GHIT Fund ลงทุน 862,000 ดอลลาร์ พัฒนาชุดตรวจอีโบลาแบบพกพา รับมือการระบาดของไวรัส Bundibugyo

พันธมิตรในโครงการ

• Osaka Metropolitan University – ศาสตราจารย์ Yasutoshi Kido (สาขาไวรัสวิทยา, บัณฑิตวิทยาลัยแพทยศาสตร์) เป็นหัวหน้าโครงการวิจัย
• K.K. DNAFORM – บริษัทเทคโนโลยีชีวภาพของญี่ปุ่นที่จัดหาแพลตฟอร์มการตรวจวินิจฉัยหลัก
• INRB (Institut National de Recherche Biomédicale) – สถาบันวิจัยชีวการแพทย์แห่งชาติของ DRC ซึ่งจะช่วยให้สามารถประเมินทางคลินิกในประเทศได้

เทคโนโลยีที่ใช้

ระบบนี้ใช้เทคโนโลยี SmartAmp isothermal PCR ร่วมกับการตรวจวัดด้วย Eprobe ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มที่พัฒนาโดย K.K. DNAFORM จุดเด่นคือเป็นแพลตฟอร์ม Point-of-Care Testing (POCT) ที่ออกแบบมาให้พกพาได้ และสามารถใช้งานได้ในพื้นที่สนามที่มีโครงสร้างพื้นฐานจำกัด แพลตฟอร์มที่ชื่อว่า GenPad นี้ใช้พลังงานจากแบตเตอรี่ (7.2VDC, 21.6Wh) มีน้ำหนักเพียง 460 กรัม และสามารถตรวจได้ถึง 8 ครั้งต่อการชาร์จหนึ่งครั้ง โดยใช้เวลาในการอ่านผลจากตัวอย่างเลือดประมาณ 30 นาที เป้าหมายเบื้องต้นของโครงการครอบคลุมถึงการพัฒนาต้นแบบ การตรวจสอบประสิทธิภาพ และการเตรียมการสำหรับการประเมินทางคลินิกใน DRC

บริบทการระบาด: ไวรัส Bundibugyo ใน DRC และยูกันดา

การประกาศ PHEIC

เมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม 2026 ผู้อำนวยการใหญ่ WHO ได้ประกาศให้การระบาดของโรคอีโบลาสายพันธุ์ Bundibugyo เป็น ภาวะฉุกเฉินด้านสาธารณสุขระหว่างประเทศ (PHEIC) ภายใต้ข้อบังคับสุขภาพระหว่างประเทศ (International Health Regulations) ปี 2005 การระบาดดังกล่าวได้รับการประกาศครั้งแรกโดยกระทรวงสาธารณสุขของ DRC และยูกันดาเมื่อวันที่ 15 พฤษภาคม 2026

จำนวนผู้ติดเชื้อและผู้เสียชีวิต (กลางเดือนกรกฎาคม 2026)

หมายเหตุ: รายงานของ ECDC เมื่อวันที่ 21 กรกฎาคม 2026 (อ้างอิงข้อมูล DRC ถึงวันที่ 7 กรกฎาคม) ยังระบุด้วยว่ามีผู้ป่วยเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลแบบแยกกักกันมากกว่า 750 ราย และมีผู้หายป่วยแล้ว 285 รายใน DRC

ไม่มีวัคซีนหรือการรักษาที่ได้รับอนุญาตสำหรับสายพันธุ์ Bundibugyo

WHO ระบุชัดเจนว่าไวรัสสายพันธุ์ Bundibugyo (BDBV) นั้นเป็นสายพันธุ์ที่ "ไม่มีวัคซีนหรือการรักษาจำเพาะ" แม้ว่าจะมีความพยายามในการทดสอบตัวเลือกที่มีแนวโน้มดีอยู่ก็ตาม วัคซีนอีโบลาที่มีอยู่ (เช่น rVSV-ZEBOV) มีประสิทธิภาพในการป้องกันเชื้อ Zaire ebolavirus แต่ไม่สามารถป้องกันข้ามสายพันธุ์ไปยังไวรัส Bundibugyo ได้

ความสอดคล้องกับ 100-Day Mission

100-Day Mission (100DM) เป็นแผนริเริ่มระดับโลกที่ได้รับการรับรองโดยกลุ่ม G7 และ G20 โดยมีเป้าหมายที่จะทำให้มีชุดตรวจวินิจฉัย ยารักษา และวัคซีนที่ปลอดภัย มีประสิทธิภาพ และราคาไม่แพง พร้อมใช้งานภายใน 100 วันหลังจากที่ระบุภัยคุกคามจากการระบาดใหญ่ได้ (ซึ่งกำหนดโดยการประกาศ PHEIC ของ WHO) การตรวจวินิจฉัย Point-of-Care อย่างรวดเร็วถูกระบุให้เป็นหนึ่งในสามมาตรการแทรกแซงที่จำเป็นลำดับต้นๆ ภายใต้ภารกิจนี้

โครงการของ GHIT Fund นี้สอดคล้องกับ 100-Day Mission ในหลายประเด็นสำคัญ:

• ตัวกระตุ้นโดยตรง: การประกาศ PHEIC ของ WHO เมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม 2026 เป็นจุดเริ่มต้นของนาฬิกานับถอยหลัง 100 วันของ 100DM และ GHIT Fund ก็ได้เปิดตัวคำขอข้อเสนอ (RFP) ฉุกเฉินในเวลาเพียง หกวันต่อมา ในวันที่ 22 พฤษภาคม 2026
• การตรวจวินิจฉัยเป็นเสาหลัก: การตรวจวินิจฉัย Point-of-Care อย่างรวดเร็วเป็นมาตรการแทรกแซงลำดับความสำคัญแรกภายใต้กรอบของ 100-Day Mission
• การเติมเต็มช่องว่างที่ทราบ: ณ เดือนมิถุนายน 2026 สำนักเลขาธิการความพร้อมรับมือการระบาดใหญ่ระหว่างประเทศ (IPPS) ระบุว่า ยังไม่มีการตรวจวินิจฉัย ยารักษา หรือวัคซีนใดที่ได้รับการอนุมัติสำหรับไวรัสสายพันธุ์นี้ — 100-Day Mission เรียกร้องให้มีการเติมเต็มช่องว่างดังกล่าวโดยตรง
• การออกแบบที่พกพาและพร้อมใช้ภาคสนาม: แพลตฟอร์ม SmartAmp isothermal (GenPad) ได้รับการออกแบบมาให้ใช้ในจุดบริการใกล้ผู้ป่วย (near-point-of-care) ในสถานการณ์การระบาด ซึ่งสอดคล้องกับข้อกำหนดของภารกิจในการมีขีดความสามารถในการตรวจวินิจฉัยที่สามารถนำไปใช้งานได้จริง

กล่าวโดยสรุป การลงทุนครั้งนี้เป็นความพยายามด้านการวิจัยและพัฒนาที่เป็นรูปธรรมและตอบสนองอย่างรวดเร็ว ซึ่งถูกกระตุ้นโดยการประกาศ PHEIC โดยมุ่งเป้าไปที่เชื้อก่อโรคที่ยังไม่มีมาตรการรับมือใดๆ โดยใช้แพลตฟอร์มที่ออกแบบมาสำหรับการใช้งานภาคสนาม ซึ่งเป็นการดำเนินการตามแผนการตรวจวินิจฉัยของ 100-Day Mission โดยตรง