เจาะลึก! กลยุทธ์ชิป TPUv9 สองสายของ Google: MediaTek คว้าสัญญาออกแบบเวอร์ชันอัปเกรด 'Triggerfish' ส่วน Broadcom ยังคงเป็นผู้เล่นหลักถึงปี 2031

กลยุทธ์การพัฒนาชิป AI แบบกำหนดเอง (Custom AI Chip) ของ Google กำลังก้าวเข้าสู่บทใหม่ ตามรายงานของ Ming-Chi Kuo นักวิเคราะห์ห่วงโซ่อุปทานชื่อดัง และได้รับการยืนยันจากหลายแหล่งข่าวในอุตสาหกรรม Google กำลังพัฒนา Tensor Processing Unit (TPU) รุ่นที่ 9 เวอร์ชันอัปเกรด ภายใต้รหัสว่า 'Triggerfish' ซึ่งถือเป็นการเปลี่ยนแปลงเชิงกลยุทธ์ครั้งสำคัญสู่การกระจายซัพพลายเออร์ โดย MediaTek ได้รับสัญญาออกแบบแต่เพียงผู้เดียวสำหรับรุ่นที่มีราคาสูงกว่านี้ ในขณะที่พาร์ทเนอร์ระยะยาวอย่าง Broadcom ยังคงมีบทบาทหลักผ่านข้อตกลงที่เป็นทางการซึ่งขยายไปจนถึงปี 2031

โปรแกรม TPUv9 แบบสองสาย: Humufish และ Triggerfish

TPUv9 รุ่นที่ 9 ของ Google แบ่งออกเป็นสองสายการพัฒนา (Dual-Track Program) :

• Humufish: แพลตฟอร์มพื้นฐานของ TPUv9 ที่ออกแบบและจัดหาโดย Broadcom ยืนยันโดย JPMorgan และนักวิเคราะห์อื่นๆ ว่าโปรแกรมนี้ยังคงเป็นไปตามแผนสำหรับการผลิตในปริมาณมาก (Volume Production) ในปีปฏิทิน 2028 โดยใช้กระบวนการ 2 นาโนเมตรที่ TSMC
• Triggerfish: รุ่นอัปเกรดที่มีราคาสูงกว่า สร้างขึ้นบนแพลตฟอร์ม Humufish แต่ได้รับการออกแบบ exclusively โดย MediaTek ซึ่งไม่ได้มาแทนที่ Humufish แต่เป็นรุ่นเพิ่มเติมที่เน้นการทำงานแบบเฉพาะทาง โดยเฉพาะสำหรับภาระงาน AI ที่มีความหน่วงต่ำ (Latency-Sensitive)

แนวทางแบบสองสายนี้ทำให้ Google สามารถปรับแต่งประสิทธิภาพสำหรับภาระงานที่แตกต่างกัน (Workload Profiles) และลดความเสี่ยงจากการพึ่งพาซัพพลายเออร์รายเดียว

การอัปเกรดสถาปัตยกรรม: ชิปแบบรวมศูนย์สำหรับ Agentic AI

ชิป Triggerfish ถือเป็นการเปลี่ยนแปลงทางสถาปัตยกรรมครั้งสำคัญจากตระกูล TPUv8 :

• รวม Training และ Inference เข้าด้วยกัน: แตกต่างจากรุ่นก่อนหน้าที่แยกตัวเร่งความเร็วสำหรับ Training และ Inference ออกจากกัน Triggerfish รวมความสามารถทั้งสองไว้ในชิปตัวเดียว ซึ่งออกแบบมาโดยเฉพาะสำหรับการทำงานของ AI Agent และ Reinforcement Learning
• SRAM ขนาดใหญ่ขึ้น 2-3 เท่า: แคช SRAM (Static Random-Access Memory) บนชิปถูกขยายให้ใหญ่ขึ้นอย่างมาก ทำให้ข้อมูลชุดทำงานที่ใช้งานอยู่ (Active Working Sets) จำนวนมากสามารถเก็บไว้ใน TPU ได้โดยตรง ซึ่งช่วยลดการเคลื่อนย้ายข้อมูลและเพิ่มประสิทธิภาพในขั้นตอนการถอดรหัสที่หน่วงต่ำ (Low-Latency Decoding)
• หน่วยความจำ HBM4E: Triggerfish อัปเกรดหน่วยความจำภายนอกจาก HBM4 (ที่ใช้ในรุ่นพื้นฐาน Humufish) เป็นมาตรฐาน HBM4E (High Bandwidth Memory 4th Generation Extended) ซึ่งให้แบนด์วิดท์ที่สูงขึ้นไปอีก
• CPU Tile ใหม่ (Simulation Die): มีการเพิ่ม Tile CPU โดยเฉพาะในแพ็คเกจเดียวกันกับ Die คำนวณหลัก ซึ่งบางครั้งเรียกว่า 'Simulation Die' ส่วนประกอบนี้ออกแบบมาเพื่อจัดการ TPU ในพื้นที่, สลับโหมด Training/Inference, และประสานงานการทำงานของ AI Agent หลายๆ ตัว

