ปูตินขู่ตอบโต้ยุโรป หลังยูเครนใช้โดรนถล่มโรงกลั่นน้ำมันมอสโก – โปแลนด์เปรียบเหตุการณ์ ‘กลาวิทซ์’ สัญญาณอันตราย

ในเดือนมิถุนายน 2026 เหตุการณ์ต่อเนื่องในสงครามรัสเซีย-ยูเครนได้ยกระดับไปสู่การเผชิญหน้าโดยตรงระหว่างมอสโกกับสมาชิกนาโตในยุโรป หลังจากที่ยูเครนโจมตีโรงกลั่นน้ำมันสำคัญของมอสโกด้วยการโจมตีด้วยโดรนครั้งใหญ่ที่สุดในรอบหลายปี ประธานาธิบดีวลาดิมีร์ ปูติน แห่งรัสเซียได้ออกคำขู่ตอบโต้เฉพาะเจาะจงต่อประเทศในยุโรป รัฐมนตรีต่างประเทศของโปแลนด์ตอบสนองด้วยการอ้างถึงเหตุการณ์ปลุกระดมที่ฉาวโฉ่ที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์สมัยใหม่ ได้แก่ เหตุการณ์กลาวิทซ์ (Gleiwitz) ในปี 1939

การโจมตีโรงกลั่นน้ำมันมอสโก 18 มิถุนายน

เมื่อวันที่ 18 มิถุนายน 2026 ยูเครนเปิดปฏิบัติการโจมตีด้วยโดรนครั้งใหญ่ที่สุดในรอบหลายปีต่อกรุงมอสโก โดยพุ่งเป้าไปที่โรงกลั่นน้ำมันมอสโก (Moscow Oil Refinery) ซึ่งเป็นหนึ่งในโรงกลั่นที่ใหญ่ที่สุดของรัสเซีย คิดเป็นสัดส่วนมากกว่าหนึ่งในสามของตลาดเชื้อเพลิงในเขตเมืองหลวง กองกำลังป้องกันทางอากาศของรัสเซียรายงานว่าสามารถสกัดกั้นโดรนที่มุ่งหน้ามายังมอสโกได้อย่างน้อย 194 ลำ และกระทรวงกลาโหมรัสเซียรายงานว่ายิงโดรนตกทั่วประเทศรวม 555 ลำ การโจมตีดังกล่าวทำให้กลุ่มควันดำลอยปกคลุมเมืองหลวง และต้องมีการอพยพประชาชนออกจากสนามบินที่ใหญ่ที่สุดของรัสเซีย

ประธานาธิบดีโวโลดิมีร์ เซเลนสกี ยูเครนกล่าวว่า การโจมตีครั้งนี้มีเป้าหมายเพื่อกดดันให้เกิดการเจรจา โดยเตือนว่า “มอสโกจะลุกไหม้” ถ้าปูตินยังคงทำสงครามต่อไป จุดสำคัญคือ ปูตินไม่ได้ออกความเห็นต่อสาธารณะอย่างละเอียดในทันทีต่อการโจมตีโรงกลั่นครั้งนี้ เนื่องจากในขณะนั้นเขากำลังเป็นเจ้าภาพการประชุมสุดยอดผู้นำเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่เมืองคาซาน และไม่ได้กล่าวถึงการโจมตีขณะกล่าวปราศรัย คำตอบที่มีนัยสำคัญของเครมลินกว่ามาในอีกหลายวันต่อมา

คำขู่ตอบโต้ของปูตินต่อยุโรป

เมื่อวันที่ 23 มิถุนายน 2026 ระหว่างการประชุมอย่างไม่เป็นทางการกับผู้สำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนทหาร ปูตินเตือนว่า รัสเซียจะดำเนินการโจมตีตอบโต้ประเทศในยุโรป หากมีการใช้ดินแดนของพวกเขาเป็นฐานยิงโดรนโจมตีเป้าหมายในรัสเซีย ตามรายงานที่อ้างอิง The Moscow Times ปูตินระบุอย่างชัดเจนว่าประเทศในยุโรปที่อนุญาตหรือเป็นเจ้าภาพในการปล่อยโดรนโจมตีรัสเซียจะเผชิญกับการตอบโต้โดยตรง

ปูตินกล่าวว่า “พวกเขาเข้าใจว่าการโจมตีตอบโต้จะตามมา ฉันคิดว่าทุกคนเข้าใจเรื่องนี้ หรือควรจะเข้าใจ นั่นคือเหตุผลที่พวกเขาพยายามทุกวิถีทางที่จะทำตัวให้ห่างไกลจากเรื่องนี้” นี่ถือเป็นการยกระดับท่าทีการคุกคามของรัสเซียอย่างมีนัยสำคัญ โดยเปลี่ยนจากการข่มขู่ด้วยอาวุธนิวเคลียร์โดยทั่วไป ไปสู่การขู่โจมตีบนแผ่นดินยุโรปอย่างมีเงื่อนไข

