โฟล์คสวาเกนเปลี่ยนท่า! ปี 2024 สู้ภาษี EU แต่ปี 2026 กลับร้องขอภาษีรถจีน

นี่คือการกลับท่าทีครั้งใหญ่ เพราะในปี 2024 และ 2025 โฟล์คสวาเกนเคยออกมาคัดค้านภาษี EU ต่อรถยนต์ไฟฟ้าจีนอย่างเปิดเผย โดยเรียกมันว่า "เป็นผลเสีย" และเตือนว่าจะนำไปสู่การตอบโต้ แม้กระทั่งซีเอฟโอของบริษัทยังเคยโต้แย้งว่าการลดต้นทุนต่างหาก ไม่ใช่การกีดกันทางการค้า ที่จะช่วยให้แข่งขันได้

อะไรที่ทำให้เปลี่ยนใจ? คำตอบอยู่ที่สองปัจจัย: ข้อตกลงด้านภาษีที่คุ้มครองรถนำเข้าจากจีนของ VW เอง และช่องโหว่ทางกฎระเบียบที่ทำให้แบรนด์จีนวิ่งแซงรถยนต์รุ่นขายดีที่สุดของ VW

ทำไม VW ถึงต่อต้านภาษีในปี 2024

ในปี 2024 โฟล์คสวาเกนมีความเสี่ยงสูงหาก EU ขึ้นภาษีแบบเหวี่ยงแห เพราะบริษัทผลิตรถยนต์ Cupra Tavascan และ EV อื่นๆ ที่โรงงานในประเทศจีนเพื่อส่งออกไปยุโรป ดังนั้นการขึ้นภาษีแบบครอบคลุมจะกระทบรถยนต์ของพวกเขาโดยตรง โทมัส เชเฟอร์ (Thomas Schäfer) หัวหน้าแบรนด์ VW เคยเตือนว่าการขึ้นภาษีอาจนำไปสู่ "การตอบโต้" ต่อแบรนด์ระดับโลกที่ดำเนินธุรกิจในจีน

ข้อตกลงที่เปลี่ยนทุกอย่าง

ภายในเดือนกุมภาพันธ์ 2026 คณะกรรมาธิการยุโรปยอมรับข้อตกลงการกำหนดราคาที่ VW เสนอ ภายใต้ข้อตกลงนี้ รถยนต์ไฟฟ้าประเภทแบตเตอรี่ (BEV) ที่ผลิตในจีนของ VW ได้รับการยกเว้นภาษีศุลกากร โดยแลกกับการกำหนดราคานำเข้าขั้นต่ำและโควตาการขาย การเคลื่อนไหวนี้สร้างแบบอย่างสำหรับการยกเว้นภาษีเฉพาะรุ่น

เมื่อรถนำเข้าของ VW ปลอดภัยแล้ว ผลเสียของการขึ้นภาษีกับคู่แข่งก็หายไป

ช่องโหว่และกระแสทะลัก

ภาษี EU ปี 2024 กำหนดเป้าหมายไปที่รถยนต์ไฟฟ้าประเภทแบตเตอรี่ (BEV) เท่านั้น ไม่รวมรถปลั๊กอินไฮบริด (PHEV) ผู้ผลิตรถยนต์จีนใช้ประโยชน์จากช่องโหว่นี้อย่างจริงจัง จนถึงกลางปี 2026 ผลลัพธ์ชัดเจนมาก:

• Volkswagen Tiguan PHEV ซึ่งเป็นรถปลั๊กอินไฮบริดที่ขายดีที่สุดในยุโรปในปี 2024 ร่วงลงมาอยู่อันดับสี่ภายในปีเดียว
• สามแบรนด์จีนยึดสามอันดับแรก ได้แก่ BYD Seal U, BYD Atto 2 และ Jaecoo 7
• แบรนด์จีนครองส่วนแบ่งตลาด PHEV ในยุโรป 27.3% ถึง 28.3% ในช่วงครึ่งแรกของปี 2026 ตามข้อมูลของ Dataforce ในเชิงปริมาณ ยอดขาย PHEV ของแบรนด์จีนเกิน 20,000 คันในช่วงหกเดือนแรก

การวิ่งเต้นของ VW เองก็ช่วยสร้างปัญหา

รายงานหลายฉบับชี้ว่า VW เคยผลักดันให้ภาษี EU ในรอบแรกอ่อนลงพอที่รถ PHEV จีนจะยังเข้าไปขายในยุโรปด้วยอัตราที่ต่ำได้ บทความจาก The Autowire รายงานว่า "เมื่อสิบแปดเดือนก่อน การวิ่งเต้นของ VW เองเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้ภาษีรอบสุดท้ายอ่อนพอให้แบรนด์จีนยังคงชนะต่อไปได้" การตัดสินใจนั้นกลับมาสะกดรอยตัวเองเมื่อแบรนด์จีนวิ่งแซงหน้าโมเดลของ VW

วิกฤตต้นทุนภายในประเทศ

โฟล์คสวาเกนเผชิญแรงกดดันด้านต้นทุนอย่างหนัก บริษัทขู่ว่าจะปิดโรงงานในเยอรมนีถึงสี่แห่ง รวมถึงโรงงาน Zwickau ที่ผลิตรถยนต์ไฟฟ้าทั้งหมดในรัฐ Saxony เดิร์ก แพนเทอร์ (Dirk Panter) รัฐมนตรีเศรษฐกิจของรัฐ Saxony กล่าวเชื่อมโยงภาษีที่สูงขึ้นกับการปกป้องฐานการผลิตในประเทศของ VW อย่างชัดเจน เมื่อการลดต้นทุนภายในทำได้ยากและช้า การปกป้องด้วยภาษีจึงกลายเป็นทางเลือกระยะสั้นที่น่าดึงดูดกว่า

สิ่งที่จะเกิดขึ้นต่อไป

EU กำลังเตรียมภาษีสำหรับรถปลั๊กอินไฮบริดที่ผลิตในจีนตั้งแต่เดือนมิถุนายน 2026 เพื่อปิดช่องโหว่ที่แบรนด์อย่าง BYD ใช้หลบเลี่ยงภาษีรถยนต์ไฟฟ้า คณะกรรมาธิการยุโรปได้สร้างกรอบให้ผู้ผลิตรถยนต์สามารถจำกัดปริมาณการส่งออกรถ EV จากจีนโดยสมัครใจเพื่อแลกกับการลดหย่อนภาษี คำถามยังคงอยู่ว่าการกลับลำของ VW จะชะลอความรุดหน้าของจีนได้ทันหรือไม่