การอัปเกรดเหล่านี้มีเป้าหมายเพื่อทำลาย 'กำแพง CPU' (CPU wall) และ 'กำแพงหน่วยความจำ' (memory wall) ที่เป็นข้อจำกัดต่อประสิทธิภาพของภาระงาน AI

ไทม์ไลน์การผลิตและปริมาณ

จากการสำรวจห่วงโซ่อุปทานของ Kuo ไทม์ไลน์ของ Triggerfish มีดังนี้ :

• เริ่มการผลิต: ปลายปี 2027 (ไตรมาส 4 ปี 2027)
• เริ่มผลิตปริมาณมาก: ปี 2028
• ปริมาณตลอดอายุการใช้งาน: 1–2 ล้านชิ้น ซึ่งเป็นจำนวนที่เพิ่มขึ้นจากประมาณ 4–5 ล้านชิ้นของรุ่นพื้นฐาน Humufish
• ราคาต่อหน่วย: สูงกว่ารุ่นพื้นฐาน Humufish ประมาณ 30%

ชิปนี้ผลิตผ่านความร่วมมือของ MediaTek กับ TSMC

บทบาทของ Broadcom ที่ยังคงมั่นคง: ข้อตกลงระยะยาวถึงปี 2031

แม้ว่า MediaTek จะคว้าสัญญา Triggerfish ไป แต่ความสัมพันธ์ระหว่าง Broadcom และ Google ยังห่างไกลจากจุดสิ้นสุด การยื่นเอกสาร 8-K ต่อ SEC เมื่อวันที่ 29 มิถุนายน 2026 เปิดเผยถึง ข้อตกลงระยะยาว (Long Term Agreement) อย่างเป็นทางการที่ให้ Broadcom พัฒนาและจัดหา TPU แบบกำหนดเองสำหรับ Google ในรุ่นต่อๆ ไป รวมถึงข้อตกลงการรับประกันการจัดหา (Supply Assurance Agreement) สำหรับส่วนประกอบเครือข่าย จนถึงปี 2031 นักวิเคราะห์ยืนยันว่าข้อตกลงนี้ครอบคลุม TPU ถึง 4 รุ่น

JPMorgan และ Morgan Stanley ได้ปฏิเสธข่าวลือในตลาดเกี่ยวกับความล่าช้าหรือการยกเลิกโปรแกรม TPUv9 ของ Broadcom อย่างชัดเจน โดยระบุว่าโปรแกรมยังคงเป็นไปตามแผน 'โดยไม่มีความล่าช้า' Broadcom จะรับผิดชอบการออกแบบรุ่นพื้นฐาน Humufish โดยใช้กระบวนการ 2nm ที่ TSMC และยังคงเป้าหมายการผลิตในปี 2028 เช่นเดิม นักวิเคราะห์บางรายตั้งข้อสังเกตว่า Broadcom อาจเสียเปรียบในด้านความสามารถของ HBM และจังหวะของกระบวนการผลิตเมื่อเทียบกับรุ่นที่ออกแบบโดย MediaTek

