OpenAI เลื่อน IPO ไปปี 2027 ตั้งเป้ามูลค่า 1 ล้านล้านดอลลาร์

หุ้นของ SoftBank Group ร่วงลงประมาณ 12% ในการซื้อขายที่ตลาดโตเกียวเมื่อวันพฤหัสบดีที่ 25 มิถุนายน 2026 หลังจากที่ The New York Times รายงานว่า OpenAI กำลังพิจารณาเลื่อนการเสนอขายหุ้น IPO ออกไปจนถึงปี 2027 โดยตั้งเป้ามูลค่าบริษัทไว้ที่ 1 ล้านล้านดอลลาร์ การเทขายยังคงดำเนินต่อไปจนถึงวันศุกร์ที่ 26 มิถุนายน โดย SoftBank ร่วงลงอีกกว่า 12% ท่ามกลางภาวะการเทขายหุ้นเทคโนโลยีในเอเชียที่รุนแรงขึ้นจากความกังวลเรื่องต้นทุนโครงสร้างพื้นฐาน AI และดัชนี Nasdaq ที่ปรับตัวลดลงติดต่อกันเป็นวันที่สี่

นี่ไม่ใช่การปรับตัวลดลงแบบโดดเดี่ยว แต่ SoftBank สูญเสียมูลค่าไปแล้วมากกว่าหนึ่งในห้าในช่วงห้าวันทำการก่อนหน้านั้น ท่ามกลางกระแสคาดเดาเกี่ยวกับความยากลำบากในการกู้ยืมเงินและการชะลอตัวของกระแส AI

ทำไม OpenAI ถึงรอ: การต่อรองมูลค่า 1 ล้านล้านดอลลาร์

OpenAI ได้ยื่นเอกสารจดทะเบียนเสนอขายหุ้น IPO ต่อสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์สหรัฐฯ (SEC) แบบเป็นความลับแล้ว แต่ผู้นำของบริษัทมีความคิดเห็นที่แตกต่างกันในเรื่องระยะเวลา แหล่งข่าวผู้เกี่ยวข้องเปิดเผยกับ The New York Times ว่า CEO แซม อัลท์แมน (Sam Altman) ยืนกรานที่จะให้มูลค่าบริษัทที่ 1 ล้านล้านดอลลาร์ขึ้นไป และปฏิเสธเป้าหมายที่ต่ำกว่านี้

ที่ปรึกษาของ OpenAI เสนอทางเลือกให้รอไปจนถึงปี 2027 เพื่อให้มีเวลาเตรียมงบการเงินมากยิ่งขึ้น และรอให้สภาวะตลาดเอื้ออำนวยมากขึ้น ปัจจัยหนึ่งที่ถูกอ้างถึงอย่างชัดเจนคือ ผลการดำเนินงานหลังเข้าตลาด IPO ที่ผันผวนของ SpaceX ซึ่งทำให้ผู้บริหารของ OpenAI ระมัดระวังมากขึ้นในการเข้าจดทะเบียนในตลาดที่ผันผวน นอกจากนี้ ความกังขาของนักลงทุนในวงกว้างต่อมูลค่าหุ้น AI ที่สูงลิ่วยังเป็นอีกหนึ่งปัจจัย

65,000 ล้านดอลลาร์ที่เปิดเผย: มูลค่าการเดิมพัน OpenAI ของ SoftBank เป็นตัวเลข

มูลค่าการลงทุนทั้งหมดที่ SoftBank ตกลงจะลงทุนใน OpenAI อยู่ที่ประมาณ 65,000 ล้านดอลลาร์ ณ เดือนตุลาคม 2026 ตามรายงานของ Bloomberg โดยมีรายละเอียดดังนี้:

