วุฒิสภาสหรัฐเตรียมเรียกผู้นำ Meta, Google, TikTok และ Snap ชี้แจงเรื่องความปลอดภัยเด็กออนไลน์

ตลอดหลายปีที่ผ่านมา สภาคองเกรสได้จัดการไต่สวน ตรวจสอบ และเสนอร่างกฎหมายเกี่ยวกับความปลอดภัยเด็กออนไลน์หลายครั้ง แต่สมาชิกสภาหลายคนมองว่าสถานการณ์ยังไม่ดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

ความเสี่ยงหลักที่ฝ่ายนิติบัญญัติกังวล ได้แก่

• เนื้อหาที่เป็นอันตรายหรือไม่เหมาะสมกับวัย
• การแสวงหาประโยชน์หรือพฤติกรรมล่อลวงเด็กทางออนไลน์
• ฟีดอัลกอริทึมที่ออกแบบให้ผู้ใช้เสพติดการใช้งาน
• ปัญหาความเป็นส่วนตัวของข้อมูลและโฆษณาแบบกำหนดเป้าหมาย

เนื่องจากมาตรการที่บริษัทเทคโนโลยีนำมาใช้โดยสมัครใจยังไม่สามารถแก้ปัญหาเหล่านี้ได้ทั้งหมด สมาชิกสภาคองเกรสจึงเริ่มพิจารณากฎระเบียบทางกฎหมายที่เข้มงวดมากขึ้นสำหรับแพลตฟอร์มที่มีผู้ใช้อายุน้อยจำนวนมาก

กฎหมายระดับประเทศที่กำลังถกเถียง

การไต่สวนครั้งใหม่นี้ยังเชื่อมโยงกับร่างกฎหมายสำคัญหลายฉบับที่กำลังอยู่ในการพิจารณาของสภาคองเกรส

Kids Online Safety Act (KOSA)

กฎหมาย Kids Online Safety Act ถูกเสนออีกครั้งเพื่อกำหนด "หน้าที่ในการดูแล" (duty of care) ให้แพลตฟอร์มต้องลดหรือป้องกันอันตรายที่อาจเกิดกับเด็กบนบริการออนไลน์ เวอร์ชันล่าสุดถูกปรับแก้เพื่อแก้ข้อกังวลเรื่องการแทรกแซงเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นตามรัฐธรรมนูญสหรัฐ

COPPA 2.0

Children and Teens’ Online Privacy Protection Act หรือ COPPA 2.0 เป็นการปรับปรุงกฎหมาย COPPA ปี 1998 โดยมีเป้าหมายเพิ่มการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลของผู้เยาว์ และขยายการคุ้มครองไปถึงวัยรุ่น ไม่ใช่เฉพาะเด็กเล็กเท่านั้น

Kids Off Social Media Act

ร่างกฎหมายอีกฉบับที่ถูกเสนอในสภาผู้แทนราษฎรปี 2026 คือ Kids Off Social Media Act ซึ่งมีเป้าหมายจำกัดการเข้าถึงสภาพแวดล้อมโซเชียลมีเดียที่อาจเป็นอันตรายต่อเด็ก พร้อมเพิ่มเครื่องมือให้ผู้ปกครอง โรงเรียน และหน่วยงานกำกับดูแลในการปกป้องผู้เยาว์

แม้กฎหมายเหล่านี้ได้รับการสนับสนุนจากทั้งสองพรรค แต่การหาข้อสรุปยังทำได้ยาก เพราะยังมีข้อถกเถียงเกี่ยวกับเสรีภาพในการแสดงความเห็น การยืนยันอายุผู้ใช้ การคุ้มครองข้อมูล และบทบาทของรัฐบาลในการกำกับแพลตฟอร์ม

รัฐต่าง ๆ ในสหรัฐกำลังเดินหน้าเร็วกว่า

ในขณะที่กฎหมายระดับรัฐบาลกลางยังคืบหน้าอย่างช้า รัฐต่าง ๆ ในสหรัฐกลับเริ่มออกกฎหมายควบคุมโซเชียลมีเดียและความปลอดภัยเด็กด้วยตัวเอง

