เหตุผลที่ Stephen Lin Er Chow ออกจาก NUS หลังค้นพบซูเปอร์คอนดักเตอร์ไร้ทองแดง

การย้ายงานของนักฟิสิกส์ Stephen Lin Er Chow กลายเป็นข่าวในแวดวงวัสดุศาสตร์ หลังจากเขามีส่วนร่วมในหนึ่งในการค้นพบสำคัญของวงการซูเปอร์คอนดักเตอร์: การสร้าง ซูเปอร์คอนดักเตอร์ออกไซด์ที่ไม่ใช้ทองแดง ซึ่งทำงานได้ที่อุณหภูมิสูงกว่าที่เคยพบในวัสดุประเภทเดียวกัน

Chow เป็นสมาชิกทีมวิจัยของ มหาวิทยาลัยแห่งชาติสิงคโปร์ (National University of Singapore – NUS) ที่รายงานการค้นพบ ภาวะซูเปอร์คอนดักเตอร์แบบ bulk ใกล้ 40 เคลวิน ใน SmNiO₂ ที่ถูกโดปแบบ hole ภายใต้ความดันบรรยากาศ ผลงานนี้ตีพิมพ์ในวารสาร Nature ปี 2025

ไม่นานหลังจากงานวิจัยได้รับความสนใจ เขาได้ย้ายไปทำงานที่ มหาวิทยาลัยเจ้อเจียง (Zhejiang University) ในประเทศจีน และมีบทบาททั้งด้านการวิจัยและการดูแลนักศึกษาปริญญาเอก

การย้ายครั้งนี้จึงไม่ได้เป็นเพียงการเปลี่ยนสถาบันของนักวิทยาศาสตร์คนหนึ่ง แต่ยังสะท้อนการแข่งขันระดับโลกในการดึงดูดนักวิจัยที่อยู่เบื้องหลังการค้นพบสำคัญทางวิทยาศาสตร์

จุดเปลี่ยน: ซูเปอร์คอนดักเตอร์อุณหภูมิสูงที่ไม่ใช้ทองแดง

ซูเปอร์คอนดักเตอร์ คือวัสดุที่สามารถนำไฟฟ้าได้โดย ไม่มีความต้านทานไฟฟ้า เมื่ออุณหภูมิลดลงต่ำกว่าค่าหนึ่งที่เรียกว่าอุณหภูมิวิกฤต

ในประวัติศาสตร์สมัยใหม่ วัสดุที่เป็นซูเปอร์คอนดักเตอร์อุณหภูมิสูงส่วนใหญ่เป็น คอปเปอร์ออกไซด์ หรือ cuprates ซึ่งถูกค้นพบตั้งแต่ทศวรรษ 1980

เป็นเวลาหลายสิบปี วัสดุออกไซด์ที่สามารถเป็นซูเปอร์คอนดักเตอร์ได้ที่อุณหภูมิสูงกว่า ประมาณ 30 K ภายใต้ความดันปกติ แทบทั้งหมดล้วนมีทองแดงเป็นองค์ประกอบหลัก

ทีมวิจัยของ NUS ที่นำโดยศาสตราจารย์ Ariando ได้รายงานสิ่งที่แตกต่างออกไป นั่นคือสารประกอบ นิกเกิลออกไซด์ SmNiO₂ ซึ่งสามารถเข้าสู่ภาวะซูเปอร์คอนดักเตอร์ได้ที่อุณหภูมิประมาณ 40 K โดย ไม่มีทองแดงเลย

จุดสำคัญของการค้นพบ ได้แก่

• ไม่มีทองแดงในโครงสร้างวัสดุ: นิกเกิลเข้ามาแทนบทบาทที่ปกติทองแดงทำในโครงสร้างของซูเปอร์คอนดักเตอร์
• ซูเปอร์คอนดักเตอร์แบบ bulk: ภาวะซูเปอร์คอนดักเตอร์เกิดขึ้นทั่วทั้งชิ้นวัสดุ ไม่ใช่เฉพาะบางส่วน
• ไม่ต้องใช้ความดันสูง: ปรากฏการณ์เกิดขึ้นภายใต้ความดันบรรยากาศ ทำให้การทดลองและการศึกษาในอนาคตทำได้ง่ายขึ้น

เนื่องจากงานวิจัยด้านนี้เคยมุ่งไปที่วัสดุที่มีทองแดงเป็นหลัก การพิสูจน์ว่ากลุ่ม นิกเกิลออกไซด์ ก็สามารถเป็นซูเปอร์คอนดักเตอร์อุณหภูมิสูงได้ จึงเปิดเส้นทางใหม่ให้กับการค้นหาวัสดุชนิดอื่นในอนาคต

ผลงานใหญ่ตั้งแต่ช่วงต้นอาชีพ

ในโลกของฟิสิกส์สสารควบแน่น การตีพิมพ์ในวารสารระดับสูงอย่าง Nature ถือว่าเกิดขึ้นไม่บ่อย และสามารถยกระดับชื่อเสียงของนักวิจัยได้อย่างรวดเร็ว

