เปิดคำสั่งผู้บริหาร AI ฉบับใหม่ของทรัมป์: กรอบความสมัครใจ 30 วัน และสัญญาณเปลี่ยนท่าที

เมื่อวันที่ 2 มิถุนายน 2026 ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ได้ลงนามในคำสั่งผู้บริหารที่มีชื่อว่า "Promoting Advanced Artificial Intelligence Innovation and Security" (ส่งเสริมนวัตกรรมและความมั่นคงด้านปัญญาประดิษฐ์ขั้นสูง) นี่นับเป็นความเคลื่อนไหวด้านนโยบาย AI ครั้งใหญ่ครั้งแรกของรัฐบาลชุดนี้ และเป็นการส่งสัญญาณถึงการเปลี่ยนจุดยืนครั้งสำคัญจากแนวทางเดิมที่เคยวางตัวแบบไม่เข้าไปยุ่งเกี่ยว

กรอบการตรวจสอบโดยสมัครใจทำงานอย่างไร

• สมัครใจ ไม่ใช่บังคับ: ผู้พัฒนา AI ถูก "ขอความร่วมมือ" (ไม่ใช่บังคับ) ให้ส่งโมเดล "ฟรอนเทียร์" (Frontier Models) ซึ่งเป็นโมเดลที่ทรงพลังที่สุดของตน ให้กับรัฐบาลกลางสหรัฐฯ เพื่อตรวจสอบก่อนการเปิดตัว นี่เป็นแนวทางที่อ่อนตัวกว่าข้อผูกมัดที่หลายฝ่ายในอุตสาหกรรมเคยหวั่นเกรง
• กรอบเวลาตรวจสอบ 30 วัน: บริษัทที่เข้าร่วมจะต้องส่งมอบโมเดลของตน ล่วงหน้าสูงสุด 30 วันก่อนการเปิดตัวสู่สาธารณะ จากนั้นรัฐบาลจะมีเวลา 30 วันในการทดสอบและประเมินโมเดลดังกล่าวเพื่อค้นหาภัยคุกคามทางไซเบอร์ ความเสี่ยงต่อโครงสร้างพื้นฐานที่สำคัญ ระบบการเงิน และความมั่นคงของชาติ
• เส้นตายของหน่วยงานรัฐ: หน่วยงานรัฐบาลกลางได้รับคำสั่งให้ออกแบบรายละเอียดของกรอบความร่วมมือโดยสมัครใจนี้ให้แล้วเสร็จภายในวันที่ 1 สิงหาคม 2026
• เกณฑ์วัดผลชั้นความลับ: คำสั่งนี้ยังเรียกร้องให้มีการพัฒนากระบวนการวัดผลเทียบมาตรฐาน (Benchmarking) ที่เป็นชั้นความลับ ซึ่งภาคอุตสาหกรรมสามารถนำมาใช้ประเมินความปลอดภัยของโมเดลของตนได้
• ศูนย์กลางข้อมูลความปลอดภัยไซเบอร์ AI: นอกจากนี้ ยังมีการจัดตั้งศูนย์กลางความปลอดภัยไซเบอร์ด้าน AI (AI Cybersecurity Clearinghouse) ซึ่งเป็นความสมัครใจเช่นกัน เพื่อประสานงานการระบุและแก้ไขช่องโหว่ระหว่างบริษัท AI และผู้ให้บริการโครงสร้างพื้นฐานที่สำคัญ

อะไรที่เปลี่ยนไปจากแนวทางเดิมของรัฐบาล

• จากการปล่อยเสรีสู่การตรวจสอบบ้าง: รัฐบาลทรัมป์เคยใช้แนวทางที่เน้นการลดกฎระเบียบและไม่แทรกแซง (Hands-Off Approach) ต่อ AI เป็นอย่างมาก คำสั่งนี้ถือเป็นการแหกกฎดังกล่าว ด้วยการเชิญชวนให้รัฐบาลเข้ามามีส่วนร่วมในการตรวจสอบโมเดลขั้นสูงก่อนเปิดตัว แม้จะยังอยู่บนฐานของความสมัครใจก็ตาม
• ลดขนาดลงจากร่างแรก: ร่างคำสั่งที่หลุดออกมาก่อนหน้านี้ (ช่วงปลายเดือนพฤษภาคม 2026) มีขอบเขตที่กว้างขวางกว่า แต่คำสั่งฉบับสุดท้ายถูกปรับให้แคบลง หลังจากได้รับแรงต้านจากภาคอุตสาหกรรม โดยคงสถานะเป็นความสมัครใจ แทนที่จะเป็นข้อบังคับ และลดกรอบเวลาในการตรวจสอบลงจากเดิมที่มีการพูดถึง 90 วัน

มุมมองด้านการแข่งขันกับจีน

คำสั่งนี้ถูกออกแบบมาอย่างประณีตเพื่อ จัดการกับข้อกังวลด้านความมั่นคงของชาติ โดยไม่ทำให้การแข่งขันด้าน AI ระหว่างสหรัฐฯ และจีนต้องสะดุด การทำให้กรอบการตรวจสอบเป็นแบบสมัครใจ แทนที่จะออกกฎบังคับให้ต้องรายงาน (เหมือนที่เคยเกิดขึ้นในคำสั่งผู้บริหารสมัยประธานาธิบดีไบเดนเมื่อเดือนตุลาคม 2023) เป็นการตัดสินใจโดยเจตนาเพื่อหลีกเลี่ยงการสร้างภาระด้านต้นทุนการปฏิบัติตามกฎระเบียบแก่บริษัท AI ของสหรัฐฯ ซึ่งอาจทำให้เสียเปรียบคู่แข่งจากจีน หนังสือพิมพ์ South China Morning Post ได้อธิบายว่าคำสั่งนี้ "แสวงหามาตรการป้องกันโดยไม่ทำให้การแข่งขันกับจีนช้าลง" โดยระบุว่าเป็นการจงใจที่จะไม่บังคับใช้กฎระเบียบตรวจสอบ ด้วยการทำให้กระบวนการเป็นแบบสมัครใจและรวดเร็ว (30 วัน) รัฐบาลทรัมป์ตั้งเป้าที่จะลดความเสี่ยงจากหายนะภัยไซเบอร์ที่อาจมาจากโมเดลขั้นสูง ในขณะเดียวกันก็รักษาความเร็วและความคล่องตัวในการสร้างนวัตกรรม AI ของสหรัฐฯ เพื่อแข่งขันกับจีน