เฉพาะในปี 2026 มีรายงานว่ารัฐต่าง ๆ ประมาณ 40 รัฐ รวมถึงเปอร์โตริโก ได้เสนอร่างกฎหมายหรือมติที่เกี่ยวข้องกับการใช้แพลตฟอร์มดิจิทัลของเด็กเกือบ 300 ฉบับ

ข้อเสนอจำนวนมากเน้นเรื่อง เช่น

• การตรวจสอบหรือยืนยันอายุผู้ใช้
• การขอความยินยอมจากผู้ปกครอง
• การจำกัดฟีเจอร์ที่ออกแบบให้เสพติด
• ความรับผิดของแพลตฟอร์มต่อเนื้อหาที่เป็นอันตราย
• การจำกัดการเก็บข้อมูลจากผู้เยาว์

อย่างไรก็ตาม กฎหมายเหล่านี้กำลังเผชิญการท้าทายในศาล เนื่องจากกลุ่มอุตสาหกรรมเทคโนโลยีโต้แย้งว่าบางมาตรการอาจละเมิดเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นตามรัฐธรรมนูญ หรือเสี่ยงต่อความเป็นส่วนตัวจากระบบยืนยันตัวตนผู้ใช้

TikTok ถูกจับตาเพิ่มจากประเด็นความมั่นคง

นอกจากประเด็นความปลอดภัยของเด็กแล้ว TikTok ยังเผชิญการตรวจสอบเพิ่มเติมจากรัฐบาลสหรัฐเกี่ยวกับความมั่นคงแห่งชาติ เนื่องจากบริษัทแม่คือ ByteDance ซึ่งตั้งอยู่ในประเทศจีน

ในปี 2024 สภาคองเกรสผ่านกฎหมายที่กำหนดให้ TikTok ต้องแยกธุรกิจในสหรัฐออกจาก ByteDance มิฉะนั้นอาจถูกแบนในประเทศ โดยฝ่ายนิติบัญญัติกังวลว่ากฎหมายด้านความมั่นคงของจีนอาจเปิดทางให้รัฐบาลจีนเข้าถึงข้อมูลผู้ใช้หรือมีอิทธิพลต่ออัลกอริทึมของแพลตฟอร์ม

ต่อมา TikTok ได้ทำข้อตกลงปรับโครงสร้างธุรกิจ โดยให้กิจการในสหรัฐถูกควบคุมโดยบริษัทร่วมทุนใหม่ที่มีนักลงทุนอเมริกันและมาตรการกำกับดูแลเพิ่มเติม เพื่อหลีกเลี่ยงการถูกแบน

แม้จะมีการปรับโครงสร้างดังกล่าว สมาชิกสภาคองเกรสบางส่วนยังไม่มั่นใจว่าการเปลี่ยนแปลงนี้สามารถตัดอิทธิพลของ ByteDance ได้อย่างแท้จริง ทำให้ TikTok ถูกตรวจสอบในสองประเด็นพร้อมกัน ได้แก่

• การปกป้องเด็กและวัยรุ่นบนแพลตฟอร์ม
• ความเสี่ยงด้านความมั่นคงและโครงสร้างความเป็นเจ้าของ

ทำไมแรงกดดันต่อ Big Tech จึงเพิ่มขึ้น

สำหรับบริษัทโซเชียลมีเดียรายใหญ่ ความเสี่ยงในตอนนี้ไม่ได้มีแค่เสียงวิจารณ์จากสังคมอีกต่อไป แต่รวมถึงแรงกดดันจากหลายด้านพร้อมกัน ได้แก่

• การไต่สวนของสภาคองเกรส
• ความเป็นไปได้ของกฎหมายระดับประเทศใหม่
• กฎหมายและคดีความจากระดับรัฐ
• การท้าทายทางกฎหมายในศาลเกี่ยวกับการยืนยันอายุและความรับผิดของแพลตฟอร์ม

การเรียกซีอีโอเข้าสู่การไต่สวนอีกครั้งจึงเป็นสัญญาณชัดเจนว่าสภาคองเกรสยังไม่หยุดผลักดันให้บริษัทเทคโนโลยีปรับเปลี่ยนวิธีดูแลความปลอดภัยของเด็กและวัยรุ่นบนโลกออนไลน์ แม้จะมีการไต่สวนและมาตรการจากบริษัทเกิดขึ้นหลายรอบแล้วก็ตาม