Chow เป็นหนึ่งในผู้เขียนบทความเกี่ยวกับ superconductivity ใน SmNiO₂ ที่ถูกโดปแบบ hole ซึ่งระบุว่าเกิดซูเปอร์คอนดักเตอร์ใกล้ 40 K ภายใต้ความดันปกติ โดยในเวลานั้นเขาสังกัด ภาควิชาฟิสิกส์ของ NUS

การมีชื่อในงานวิจัยที่ถูกพูดถึงอย่างมากในปี 2025 ทำให้เขากลายเป็นหนึ่งในนักวิจัยที่ได้รับความสนใจในวงการวัสดุศาสตร์ โดยเฉพาะในสาขา quantum materials และ superconductivity

การย้ายจากสิงคโปร์ไปจีน

หลังจากผลงานวิจัยได้รับความสนใจ Chow ได้ เข้าร่วมมหาวิทยาลัยเจ้อเจียง ซึ่งเป็นหนึ่งในมหาวิทยาลัยวิจัยชั้นนำของจีน และมีบทบาทในการทำวิจัยรวมถึงดูแลนักศึกษาปริญญาเอก

การย้ายครั้งนี้เกิดขึ้นท่ามกลางแนวโน้มที่เห็นชัดในช่วงหลายปีที่ผ่านมา คือมหาวิทยาลัยชั้นนำทั่วโลกแข่งขันกันอย่างจริงจังเพื่อดึงตัวนักวิทยาศาสตร์ที่มีผลงานระดับสูง

สถาบันชั้นนำของจีน รวมถึง Zhejiang University ได้ลงทุนอย่างมากในสาขา เช่น

• วัสดุควอนตัม (quantum materials)
• ฟิสิกส์สสารควบแน่น (condensed‑matter physics)
• ซูเปอร์คอนดักเตอร์และวัสดุขั้นสูง

การลงทุนทั้งด้านงบวิจัย ห้องปฏิบัติการ และโครงการดึงดูดนักวิทยาศาสตร์ ทำให้มหาวิทยาลัยจีนหลายแห่งกลายเป็นศูนย์กลางสำคัญของงานวิจัยแนวหน้า

ความหมายในภาพใหญ่ของวงการวิทยาศาสตร์

การย้ายของ Stephen Lin Er Chow สะท้อนแนวโน้มสำคัญหลายประการในวิทยาศาสตร์ยุคปัจจุบัน

การขยายขอบเขตการค้นหาซูเปอร์คอนดักเตอร์

การค้นพบ SmNiO₂ ชี้ว่า ซูเปอร์คอนดักเตอร์อุณหภูมิสูงอาจไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะระบบคอปเปอร์ออกไซด์ ซึ่งอาจนำไปสู่การค้นหาวัสดุใหม่ ๆ อีกมากในอนาคต

การแข่งขันเพื่อดึงดูดนักวิทยาศาสตร์ระดับแนวหน้า

นักวิจัยที่เกี่ยวข้องกับการค้นพบสำคัญมักได้รับข้อเสนอจากมหาวิทยาลัยและศูนย์วิจัยต่าง ๆ ที่ต้องการเสริมความแข็งแกร่งในสาขายุทธศาสตร์

ศูนย์กลางวิจัยกำลังขยับสู่เอเชียมากขึ้น

ทั้ง สิงคโปร์และจีน ได้ลงทุนมหาศาลในงานวิจัยขั้นสูง ทำให้ภูมิภาคนี้กลายเป็นหนึ่งในศูนย์กลางสำคัญของการศึกษาด้านวัสดุศาสตร์และฟิสิกส์สสารควบแน่น

ภาพรวม

เส้นทางอาชีพของ Stephen Lin Er Chow แสดงให้เห็นว่า การค้นพบทางวิทยาศาสตร์เพียงครั้งเดียวสามารถเปลี่ยนตำแหน่งของนักวิจัยในเวทีโลกได้อย่างรวดเร็ว

ผลงานเกี่ยวกับ ซูเปอร์คอนดักเตอร์ไร้ทองแดงที่ทำงานใกล้ 40 K ได้เปิดคำถามใหม่เกี่ยวกับกลไกของซูเปอร์คอนดักเตอร์ และขยายขอบเขตการค้นหาวัสดุชนิดใหม่

แม้จะยังไม่แน่ชัดว่าวัสดุในตระกูลนิกเกิลออกไซด์อย่าง SmNiO₂ จะนำไปสู่ซูเปอร์คอนดักเตอร์ที่ทำงานได้ที่อุณหภูมิสูงกว่านี้หรือไม่ แต่การค้นพบครั้งนี้ได้ส่งผลต่อทั้ง ทิศทางของงานวิจัย และ การแข่งขันระดับโลกในการดึงดูดนักวิทยาศาสตร์ชั้นนำ แล้ว