วิกฤตช่องแคบฮอร์มุซและทะเลแดง ค่าประกันสงครามพุ่ง LMA5708 กับดักกฎหมาย และผลกระทบต่อโลก กรกฎาคม 2026

ณ สิ้นเดือนกรกฎาคม 2026 ช่องแคบฮอร์มุซและทะเลแดงต่างกลายเป็นสนามรบที่ยังดำเนินอยู่สำหรับการเดินเรือพาณิชย์ ค่าประกันความเสี่ยงสงครามพุ่งสูงเป็นประวัติการณ์ เงื่อนไขใหม่ของตลาดประกัน Lloyd's สร้างกับดักทางกฎหมายที่รุนแรงให้เจ้าของเรือ ปริมาณเรือที่ผ่านฮอร์มุซลดลงจนแทบเป็นศูนย์ และผลกระทบลูกโซ่ต่อราคาอาหารและพลังงานโลกกำลังทวีความรุนแรงขึ้น

ค่าประกันสงครามพุ่งทะยานทั้งสองจุดคอขวด

ช่องแคบฮอร์มุซ — ค่าประกันตัวเรือสำหรับความเสี่ยงสงคราม (War-risk hull premiums) เพิ่มขึ้นจากระดับพื้นฐานก่อนวิกฤตประมาณ 0.001% ของมูลค่าเรือ มาอยู่ระหว่าง 3% ถึง 10% ต่อการผ่านหนึ่งครั้ง สำหรับเรือบรรทุกน้ำมันมูลค่า 100 ล้านดอลลาร์ หมายถึงค่าเบี้ยประกัน 3-10 ล้านดอลลาร์ต่อการผ่านหนึ่งครั้ง เทียบกับแทบจะเป็นศูนย์ก่อนเดือนกุมภาพันธ์ 2026 รายงานบางฉบับระบุว่าการพุ่งขึ้นนี้คิดเป็นประมาณ 4,000 เท่าของระดับก่อนวิกฤต ค่าเบี้ยประกันจะถูก quoted เป็นรายสัปดาห์และประเมินใหม่ทุก 24-48 ชั่วโมง

ทะเลแดง (ช่องแคบบับเอล-มันเดบ) — ค่าประกันความเสี่ยงสงครามสำหรับการเดินเรือในทะเลแดงตอนใต้เพิ่มขึ้นเป็นสองเท่าในวันที่ 23 กรกฎาคมเพียงวันเดียว หลังจากกลุ่มฮูตีโจมตีเรือบรรทุกน้ำมันอย่างน้อยหนึ่งลำในคืนนั้น กลุ่มฮูตีประกาศปิดล้อมทางทะเลต่อท่าเรือของซาอุดีอาระเบียในวันที่ 20 กรกฎาคม ส่งผลให้ค่าเบี้ยประกันเพิ่มขึ้นอีก แหล่งข่าวในวงการประกันภัยบรรยายว่าค่าเบี้ยประกัน "กำลังคืบคลานสูงขึ้น" ทั้งสองเส้นทาง และขณะนี้ทั้งสองจุดคอขวดกลายเป็นสมรภูมิสงครามโดยพฤตินัย

LMA5708 — เงื่อนไขต้นแบบที่สร้างทางเลือกแบบขาว-ดำ (Binary Choice)

ในวันที่ 23-24 กรกฎาคม 2026 สมาคมตลาดประกัน Lloyd's (LMA) ได้เผยแพร่ เงื่อนไขต้นแบบ LMA5708 — เงื่อนไขค่าผ่านทางช่องแคบฮอร์มุซ (Strait of Hormuz Transit Fee Condition) ซึ่งออกแบบมาเพื่อใช้ในกรมธรรม์ประกันตัวเรือทางทะเลและประกันสงครามทางทะเล

• LMA5708 ทำให้ประกันตัวเรือเป็นโมฆะสำหรับเรือทุกลำที่เจ้าของจ่ายค่าผ่านทาง ค่าธรรมเนียม หรือการชำระเงินอื่นใดให้แก่อิหร่าน (หรือตัวแทน) เพื่อผ่านช่องแคบฮอร์มุซ
• เงื่อนไขนี้ปิดช่องว่างภายใต้พระราชบัญญัติการประกันภัยของสหราชอาณาจักร (UK Insurance Act): หากไม่มีเงื่อนไขนี้ ผู้รับประกันอาจเผชิญกับความท้าทายในการปฏิเสธการเรียกร้องค่าสินไหมทดแทนสำหรับความเสียหายที่เกิดจากการชำระเงินที่อาจละเมิดมาตรการคว่ำบาตร
• หมายเหตุประกอบระบุอย่างชัดเจนว่าการชำระเงินเพื่อผ่านทางน้ำระหว่างประเทศไม่ชอบด้วยกฎหมายและอาจละเมิดระบอบการคว่ำบาตร

ทางเลือกแบบขาว-ดำสำหรับเจ้าของเรือ: จ่ายค่าผ่านทางที่อิหร่านเรียกเก็บแล้วสูญเสียความคุ้มครองประกันตัวเรือทั้งหมดจากสงคราม (LMA5708 ทำให้เป็นเงื่อนไขของกรมธรรม์) หรือปฏิเสธที่จะจ่ายและเสี่ยงถูกกองกำลังอิหร่านโจมตีหรือกักตัวเรือขณะผ่านโดยไม่มีเส้นทางที่ปลอดภัย

