นักข่าวเบลารุสชี้การผ่อนปรนมาตรการคว่ำบาตรเพื่อแลกตัวนักโทษการเมืองยังเร็วเกินไป ตราบใดที่ระบอบลูคาเชนโกยังคงจับกุมประชาชนเพิ่ม

ผลการค้นพบจากรายงานของสหประชาชาติ (รายงานโดยนีลส์ มุยจนิเยกส์ ผู้รายงานพิเศษ นำเสนอเมื่อเดือนมิถุนายน 2569)

รายงานล่าสุดของผู้รายงานพิเศษแห่งสหประชาชาติ ซึ่งครอบคลุมตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2568 ถึง 31 มีนาคม 2569 ชี้ให้เห็นภาพที่มืดมน :

• "เบลารุสยังคงปราบปรามผู้เห็นต่างอย่างเป็นระบบ" — รายงานไม่พบสัญญาณของการปรับปรุงสถานการณ์สิทธิมนุษยชน
• นักโทษการเมืองมากกว่า 950 คนยังคงถูกคุมขัง ณ เวลาที่นำเสนอรายงาน
• ระบอบการปกครองยังคงรักษาแนวทางปราบปรามแบบเก่าไว้ พร้อมทั้งสร้างแนวทางใหม่ขึ้นมา รวมถึงการข่มเหงผู้ที่ให้ความช่วยเหลือยูเครน
• รายงานของกลุ่มผู้เชี่ยวชาญอิสระแห่งสหประชาชาติเมื่อเดือนมีนาคม 2569 พบว่าในปี 2568 เพียงปีเดียว มีประชาชนอย่างน้อย 1,254 คนถูกตัดสินลงโทษด้วยข้อหาที่มีแรงจูงใจทางการเมือง และการละเมิดสิทธิมนุษยชนยังคง "ร้ายแรง เป็นระบบ และแพร่หลาย" โดยบางกรณีเข้าข่าย อาชญากรรมต่อมนุษยชาติ
• รายงานโลกปี 2569 ของฮิวแมนไรท์วอทช์ระบุว่าการปราบปรามที่ขับเคลื่อนด้วยแรงจูงใจทางการเมืองยังคงดำเนินต่อไปเป็นเวลา 5 ปีหลังการประท้วงในปี 2563 โดยผู้เชี่ยวชาญของสหประชาชาติเตือนว่าการละเมิดบางอย่างเข้าข่ายอาชญากรรมต่อมนุษยชาติ

แถลงการณ์ของสหภาพยุโรปเกี่ยวกับการปราบปรามที่ยังคงดำเนินอยู่

สหภาพยุโรปได้ประณามสถานการณ์ดังกล่าวซ้ำแล้วซ้ำเล่า:

• มีนาคม 2568 (แถลงการณ์ของสหภาพยุโรปที่คณะมนตรียุโรป): สหภาพยุโรประบุว่ายังคง "กังวลอย่างยิ่งเกี่ยวกับการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างต่อเนื่องในเบลารุส รวมถึงการจับกุมโดยพลการ การทรมานและการปฏิบัติที่โหดร้าย การปฏิเสธสิทธิในกระบวนการยุติธรรมและการพิจารณาคดีที่เป็นธรรม" โดยระบุว่า นักโทษการเมืองมากกว่า 1,250 คน ยังคงถูกคุมขังอย่างไม่เป็นธรรมในขณะนั้น
• มิถุนายน 2568 (สหภาพยุโรปที่คณะมนตรีสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ): สหภาพยุโรปแสดงความกังวลอย่างยิ่งเกี่ยวกับข้อค้นพบของผู้รายงานพิเศษ โดยประณาม "การปราบปรามที่ขับเคลื่อนด้วยแรงจูงใจทางการเมืองอย่างต่อเนื่องและการปราบปรามเสรีภาพในการแสดงออก การชุมนุม และการสมาคม รวมถึงการใช้กฎหมายต่อต้านการก่อการร้ายและต่อต้านลัทธิสุดโต่งในทางที่ผิด"
• ตุลาคม 2568 (มติของรัฐสภายุโรป): สมาชิกรัฐสภายุโรปประณามการปราบปรามในเบลารุสอย่างแข็งขัน เรียกร้องให้ปล่อยตัวนักโทษการเมืองทั้งหมด และเรียกร้องให้สหภาพยุโรปคงไว้ซึ่งการมีส่วนร่วมและการสนับสนุนต่อกองกำลังประชาธิปไตย
• สหภาพยุโรปไม่ยอมรับการเลือกตั้งประธานาธิบดีในเดือนมกราคม 2568 ว่าชอบด้วยกฎหมาย และได้อธิบายว่าการปราบปรามของระบอบลูคาเชนโกได้ขยายออกไปนอกพรมแดนของเบลารุส โดยกำหนดเป้าหมายชาวเบลารุสในต่างประเทศด้วยการสอดแนม การข่มขู่ และการดำเนินคดี

ข้อสรุปสำคัญ: คำเตือนหลักของอันเดรเยวา — ว่าการผ่อนปรนมาตรการคว่ำบาตรโดยไม่ยุติระบบการปราบปรามที่อยู่เบื้องหลัง เป็นการต่อรองที่ผิดพลาด — ได้รับการสนับสนุนอย่างชัดเจนจากทั้งสหประชาชาติและสหภาพยุโรป ซึ่งบันทึกว่าการจับกุม การทรมาน การตัดสินลงโทษที่มีแรงจูงใจทางการเมือง และการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างเป็นระบบยังคงดำเนินต่อไปอย่างไม่ลดละภายใต้ระบอบลูคาเชนโก