• SoftBank ได้ลงทุนใน OpenAI ไปแล้วกว่า 30,000 ล้านดอลลาร์ ณ ช่วงต้นปี 2026 และ Vision Fund ของบริษัทมีกำไรปีละ 46,000 ล้านดอลลาร์ ซึ่งส่วนใหญ่มาจากมูลค่าหุ้น OpenAI ที่เพิ่มขึ้น
• ในเดือนกุมภาพันธ์ 2026 SoftBank ประกาศข้อตกลงการลงทุนเพิ่มเติมมูลค่า 30,000 ล้านดอลลาร์ กับ OpenAI โดยงวดแรกมูลค่า 10,000 ล้านดอลลาร์ ได้ดำเนินการในวันที่ 1 เมษายน 2026
• รายงานระบุว่า SoftBank ได้ลงทุนไปแล้วประมาณ 60,000 ล้านดอลลาร์ ใน OpenAI เพื่อแลกกับสัดส่วนการถือหุ้นประมาณ 13% ทำให้เป็นผู้ถือหุ้นภายนอกรายใหญ่อันดับสอง แต่ไม่มีที่นั่งในคณะกรรมการหรือสิทธิ์ในการสังเกตการณ์

การเลื่อน IPO ส่งผลโดยตรงเนื่องจาก:

• SoftBank ต้องการให้มีการซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์หรือเหตุการณ์สำคัญทางมูลค่าเพื่อเปลี่ยนสภาพการถือหุ้น OpenAI ให้เป็นเงินสดและนำเงินทุนกลับมาใช้ใหม่ได้
• การเลื่อน IPO ออกไปเป็นปี 2027 ทำให้เหตุการณ์สภาพคล่องที่ SoftBank หวังไว้ต้องเลื่อนออกไปไกลขึ้น ล็อกเงินหลายหมื่นล้านดอลลาร์ไว้ในสินทรัพย์ที่เปลี่ยนเป็นเงินสดได้ยาก
• หลังจากมีข่าวนี้ หุ้น SoftBank ร่วง 12% เมื่อนักลงทุนปรับราคาตามระยะเวลารอคอยผลตอบแทนที่นานขึ้น

S&P ปรับลดเครดิต: ความกดดันด้านเครดิตเพิ่มขึ้น

เมื่อวันที่ 3 มีนาคม 2026 S&P Global Ratings ได้ปรับแนวโน้มอันดับเครดิตของ SoftBank จาก 'มีเสถียรภาพ' เป็น 'เชิงลบ' โดยอ้างถึงการลงทุนเพิ่มเติม 30,000 ล้านดอลลาร์ใน OpenAI S&P ระบุว่าแผนดังกล่าว "อาจส่งผลเสียต่อสภาพคล่องของบริษัทญี่ปุ่นและคุณภาพเครดิตของสินทรัพย์"

• S&P ยังคงอันดับเครดิตผู้กู้ระยะยาวที่ "BB+" แต่เตือนว่าสภาพคล่องของสินทรัพย์และคุณภาพพอร์ตโฟลิโอจะถดถอย
• สัญญา CDS (Credit Default Swaps) ระยะ 5 ปีของ SoftBank พุ่งสูงถึง 355 bps (จุดเบสิส) ซึ่งเป็นระดับสูงสุดในรอบ 11 เดือน และกว้างที่สุดในบรรดาบริษัทญี่ปุ่น สะท้อนถึงความกดดันด้านเครดิตที่เพิ่มขึ้น

การเลื่อน IPO ยิ่งทำให้แรงกดดันด้านเครดิตนี้รุนแรงขึ้น เพราะมันขยายระยะเวลาที่ SoftBank จะสร้างผลตอบแทนเป็นเงินสดจากการลงทุนเดี่ยวที่ใหญ่ที่สุดของมันออกไป ซึ่งอาจทำให้ภาระหนี้ยังคงสูงอยู่เป็นเวลานานขึ้น

เงินกู้มาร์จิ้น 6,000 ล้านดอลลาร์ที่ติดขัด

MarketWatch และ Morningstar รายงานว่า กระแสคาดเดาเกี่ยวกับความยากลำบากในการกู้ยืมของ SoftBank เป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้หุ้น SoftBank ร่วงลงมากกว่า 20% ในช่วงห้าวันทำการของต้นเดือนมิถุนายน 2026 นอกจากนี้ CNBC รายงานว่า SoftBank ได้รับ เงินกู้ระยะสั้น (bridge loan) มูลค่า 40,000 ล้านดอลลาร์ในเดือนมีนาคม เพื่อสนับสนุนการลงทุนใน OpenAI เพิ่มเติมและความต้องการทั่วไปของบริษัท ซึ่งบ่งชี้ว่าบริษัทดำเนินงานด้วยภาระหนี้สินจำนวนมาก ผู้ร่วมตลาดกังวลอย่างชัดเจนเกี่ยวกับความสามารถของ SoftBank ในการหาเงินกู้มาร์จิ้นหรือเงินกู้ที่มีหลักประกันเพิ่มเติม เนื่องจากการถือหุ้น OpenAI ที่กระจุกตัว