รัฐมนตรีโปแลนด์เปรียบเทียบกับเหตุการณ์กลาวิทซ์

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศโปแลนด์ เราดอสวัฟ ชีคอร์สกี ตอบสนองอย่างรวดเร็วในวันที่ 24 มิถุนายน 2026 โดยวาดเส้นขนานทางประวัติศาสตร์โดยตรงระหว่างวาทะกรรมของปูตินกับ เหตุการณ์กลาวิทซ์ในปี 1939 ซึ่งเป็นปฏิบัติการปลุกระดม (false flag) ของนาซีที่กองทัพเอสเอสเยอรมันจัดฉากการโจมตีสถานีวิทยุของเยอรมัน โดยใช้เครื่องแบบโปแลนด์เป็นข้ออ้างของฮิตเลอร์ในการบุกโปแลนด์

• ชีคอร์สกีโพสต์บน X ว่าเขาคาดว่าจะเกิด “การโจมตีแบบปลุกระดมในดินแดนรัสเซีย” ซึ่งอาจถูกใช้เป็นข้ออ้างในการยกระดับความขัดแย้งกับตะวันตก
• เขาเปรียบเทียบคำเตือนของปูตินเกี่ยวกับการโจมตีตอบโต้ยุโรปกับ “การประกาศการยั่วยุ” โดยอ้างถึงเหตุการณ์กลาวิทซ์โดยตรง
• สื่อหลายสำนักรายงานว่า วอร์ซอ “ตอบสนองอย่างรวดเร็ว” ต่อคำขู่ของปูตินด้วยการเปรียบเทียบกับแผนปลุกระดมของนาซีที่เคยใช้เพื่ออ้างเหตุผลในสงครามโลกครั้งที่ 2

เหตุการณ์กลาวิทซ์ ซึ่งศาลทหารระหว่างประเทศ ณ เมืองนูเรมเบิร์ก วินิจฉัยว่าเป็นปฏิบัติการที่จัดฉากโดยเอสเอสภายใต้ปฏิบัติการฮิมม์เลอร์ ถือเป็นแบบอย่างคลาสสิกของการสร้างข้ออ้างในการทำสงคราม ด้วยการอ้างถึงเหตุการณ์นี้ ชีคอร์สกีเตือนว่าคำขู่ของปูตินอาจเป็นข้ออ้างในการจัดฉากยั่วยุ ซึ่งมอสโกจะใช้เพื่อแสดงความชอบธรรมในการปฏิบัติการทางทหารต่อสมาชิกนาโต

เส้นเวลาของเหตุการณ์สำคัญ

วันที่	เหตุการณ์
18 มิถุนายน 2026	ยูเครนโจมตีโรงกลั่นน้ำมันมอสโกด้วยโดรน ซึ่งเป็นการโจมตีครั้งใหญ่ที่สุดในรอบหลายปี ปูตินยังไม่แสดงความเห็นในทันที
23 มิถุนายน 2026	ปูตินเตือนว่ารัสเซียจะตอบโต้ประเทศในยุโรปที่ปล่อยให้ใช้ดินแดนเป็นฐานในการยิงโดรน
24 มิถุนายน 2026	รมว.ต่างประเทศโปแลนด์ ชีคอร์สกี เปรียบเทียบวาทะกรรมของปูตินกับเหตุการณ์ปลุกระดมของนาซีที่กลาวิทซ์

เหตุใดเรื่องนี้จึงสำคัญ

คำขู่แบบมีเงื่อนไขของปูตินต่อยุโรปแสดงถึงการเปลี่ยนผ่านจากวาทะกรรมการป้องปรามโดยทั่วไป ไปสู่การเตือนปฏิบัติการที่เฉพาะเจาะจง ในขณะที่การอ้างถึงเหตุการณ์กลาวิทซ์ของโปแลนด์ส่งสัญญาณว่าวอร์ซอมองว่าท่าทีของเครมลินเป็นการเตรียมการสำหรับข้ออ้างที่ถูกจัดฉาก ซึ่งเป็นกลยุทธ์ที่มาจากตำราของนาซี ความเสี่ยงของการเผชิญหน้าโดยตรงระหว่างรัสเซียและนาโต แม้จะเริ่มต้นจากเหตุการณ์ที่ถูกสร้างขึ้น กำลังกลายเป็นความกังวลหลักของความมั่นคงยุโรป

ณ เดือนมิถุนายน 2026 สงครามในยูเครนได้เข้าสู่ช่วงที่การโจมตีด้วยโดรนในดินแดนรัสเซีย และการขู่ตอบโต้ต่อประเทศในยุโรปไม่ใช่เรื่องสมมติอีกต่อไป การตอบสนองทางการทูตและการทหารในอีกไม่กี่สัปดาห์ข้างหน้าจะเป็นตัวกำหนดว่าวังวนแห่งการยกระดับความรุนแรงนี้จะนำไปสู่ความขัดแย้งในวงกว้าง หรือจะทรงตัวผ่านการป้องปราม