SoftBank กับภาระหนี้ก้อนโตจากเดิมพัน AI มูลค่า 64,000 ล้านดอลลาร์

สถานการณ์เลวร้ายลงเมื่อราคาหุ้นของ SoftBank ร่วงลงเกือบครึ่งหนึ่งนับตั้งแต่ต้นเดือนมิถุนายน แนวโน้มเครดิตถูกปรับเป็นลบโดย S&P และบรรดาเจ้าหนี้ก็เริ่มไม่เต็มใจที่จะรับหุ้นของบริษัทเอกชนเป็นหลักประกัน บทความนี้จะเจาะลึกถึงแรงกดดันทางการเงินที่สำคัญก่อนการประกาศผลประกอบการในวันที่ 6 สิงหาคมนี้

ภาระหนี้สินและข้อผูกพันทางการเงิน

• กว่า 60,000 ล้านดอลลาร์ที่ผูกมัดกับ OpenAI และโครงสร้างพื้นฐาน AI SoftBank ให้คำมั่นสัญญาในเงินลงทุนรวมกว่า 60,000 ล้านดอลลาร์ให้กับ OpenAI ซึ่งรวมถึงคำมั่นสัญญาเพิ่มเติมอีก 30,000 ล้านดอลลาร์ภายใต้ข้อตกลงที่ประกาศในเดือนกุมภาพันธ์ 2026
• ภาระผูกพัน 30,000 ล้านดอลลาร์ที่ถึงกำหนดในครึ่งหลังของปี 2026 ข้อผูกพันระยะสั้นเหล่านี้ถึงกำหนดชำระก่อนที่ SoftBank จะสามารถจัดหาเงินทุนรีไฟแนนซ์สำหรับเงินกู้ก้อนใหญ่กว่าได้
• เงินกู้ Bridge Loan แบบไม่มีหลักประกันมูลค่า 40,000 ล้านดอลลาร์ที่จะครบกำหนดในเดือนมีนาคม 2027 ลงนามในวันที่ 27 มีนาคม 2026 โดยมีอายุ 12 เดือน จัดการโดย JPMorgan, Goldman Sachs, Mizuho และอื่นๆ เพื่อใช้เป็นเงินทุนสำหรับการลงทุนเพิ่มใน OpenAI ปัจจุบันมีเจ้าหนี้เพิ่มอีก 21 รายเข้าร่วมในขั้นตอน Syndication รวมถึง First Abu Dhabi Bank, GIC และ Standard Chartered
• เงินกู้ Margin Loan มูลค่า 20,000 ล้านดอลลาร์ที่ใช้หุ้น Arm เป็นหลักประกัน SoftBank จัดหาเงินกู้ประเภท Margin Loan มูลค่า 20,000 ล้านดอลลาร์ โดยใช้หุ้นของ Arm Holdings ซึ่งเป็นบริษัทออกแบบชิป เป็นหลักประกัน
• การออกหุ้นกู้ไม่มีประกันมูลค่า 90,000 ล้านเยน (550 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) กำหนดราคาเมื่อวันที่ 29 กรกฎาคม 2026 ซึ่งเป็นคูปองที่สูงที่สุดในปีสำหรับหุ้นกู้สถาบันสกุลเงินเยน โดยแบ่งเป็นหุ้นกู้อายุ 3 ปี มูลค่า 80,000 ล้านเยน ที่อัตราดอกเบี้ย 3.270% และหุ้นกู้อายุ 5 ปี มูลค่า 10,000 ล้านเยน ที่อัตราดอกเบี้ย 3.886% เพื่อใช้รีไฟแนนซ์หุ้นกู้ที่ครบกำหนดในเดือนกันยายน 2026
• มีรายงานว่า SoftBank กำลังเตรียมออกหุ้นกู้ขนาดใหญ่มากถึง 60,000 ล้านดอลลาร์ ซึ่งจะเป็นการออกหุ้นกู้ที่ใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยมีมา เพื่อใช้เป็นเงินทุนสำหรับเดิมพัน OpenAI ต่อไป