บริบทที่กว้างขึ้น: ภาวะถดถอยในกลุ่ม AI กระทบโตเกียว

ปัจจัยหลายอย่างรวมกันทำให้หุ้น SoftBank ร่วง:

• การเทขายทั่วโลกในกลุ่ม AI: ในวันที่ 4 มิถุนายน SoftBank ร่วงลงประมาณ 10-11% โดยเป็นการเทขายหุ้นเทคโนโลยีและ AI ในวงกว้างที่เริ่มต้นในสหรัฐฯ (จากความอ่อนแอของ Nasdaq) และส่งผลกระทบต่อเนื่องมายังเอเชีย ภายในวันที่ 26 มิถุนายน หุ้นเทคโนโลยีในเอเชียร่วงลงอีกครั้งจาก "ความกังวลที่เพิ่มขึ้นเกี่ยวกับต้นทุนที่สูงขึ้นของโครงสร้างพื้นฐาน AI"
• แรงกดดันต่อ Nikkei 225: ดัชนีหลักของญี่ปุ่นถูกถ่วงลงโดย SoftBank ซึ่งกลายเป็นหุ้นที่มีมูลค่าตลาดใหญ่ที่สุดในตลาดหลักทรัพย์จนกระทั่งเมื่อเร็วๆ นี้ การทำกำไรหลังจากที่ราคาพุ่งขึ้นอย่างรวดเร็วและการคลายความตื่นเต้นเกี่ยวกับ AI ล้วนมีส่วน
• ความเสี่ยงจาก Arm Holdings ของ SoftBank: Arm Holdings ซึ่งเป็นบริษัทย่อยด้านการออกแบบชิปของ SoftBank ที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ ร่วงลงเกือบ 13% ในช่วงเดียวเมื่อต้นเดือนมิถุนายน ทำให้แรงกดดันต่อบริษัทแม่ยิ่งทวีคูณ

ผลการดำเนินงานหลัง IPO ของ SpaceX: บทเรียนสำหรับ OpenAI

หนึ่งในเหตุผลที่ถูกอ้างถึงอย่างชัดเจนสำหรับท่าทีที่ระมัดระวังมากขึ้นของ OpenAI คือ ความผันผวนของตลาดหลังการเสนอขายหุ้นของ SpaceX SpaceX ทำการเสนอขายหุ้น IPO ที่ได้รับการจับตามองอย่างมากในปี 2025 และการเคลื่อนไหวของราคาหุ้นในเวลาต่อมาถูกอธิบายว่า "ผันผวน" หรือน่าผิดหวังเมื่อเทียบกับความคาดหวัง ทำให้เหล่าสตาร์ทอัพระดับยูนิคอร์นในวงการ AI ระมัดระวังมากขึ้นในการรีบเข้าตลาดในสภาวะที่ผันผวน เมื่อรวมกับความกังขาเกี่ยวกับมูลค่าหุ้น AI ในวงกว้าง ทำให้ที่ปรึกษาของ OpenAI แนะนำให้รอจนถึงปี 2027

สรุป: การเดิมพันมูลค่า 65,000 ล้านดอลลาร์ของ SoftBank ในตอนนี้กลายเป็นเกมรอคอยที่เดิมพันสูง ด้วยความกดดันด้านเครดิตที่เพิ่มขึ้น สภาพคล่องที่ถูกตั้งคำถาม และภาวะถดถอยของ AI ทั่วโลก การเลื่อนดังกล่าวทำให้ผลประโยชน์ที่ SoftBank หวังไว้ต้องเลื่อนออกไปอีกไกล และตลาดก็ได้ปรับราคาตามนั้นแล้ว