การกระจายซัพพลายเออร์หลายราย: กลยุทธ์ที่จำเป็น

กลยุทธ์ TPUv9 ของ Google สะท้อนให้เห็นแนวโน้มอุตสาหกรรมที่กว้างขึ้นสู่การกระจายซัพพลายเออร์หลายราย โดยการแบ่งรุ่นพื้นฐานและรุ่นอัปเกรดระหว่าง Broadcom และ MediaTek ทำให้ Google ลดการพึ่งพาซัพพลายเออร์รายเดียว ในขณะเดียวกันก็ปรับให้เหมาะกับจุดราคาและประสิทธิภาพที่แตกต่างกัน การแข่งขันจากซัพพลายเออร์หลายรายนี้ยังช่วยขับเคลื่อนนวัตกรรมและประสิทธิภาพด้านราคาได้อีกด้วย

ผลกระทบต่อ Broadcom: รายได้ AI โตแรง แต่ความคาดหวังที่สูงเกินไปถูกลงโทษ

ปฏิกิริยาของตลาดต่อผลประกอบการไตรมาสที่ 2 ปีงบประมาณ 2026 ของ Broadcom ในวันที่ 3 มิถุนายน 2026 แสดงให้เห็นถึงการตรวจสอบที่เข้มงวดต่อซัพพลายเออร์ชิป AI :

• รายได้ไตรมาส 2: 22.19 พันล้านดอลลาร์ ต่ำกว่าที่ตลาดคาดการณ์ไว้ที่ 22.27 พันล้านดอลลาร์
• รายได้จากชิป AI: 10.8 พันล้านดอลลาร์ (เพิ่มขึ้น 143% เมื่อเทียบกับปีก่อน)
• คำแนะนำรายได้ชิป AI ไตรมาส 3: 16 พันล้านดอลลาร์ ต่ำกว่าความเห็นพ้องของฝ่ายขายที่ 17.2 พันล้านดอลลาร์ประมาณ 7%
• ปฏิกิริยาของหุ้น: ราคาหุ้นร่วง 13-15% ในการซื้อขายนอกเวลาทำการ มูลค่าตลาดหายไปประมาณ 50,000 ล้านดอลลาร์

ประเด็นสำคัญ: คำแนะนำรายได้ AI ในไตรมาส 3 ที่ 16 พันล้านดอลลาร์ของ Broadcom ยังคงแสดงถึงการเติบโตมากกว่า 200% เมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า การเทขายครั้งนี้สะท้อนให้เห็นว่าตลาดได้กำหนดราคาหุ้นเซมิคอนดักเตอร์ AI ไว้ 'สูงเกินกว่าจะสมบูรณ์แบบ' (Priced for Perfection) โดยลงโทษแม้กระทั่งการเติบโตสองหลักที่แข็งแกร่ง ซึ่งต่ำกว่าความคาดหวังที่สูงลิ่ว นอกจากนี้ CEO Hock Tan ยังปฏิเสธที่จะเพิ่มเป้าหมายรายได้ AI ปีงบประมาณ 2027 ที่ประมาณ 100,000 ล้านดอลลาร์ ซึ่งยิ่งทำให้การเดิมพันเชิงบวกผิดหวัง

สรุป

กลยุทธ์ชิป AI แบบกำหนดเองของ Google กำลังพัฒนาจากรูปแบบซัพพลายเออร์รายเดียวไปสู่แนวทางแบบสองสายที่ซับซ้อน สัญญาการออกแบบเฉพาะสำหรับรุ่นอัปเกรด Triggerfish ที่ MediaTek ได้รับถือเป็นชัยชนะครั้งสำคัญ ขณะที่ Broadcom ยังคงเป็นพาร์ทเนอร์หลักในระยะยาวสำหรับแผนงาน TPU ของ Google ไปจนถึงปี 2031 นวัตกรรมทางสถาปัตยกรรมใน Triggerfish การรวม Training/Inference, SRAM ที่ใหญ่ขึ้นอย่างมาก, หน่วยความจำ HBM4E, และ CPU Tile ที่รวมอยู่ในแพ็คเกจเดียว ล้วนมุ่งเป้าไปที่ความต้องการของ AI แบบอัตโนมัติ (Agentic AI) สำหรับนักลงทุน ปฏิกิริยาของตลาดต่อผลประกอบการของ Broadcom เป็นเครื่องเตือนใจว่า แม้แต่ซัพพลายเออร์ชิป AI ที่โดดเด่นก็อาจต้องเผชิญกับความผันผวนของความคาดหวังในตลาด