SpaceX IPO: ระดมทุน 75 พันล้านดอลลาร์ทุบสถิติโลก เปิดประตูสู่รายย่อย แต่สร้างความปั่นป่วนให้ตลาดโลก

สำหรับนักลงทุนรายย่อยชาวแคนาดา CDR จะเข้ามาช่วยแก้ปัญหาสำคัญสองประการทันที:

• สกุลเงิน CAD และการเป็นเจ้าของแบบเศษส่วน (Fractional Ownership): CDR ซื้อขายด้วยสกุลเงินดอลลาร์แคนาดา หมายความว่าผู้ลงทุนไม่ต้องวุ่นวายกับการแลกเงินเป็นดอลลาร์สหรัฐฯ อีกต่อไป อีกทั้ง CDR แต่ละหน่วยเป็นตัวแทนของการถือหุ้น SpaceX เพียงเศษส่วนหนึ่งของหนึ่งหุ้นเต็ม ซึ่งช่วยลดเงินลงทุนต่อหน่วยให้ต่ำลง นักลงทุนที่มีเงินทุนน้อยก็สามารถเข้าถึงได้
• การป้องกันความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน (Notional Currency Hedge): โครงสร้างของ CDR มาพร้อมระบบป้องกันความเสี่ยงจากความผันผวนของค่าเงิน USD/CAD ในตัว โดยจะปรับ ‘อัตราส่วน CDR’ ทุกวันตามการเคลื่อนไหวของค่าเงินดอลลาร์แคนาดา เพื่อไม่ให้ผลตอบแทนจากการลงทุนถูกกัดกร่อนหากค่าเงินดอลลาร์แคนาดาแข็งค่าขึ้น ตามแนวคิดที่ CIBC ใช้สื่อสารว่า “เป็นเจ้าของบริษัท ไม่ใช่เป็นเจ้าของค่าเงิน” (Own the company, not the currency)

การเปิดตัวครั้งนี้ทำให้ CIBC มีผลิตภัณฑ์ CDR ครอบคลุมหุ้นชั้นนำจาก 6 ประเทศ รวม 132 หลักทรัพย์ และถือเป็นก้าวสำคัญในการเปิดโอกาสให้นักลงทุนรายย่อยเข้าถึงโอกาสการลงทุนที่ถูกขนานนามว่า ‘โอกาสแห่งชั่วอายุคน’ ได้อย่างแท้จริง

เกาหลีใต้เคลียร์แรงซื้อดอลลาร์ 1.5 พันล้าน คลายแรงกดดันต่อเงินวอน

เพียงแค่การรอคอย IPO นี้ ก็เพียงพอที่จะเขย่าค่าเงินของประเทศได้ ก่อนวันเสนอขายหุ้น บริษัทหลักทรัพย์และนักลงทุนรายใหญ่ของเกาหลีใต้ต่างเร่งแลกเงินวอนเป็นดอลลาร์สหรัฐฯ อย่างบ้าคลั่งเพื่อนำไปจองซื้อหุ้นล่วงหน้า ทำให้เกิดแรงซื้อดอลลาร์สหรัฐฯ มหาศาลถึงประมาณ 1.2 ถึง 1.5 พันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ซึ่งสร้างแรงกดดันอย่างหนักต่อค่าเงินวอนของเกาหลีใต้จนอ่อนค่าต่ำสุดในรอบ 17 ปีเมื่อเทียบกับดอลลาร์สหรัฐฯ

อย่างไรก็ตาม ณ วันที่ 10 มิถุนายน แหล่งข่าวที่ใกล้ชิดกับธุรกรรมในตลาดปริวรรตเงินตราเกาหลีใต้ (dollar-won onshore market) เปิดเผยกับรอยเตอร์ (Reuters) ว่าแรงซื้อดอลลาร์สหรัฐฯ ระลอกใหญ่นี้ได้ดำเนินการเสร็จสิ้นไปเป็นส่วนใหญ่แล้ว นั่นหมายความว่าแรงกดดันต่อค่าเงินวอนได้คลี่คลายลงอย่างมีนัยสำคัญ ก่อนหน้านี้ รัฐบาลเกาหลีใต้เองก็ได้ออกมาตรการเพื่อจำกัดการซื้อดอลลาร์ที่มากเกินไปของนักลงทุนสถาบัน ท่ามกลางความกังวลเรื่องเสถียรภาพของตลาด หลังจากรายงานข่าวดังกล่าว ค่าเงินวอนก็แข็งค่าขึ้นมาอยู่ที่ 1,524.1 วอนต่อดอลลาร์สหรัฐฯ หรือเพิ่มขึ้น 0.56% ถึงกระนั้น ท่ามกลางความบ้าคลั่งทางการเงินที่เกิดขึ้นเบื้องหลัง ความเป็นจริงสำหรับนักลงทุนรายย่อยชาวเกาหลีใต้กลับแตกต่างไปอย่างสิ้นเชิง

