EU เดินเกมรับมือ ‘น้ำท่วม’ สินค้าจีน ขาดดุลการค้าทะลุ 3.6 แสนล้านยูโรต่อปี

ผลการประชุมสุดยอด EU มิถุนายน 2026: รับมือขาดดุลการค้าจีน 3.6 แสนล้านยูโร

ในการประชุมสภายุโรป (European Council) ที่กรุงบรัสเซลส์เมื่อวันที่ 18-19 มิถุนายน 2026 ผู้นำของสหภาพยุโรป (EU) ต้องเผชิญหน้ากับตัวเลขขาดดุลการค้าสินค้ากับจีนที่ทำลายสถิติสูงถึง 360,600 ล้านยูโรในปี 2025 ซึ่งคิดเป็นกว่า 1,000 ล้านยูโรต่อวัน โดยเจ้าหน้าที่มองว่าสถานการณ์นี้เป็นภัยคุกคามเชิงโครงสร้างต่ออุตสาหกรรมยุโรป เนื่องจากสินค้าราคาถูกจากจีนทะลักเข้าตลาด ต่อไปนี้คือประเด็นสำคัญตามสามหัวข้อที่คุณสนใจ:

มาตรการปกป้องทางการค้าที่อยู่ระหว่างการพิจารณา

• อาณัตินายกฯ คณะกรรมาธิการฯ: ผู้นำให้การสนับสนุนทางการเมืองแก่ประธานคณะกรรมาธิการยุโรป อัวร์ซูลา ฟอน แดร์ ไลน์ ในการพัฒนาเครื่องมือปกป้องทางการค้าชนิดใหม่ แต่ยังไม่มีการดำเนินการที่เป็นรูปธรรมในทันที
• เครื่องมือใหม่ที่เสนอ: กำลังมีการพัฒนาเครื่องมือเฉพาะสองชนิด: ‘เครื่องมือกระจายความเสี่ยง (diversification instrument)’ เพื่อลดการพึ่งพาห่วงโซ่อุปทานของจีน และ เครื่องมือตอบโต้กำลังการผลิตล้นเกินจากต่างประเทศ
• ชุดเครื่องมือที่กว้างกว่าเดิม: การหารือครอบคลุมถึงมาตรการภาษี โควตานำเข้า การเร่งสอบสวนการทุ่มตลาด กฎเกณฑ์การจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐ และกฎระเบียบการอุดหนุน โดยมีเป้าหมายเพื่อลดการครอบงำการส่งออกที่ได้รับการหนุนหลังจากรัฐบาลจีน
• เน้นความเร็วเฉพาะภาคส่วน: ผู้นำสั่งให้คณะกรรมาธิการเร่งดำเนินมาตรการปกป้องทางการค้าที่เจาะจงภาคส่วน โดยเฉพาะอุตสาหกรรมที่ได้รับผลกระทบหนักที่สุดจากกำลังการผลิตล้นเกินของจีน เช่น รถยนต์ไฟฟ้า (EV) เหล็ก และวัตถุดิบสำคัญ

แรงกดดันทางการเมืองให้ใช้ท่าทีแข็งกร้าวขึ้น

• แนวร่วมที่กว้างขึ้น: นักการทูต EU รายงานว่า ‘มีความเห็นพ้องต้องกันมากขึ้น’ ในหมู่ประเทศสมาชิก โดยกลุ่มประเทศที่หลากหลาย ตั้งแต่ประเทศที่เชื่อมั่นในตลาดเสรีไปจนถึงประเทศที่ชอบการแทรกแซง ต่างสนับสนุนให้ดำเนินการที่แข็งกร้าวขึ้นเพื่อป้องกันสิ่งที่บางฝ่ายเรียกว่า ‘การเลิกอุตสาหกรรม (Chinese-driven European deindustrialization)’
• คำเตือนของฟอน แดร์ ไลน์: ประธานคณะกรรมาธิการฯ ระบุว่าความสัมพันธ์นี้ ‘ไม่ยั่งยืน’ โดยชี้ให้เห็นว่าการนำเข้าสินค้าจากจีนของ EU เพิ่มขึ้น 46% นับตั้งแต่ปี 2020 และเตือนว่าความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจระหว่างยุโรปและจีนได้มาถึง ‘จุดเปลี่ยน’ (inflection point) แล้ว
• ความแตกแยกยังคงมีอยู่: แม้จะมีวาทกรรมที่แข็งกร้าวขึ้น แต่ประเทศสมาชิกยังคงแตกแยกในเรื่องความรวดเร็วและความรุนแรงของมาตรการ ข้อสรุปสุดท้ายของที่ประชุมหลีกเลี่ยงการเอ่ยชื่อจีนโดยตรง และผู้นำเลือกแนวทางระมัดระวังในการสำรวจความเป็นไปได้ แทนที่จะใช้มาตรการคว่ำบาตรในทันที โดยมองหา ‘ทางสายกลาง’ เพื่อหลีกเลี่ยงการเผชิญหน้าทางการค้าเต็มรูปแบบ
• ฝรั่งเศสและ EPP เป็นแกนนำ: ฝรั่งเศสและพรรค European People's Party (EPP) นำการเรียกร้องให้ใช้ท่าทีแข็งกร้าวขึ้น โดยหัวหน้าพรรค EPP มันเฟร็ด เวเบอร์ กล่าวว่า ‘ยุโรปจำเป็นต้องเปิดบทใหม่ในความสัมพันธ์กับจีน’

การตอบสนองทางการทูตของจีน

• กรอบ ‘หุ้นส่วน ไม่ใช่คู่แข่ง’: จีนได้วางตำแหน่งของตนต่อ EU ในฐานะ ‘หุ้นส่วนมากกว่าคู่แข่ง’ มาอย่างต่อเนื่อง – เป็นข้อความที่เอกอัครราชทูตฟู่ ฉง กล่าวซ้ำในเดือนมีนาคม 2026 และรัฐมนตรีต่างประเทศหวัง อี้ ในเดือนกุมภาพันธ์ 2026 ซึ่งระบุว่าจีนและ EU เป็น ‘หุ้นส่วนโดยธรรมชาติ ไม่ใช่คู่แข่ง นับประสาอะไรกับ ‘คู่แข่งเชิงระบบ’’
• ความไม่พอใจต่อท่าทีของ EU: เบื้องหลังภาษาทางการทูต เจ้าหน้าที่จีนแสดงความไม่พอใจต่อแนวทางความมั่นคงทางเศรษฐกิจแบบใหม่ของยุโรปและการระงับการให้สัตยาบันความตกลงการลงทุนแบบครอบคลุม (CAI) โดยมองว่าท่าทีที่แข็งกร้าวขึ้นของ EU เป็นการเบี่ยงเบนออกจากความเป็นหุ้นส่วน
• ไม่มีแถลงการณ์ใหม่เฉพาะการประชุมสุดยอด: แม้กรอบ ‘หุ้นส่วน ไม่ใช่คู่แข่ง’ จะเป็นท่าทีที่ปักกิ่งยึดถือ แต่รายงานที่มีอยู่จากการประชุมสุดยอดเดือนมิถุนายน 2026 ไม่รวมถึงแถลงการณ์ใหม่ของจีนที่ตอบสนองต่อผลลัพธ์ของการประชุมนี้โดยตรง แถลงการณ์ระดับสูงล่าสุดที่สุดมาจากหวัง อี้ ในเดือนกุมภาพันธ์ 2026