อิหร่านได้สั่งการให้เรือใช้เส้นทางเหนือที่อิหร่านอนุมัติใกล้กับน่านน้ำอาณาเขตของตน โดยเรียกเก็บค่าธรรมเนียมสำหรับการผ่าน ซึ่งแนวทางของ LMA ถือว่าการปฏิบัตินี้ละเมิดมาตรการคว่ำบาตรและเป็นเหตุให้ความคุ้มครองเป็นโมฆะ

ปริมาณเรือบรรทุกน้ำมันผ่านฮอร์มุซลดลงอย่างรุนแรง

การจราจรทางเรือผ่านฮอร์มุซหยุดชะงักเกือบสิ้นเชิง:

• ในวันที่ 9 กรกฎาคม การจราจรของเรือบรรทุกน้ำมันอยู่ในสภาวะ "เกือบหยุดนิ่ง" โดยข้อมูลแสดงให้เห็นว่ามีเรือบรรทุกน้ำมันเพียงสองลำที่ผ่านในช่วงเช้าของวันนั้น
• ในวันที่ 13 กรกฎาคม จำนวนเรือบรรทุกน้ำมันที่ผ่านลดลงเหลือระดับต่ำสุดในรอบสองเดือน โดยมีเรือเพียงหกลำที่ผ่านในบางวัน
• ภายในวันที่ 21 กรกฎาคม จำนวนเรือสินค้าทั้งหมดที่ผ่านลดลงเหลือเพียงสี่ลำในวันเดียว ซึ่งส่วนใหญ่ใช้เส้นทางเหนือที่อิหร่านควบคุม
• ปริมาณการจราจรโดยรวมผ่านช่องแคบลดลงอย่างรุนแรงในเรือทุกประเภท เนื่องด้วยเจ้าของเรือไม่เต็มใจที่จะเสี่ยงผ่านมากขึ้น

LMA เองระบุว่าสาเหตุหลักที่การจราจรลดลงไม่ใช่การขาดแคลนประกันภัยที่มีอยู่ แต่เป็นเพราะนายเรือและเจ้าของเรือประเมินว่าความเสี่ยงต่อความปลอดภัยของลูกเรือและตัวเรือนั้นสูงเกินไป

ผลกระทบในวงกว้างต่อความมั่นคงทางอาหารโลกและต้นทุนการขนส่ง

ทั้งช่องแคบฮอร์มุซ (ซึ่งมีน้ำมันและก๊าซ LNG ไหลผ่านประมาณ 20 ล้านบาร์เรลต่อวัน) และช่องแคบบับเอล-มันเดบ (เส้นทางสำคัญสำหรับสินค้าคอนเทนเนอร์และธัญพืช) เกิดการหยุดชะงักพร้อมกัน

• ต้นทุนพลังงาน: ราคาน้ำมันมีความผันผวนอย่างมาก โดยค่าประกันความเสี่ยงสงครามสะท้อนราคาน้ำมันแบบ "นั่งรถไฟเหาะตีลังกา" ตามคำกล่าวของ Marcus Baker หัวหน้าฝ่ายประกันภัยทางทะเล ระดับโลกของ Marsh การปิดฮอร์มุซโดยพฤตินัยต่อการจราจรพาณิชย์ส่วนใหญ่กำลังตัดอุปทานน้ำมันโลกถึงหนึ่งในห้า
• ความมั่นคงทางอาหาร: เส้นทางทะเลแดงมีความสำคัญต่อการขนส่งธัญพืชจากทะเลดำและยุโรปไปยังแอฟริกาตะวันออก ตะวันออกกลาง และเอเชีย การปิดล้อมท่าเรือซาอุดีอาระเบียของกลุ่มฮูตีและการเปลี่ยนเส้นทางเรืออ้อมแหลมกู๊ดโฮปทำให้การเดินทางเพิ่มขึ้นเป็นสัปดาห์และทำให้ต้นทุนค่าระวางเรือพุ่งสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว
• ต้นทุนการขนส่ง: ต้นทุนประกันเป็นเพียงองค์ประกอบหนึ่งเท่านั้น การเปลี่ยนเส้นทางอ้อมแอฟริกาตอนใต้ การสิ้นเปลืองเชื้อเพลิงที่สูงขึ้น และค่าเช่าเหมาลำที่ยาวนานขึ้นเป็นปัจจัยที่ทำให้ต้นทุนทวีคูณ DBRS Morningstar เตือนว่าการหยุดชะงักเหล่านี้กำลังสร้างความตึงเครียดให้กับห่วงโซ่อุปทานทั่วโลก และเพิ่มแรงกดดันต่อค่าเบี้ยประกันสงครามในหลายภาคส่วน

โดยสรุป ปลายเดือนกรกฎาคม 2026 เป็นวิกฤตสองจุดคอขวดพร้อมกัน ได้แก่ การเดินเรือผ่านฮอร์มุซแทบจะเป็นศูนย์เนื่องจากการโจมตีด้วยขีปนาวุธและกับดักประกัน LMA5708 ค่าประกันสงครามทะเลแดงเพิ่มขึ้นสองเท่าในวันเดียว และผลกระทบรวมกันคุกคามอุปทานพลังงานโลก เส้นทางการค้าธัญพืช และต้นทุนการขนส่งที่เพิ่มขึ้นอย่างยั่งยืนในทุกภาคส่วน