โลกที่ถูกแบ่งแยก: การเข้าถึงหุ้น IPO ของนักลงทุนรายย่อย

ที่น่าสนใจคือ ในการเสนอขายหุ้นครั้งนี้ SpaceX ได้ทุบกฎเก่าและจัดสรรหุ้นให้กับนักลงทุนรายย่อยมากถึง 30% หรือคิดเป็นมูลค่ากว่า 2.25 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐฯ (โดยปกติ IPO ขนาดใหญ่จะจัดสรรให้รายย่อยไม่เกิน 5-10%) อย่างไรก็ตาม การจะซื้อหุ้นได้ในราคาจองนั้นกลับขึ้นอยู่กับว่านักลงทุนอยู่ที่ไหนในโลก

• ประเทศที่เข้าถึงได้โดยตรง: นักลงทุนรายย่อยในสหรัฐอเมริกา, ญี่ปุ่น, ออสเตรเลีย และแคนาดา เป็นส่วนน้อยของโลกที่สามารถเข้าไปจองซื้อหุ้น IPO นี้ผ่านโบรกเกอร์ที่เข้าร่วมโครงการได้โดยตรง เช่น Fidelity ซึ่งมีรายงานว่าได้ลดยอดเงินขั้นต่ำในบัญชีสำหรับดีลนี้ลงเหลือเพียง 2,000 ดอลลาร์สหรัฐฯ เท่านั้น
• ช่องทางอ้อมในสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE): โดยทั่วไปแล้ว นักลงทุนรายย่อยใน UAE ไม่สามารถจองซื้อหุ้น IPO ผ่านช่องทางโบรกเกอร์แบบดั้งเดิมได้ การเข้าถึงดีลโดยตรงส่วนใหญ่จำกัดไว้สำหรับผู้มีถิ่นพำนักในสหรัฐฯ หรือนักลงทุนมืออาชีพที่เข้าเงื่อนไขในระดับนานาชาติเท่านั้น ด้วยข้อจำกัดนี้เอง ทำให้ตลาดซื้อขายคริปโทฯ ‘Bybit’ ได้เปิดตัวบริการ “Bybit IPO Express” ซึ่งนำเสนอหุ้น SpaceX ในรูปแบบ Tokenized Shares ให้แก่นักลงทุนใน UAE ที่เข้าเงื่อนไขได้ใช้เป็นช่องทางเลือกในการจองซื้อ ณ ราคาเสนอขาย
• นักลงทุนเอเชียส่วนใหญ่เข้าถึงได้ทางอ้อม: นักลงทุนรายย่อยส่วนใหญ่ในเอเชีย รวมถึงในเกาหลีใต้ จีน และฮ่องกง ไม่สามารถเข้าร่วมจองซื้อหุ้น IPO ได้โดยตรง ทางเลือกของพวกเขาคือการเข้าถึงโดยอ้อม ไม่ว่าจะเป็นการรอซื้อผ่านกองทุน ETF และกองทุนรวมหลังหุ้นเข้าซื้อขาย หรือใช้บริการแพลตฟอร์ม Tokenized Stock ที่นับวันก็ยิ่งมีมากขึ้น

การเข้าถึงที่ชวนปวดหัวนี้หมายความว่า แม้ว่าอีลอน มัสก์กำลังปฏิวัติคู่มือการทำ IPO เพื่อต้อนรับ ‘นักลงทุนตัวจริง เสียงจริง’ (everyday investors) แต่การที่บุคคลหนึ่งจะมีโอกาสได้ถือหุ้นที่ราคา 135 ดอลลาร์สหรัฐฯ ก่อนที่ราคาจะวิ่งในตลาดเปิดนั้น ยังคงเป็นเรื่องของโชคชะตาว่าคุณเกิดหรือมีถิ่นพำนักอยู่ในประเทศไหน