แบงก์ชาติรัสเซียลดดอกเบี้ยครั้งที่ 9 ติดต่อกัน แต่แรงกดดันจากโดรนยูเครนและนโยบายการคลังกระตุ้นเศรษฐกิจจำกัดขอบเขตการลด

แรงกดดันจากฟากฟ้าและจากงบประมาณ: ทำไมลดดอกเบี้ยได้แค่นี้

ธนาคารกลางรัสเซียอธิบายว่ามีปัจจัยเสี่ยงหลักสองประการที่จำกัดขอบเขตการลดดอกเบี้ยครั้งนี้ :

1. โดรนยูเครนถล่มโครงสร้างน้ำมันไม่หยุด การโจมตีด้วยโดรนของยูเครนต่อโรงกลั่น คลังน้ำมัน และท่าเรือส่งออกน้ำมันของรัสเซียทวีความรุนแรงขึ้นอย่างต่อเนื่อง ทั้งในเขต Rostov เซนต์ปีเตอร์สเบิร์ก และเขตปริมณฑลของมอสโก ก่อนการประชุมครั้งนี้ไม่กี่สัปดาห์ สำนักงานพลังงานสากล (IEA) เคยประเมินไว้ก่อนหน้านี้ว่าการโจมตีนี้จะกดดันกำลังการกลั่นน้ำมันของรัสเซียอย่างน้อยจนถึงกลางปี 2026 และมีรายงานว่า กลุ่มวิจัยที่ใกล้ชิดกับเครมลินถึงกับปรับลดคาดการณ์การเติบโตทางเศรษฐกิจปี 2026 เกือบครึ่งหนึ่ง ด้วยสาเหตุหลักจากการโจมตีโครงสร้างพื้นฐานน้ำมัน

2. นโยบายการคลังของรัฐ... ยังผ่อนปรนเกินไป ธนาคารกลางเตือนว่ารัฐบาลยังคงใช้จ่ายมหาศาลเพื่อสงคราม ส่งผลให้มีอุปสงค์ส่วนเกินในระบบเศรษฐกิจมากเกินไป ทำให้การสู้กับเงินเฟ้อเป็นไปได้ยากขึ้น และจำกัดความเร็วในการลดดอกเบี้ย หากลดเร็วเกินไปอาจไปกระตุ้นแรงกดดันด้านราคาอีกครั้ง

สถานการณ์เศรษฐกิจโดยรวม: เศรษฐกิจหดตัวครั้งแรกในรอบ 3 ปี

แม้วงจรลดดอกเบี้ยจะดำเนินมาเรื่อยๆ แต่สัญญาณเศรษฐกิจเริ่มน่าเป็นห่วง:

• GDP ไตรมาสแรก 2026 หดตัวเป็นครั้งแรกตั้งแต่ต้นปี 2023 โดยข้อมูลเบื้องต้นจาก Rosstat (หน่วยงานสถิติรัสเซีย) ระบุว่าลดลง 0.2% เมื่อเทียบปีต่อปี ขณะที่ธนาคารกลางเองประเมินว่าหดตัวถึง 0.5%
• มกราคม-กุมภาพันธ์ ที่ผ่านมา GDP รวมกันหดตัวถึง 1.8% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันปีก่อน โดยภาคการผลิต อุตสาหกรรม และก่อสร้างติดลบทั้งหมด
• สาเหตุหลักมาจากเศรษฐกิจสงครามที่เคยร้อนแรงเริ่มเย็นตัวลง รายได้จากน้ำมันและก๊าซลดลง กิจกรรมทางธุรกิจซบเซา และผลกระทบสะสมจากการโจมตีของยูเครนต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงาน

ภาพรวมวงจรการลดดอกเบี้ยของรัสเซีย

อัตราดอกเบี้ยนโยบายเคยพุ่งสูงสุดถึง 21% ในปี 2025 ซึ่งเป็นระดับสูงสุดในรอบสองทศวรรษ ก่อนที่ธนาคารกลางจะเริ่มปรับลดลงตั้งแต่เดือนมิถุนายน 2025 เป็นต้นมา และลดลงทุกครั้งในการประชุมต่อมาผ่านมาจนถึงเดือนมิถุนายน 2026

ธนาคารกลางส่งสัญญาณว่าอาจลดดอกเบี้ยต่อได้ในการประชุมครั้งต่อๆ ไป ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับว่าเงินเฟ้อชะลอตัวอย่างยั่งยืนหรือไม่ และความคาดหวังเงินเฟ้อของประชาชนเป็นอย่างไร โดยในเดือนกันยายน 2025 ที่ปรึกษาของผู้ว่าการธนาคารกลางเคยให้สัมภาษณ์ว่าแนวโน้มดอกเบี้ยในทางทฤษฎีอาจลดลงสู่ระดับหลักเดียวได้ภายในสิ้นปี 2026 ขึ้นอยู่กับสถานการณ์

สถานะของผู้ว่าการธนาคารกลาง

รายงานข่าวเกี่ยวกับการประชุมครั้งนี้ ไม่ได้กล่าวถึงผู้ว่าการธนาคารกลางอย่าง Elvira Nabiullina โดยตรง โดยอ้างอิงการตัดสินใจในนาม "คณะกรรมการธนาคารกลางรัสเซีย" เมื่อต้นปีที่ผ่านมา (เมษายน 2026) ผู้ว่าการยังคงนำการประชุมด้วยตนเอง โดยมีมติลดดอกเบี้ยลง 0.50% สู่ 14.5% และให้แนวโน้มว่าวงจรการผ่อนคลายจะดำเนินต่อไปตลอดปี 2026 อย่างไรก็ตาม จากข้อมูลที่มีอยู่นั้น ยังไม่มีหลักฐานยืนยันว่าเธอเข้าร่วมประชุมหรือไม่ในวันที่ 19 มิถุนายนนี้