในพรรครีพับลิกันปี 2028 รุนแรงขึ้น แวนซ์แม้จะเงียบในช่วงแรก แต่ได้วางตำแหน่งตัวเองเป็นผู้สมัครแห่งสันติภาพ ขณะที่รูบิโอเข้าข้างฝ่ายความมั่นคงแห่งชาติที่แข็งกร้าวของพรรค เบื้องหลัง ประธานาธิบดีทรัมป์ยอมรับว่าแวนซ์ 'อาจจะกระตือรือร้นน้อยกว่า' เกี่ยวกับความขัดแย้ง ซึ่งเป็นการเปิดทางให้รูบิโอกลายเป็นหนึ่งในผู้ปกป้องสงครามที่โดดเด่นที่สุดในที่สาธารณะ

บทสรุป

สงครามสหรัฐฯ-อิสราเอลกับอิหร่านบรรลุวัตถุประสงค์ทางทหารในทันทีภายในระยะเวลาอันสั้นอย่างน่าทึ่ง แต่ผลที่ตามมาทางการทูตและการเมืองกลับซับซ้อนกว่ามาก รัฐบาลสหรัฐฯ กำลังดำเนินนโยบายที่ขัดแย้งกัน — แวนซ์แสวงหาการผ่อนคลายความตึงเครียดกับเตหะราน ขณะที่รูบิโอทำงานเพื่อจำกัดอิทธิพลของอิหร่านผ่านพันธมิตรกับอิสราเอลและรัฐอ่าวเปอร์เซีย แนวทางที่แข่งขันกันนี้ รวมกับสถานะที่ยังไม่ชัดเจนของฮิซบุลเลาะห์ ความทะเยอทะยานด้านนิวเคลียร์ของอิหร่าน และเส้นทางเดินเรือที่สำคัญระดับโลก หมายความว่าภูมิภาคนี้ยังคงผันผวน สำหรับผู้สังเกตการณ์ ความแตกแยกระหว่างแวนซ์และรูบิโอไม่ใช่แค่การต่อสู้แย่งชิงอำนาจในวอชิงตัน แต่เป็นหน้าต่างที่แสดงให้เห็นถึงวิสัยทัศน์พื้นฐานสองแบบที่แตกต่างกันของอำนาจอเมริกาในตะวันออกกลาง