ความเสี่ยงด้านหลักประกันและสภาพคล่อง

• ความพยายามที่หยุดชะงักในการใช้หุ้น OpenAI เป็นหลักประกันเงินกู้ 10,000 ล้านดอลลาร์ SoftBank เปิดการเจรจากับเจ้าหนี้อีกครั้งในเดือนกรกฎาคม 2026 สำหรับเงินกู้ที่ใช้หุ้น OpenAI ค้ำประกัน แต่ความพยายามก่อนหน้านี้ล้มเหลวเนื่องจากปัญหาเรื่องการประเมินมูลค่า SoftBank เสนอการรับประกันการชำระคืนจากบริษัทเพื่อเป็นการประนีประนอม ซึ่งทำให้ธนาคารสามารถเรียกเงินจาก SoftBank ได้หากหุ้นที่ใช้เป็นหลักประกันมีมูลค่าลดลง
• ความเสี่ยงที่ OpenAI จะไม่สามารถระดมทุนได้ด้วยตัวเองในมูลค่าที่สูงพอ นี่คือจุดอ่อนเชิงโครงสร้าง: หากมูลค่า OpenAI ในตลาดเอกชนลดลงหรือการเสนอขายหุ้น IPO ล่าช้า มูลค่าหลักประกันของ SoftBank และความสามารถในการรีไฟแนนซ์จะได้รับผลกระทบ
• คำเตือนว่าการลดลงของมูลค่า Arm อาจทำให้เกิดวิกฤตสภาพคล่อง จากเงินกู้ Margin Loan มูลค่า 20,000 ล้านดอลลาร์ที่ใช้หุ้น Arm เป็นหลักประกัน ราคาหุ้น Arm ที่ลดลงอย่างมีนัยสำคัญอาจทำให้เกิด Margin Call ซึ่งบังคับให้ SoftBank ต้องวางหลักประกันเพิ่มเติมหรือขายสินทรัพย์

สัญญาณจากตลาดเครดิตและราคาหุ้น

• ราคาหุ้นร่วงลงประมาณ 50% นับตั้งแต่ต้นเดือนมิถุนายน หุ้น SoftBank ร่วงลงมากกว่า 11% ในวันเดียวเมื่อวันที่ 4 มิถุนายน 2026 ท่ามกลางการเทขายหุ้นเทคโนโลยีในวงกว้าง และยังคงลดลงอย่างต่อเนื่องจนถึงกลางเดือนมิถุนายน ทำให้เสียตำแหน่งบริษัทที่มีมูลค่ามากที่สุดในญี่ปุ่น
• S&P ปรับแนวโน้มเครดิตเป็นลบ ในเดือนมีนาคม 2026 S&P Global ปรับแนวโน้มเครดิตของ SoftBank จาก 'คงที่' เป็น 'ลบ' โดยระบุถึงความกังวลว่าการลงทุนเพิ่มเติม 30,000 ล้านดอลลาร์ใน OpenAI อาจส่งผลเสียต่อสภาพคล่องและคุณภาพเครดิตของสินทรัพย์
• Deutsche Bank ปรับลดเรตติ้ง Peter Milliken นักวิเคราะห์ของ Deutsche Bank ปรับลดเรตติ้งหุ้น SoftBank เป็น 'ถือ' (Hold) จากเดิม 'ซื้อ' (Buy) ในช่วงต้นเดือนมิถุนายน 2026 โดยอ้างถึงความกังวลเรื่อง 'AI mania' หรือความคลั่งไคล้ AI

ภาพรวม: สถานการณ์ 'ทุ่มหมดหน้าตัก' ที่เปราะบาง

SoftBank กำลังเดินหน้ากลยุทธ์ AI แบบทุ่มทุกอย่างที่มี โดยต้องหาเงินกู้ที่สูงเป็นประวัติการณ์พร้อมกัน ใช้สินทรัพย์ที่มีค่าที่สุด (หุ้น Arm และ OpenAI) เป็นหลักประกัน และรีไฟแนนซ์ Bridge Loan มูลค่า 40,000 ล้านดอลลาร์ภายใน 12 เดือน ทั้งหมดนี้เกิดขึ้นในขณะที่ราคาหุ้นลดลงครึ่งหนึ่ง แนวโน้มเครดิตเป็นลบ และเหล่าเจ้าหนี้เรียกร้องหลักประกันเพิ่มเติมก่อนที่จะยอมรับหุ้นบริษัทเอกชนด้าน AI เป็นหลักประกัน รายงานผลประกอบการในวันที่ 6 สิงหาคมนี้จะเป็นที่จับตาอย่างใกล้ชิด เพื่อดูแผนการระดมทุน แนวโน้มมูลค่าของ Arm และความสามารถของ SoftBank ในการจัดการภาระผูกพัน 30,000 ล้านดอลลาร์ในช่วงครึ่งหลังของปี 2026