AI กำลังเปลี่ยนโครงสร้างการจ้างงานในอุตสาหกรรมธนาคารโลก

Standard Chartered มีแนวทางชัดเจนมากขึ้นเกี่ยวกับการใช้เทคโนโลยี โดยธนาคารระบุว่ามีแผนลดตำแหน่งงานเกือบ 7,800 ตำแหน่งภายในปี 2030 พร้อมเพิ่มการลงทุนใน AI และระบบเทคโนโลยีอื่น ๆ

อย่างไรก็ตาม คำพูดของซีอีโอ Bill Winters ที่กล่าวถึงการแทนที่ “lower‑value human capital” ด้วยการลงทุนด้านเทคโนโลยีได้จุดกระแสวิจารณ์อย่างกว้างขวาง ต่อมา Jamie Dimon ระบุว่าการใช้ถ้อยคำดังกล่าวกับพนักงานถือว่า “ไม่เหมาะสม”

แม้จะมีข้อถกเถียง แต่กลยุทธ์นี้สะท้อนแนวโน้มของทั้งอุตสาหกรรมที่กำลังลงทุนในระบบดิจิทัลและระบบอัตโนมัติมากขึ้น

HSBC: AI จะทำให้บางงานหายไป แต่ก็สร้างงานใหม่

ฝ่ายบริหารของ HSBC มองว่าการเปลี่ยนแปลงจาก AI เป็นสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ Georges Elhedery ซีอีโอของธนาคารกล่าวกับพนักงานว่า AI จะทำให้บางตำแหน่งงานหายไป แต่ก็จะสร้างงานรูปแบบใหม่ในภาคการเงินด้วย

เขายังเน้นว่าพนักงานควรปรับตัวและเรียนรู้ทักษะใหม่ ๆ แทนที่จะต่อต้านการเปลี่ยนแปลง พร้อมทั้งย้ำว่าธนาคารกำลังฝึกอบรมพนักงานเพื่อรองรับการทำงานร่วมกับเทคโนโลยี AI

รายงานบางฉบับยังระบุว่า HSBC เคยพิจารณาการลดพนักงานได้ถึงประมาณ 20,000 คน หรือราว 10% ของพนักงานทั้งหมด โดยเฉพาะงานในส่วนกลางและงานหลังบ้านที่ AI อาจเข้ามาแทนที่ได้

แนวโน้มทั้งอุตสาหกรรม: งานอาจได้รับผลกระทบถึง 200,000 ตำแหน่ง

งานวิจัยของ Bloomberg Intelligence ซึ่งสำรวจผู้บริหารเทคโนโลยีของธนาคารขนาดใหญ่ทั่วโลกระบุว่า อุตสาหกรรมธนาคารอาจลดตำแหน่งงานได้มากถึง 200,000 ตำแหน่งในช่วง 3‑5 ปีข้างหน้า เนื่องจาก AI สามารถทำงานบางอย่างแทนมนุษย์ได้

โดยเฉลี่ย ผู้บริหารที่ตอบแบบสำรวจคาดว่าจำนวนพนักงานสุทธิอาจลดลงประมาณ 3% แม้ว่าบางธนาคารอาจลดมากหรือน้อยกว่านั้นขึ้นอยู่กับความเร็วในการนำ AI มาใช้

อย่างไรก็ตาม ตัวเลขเหล่านี้ยังเป็นเพียงการคาดการณ์ และผลลัพธ์จริงอาจแตกต่างกันไปตามภูมิภาค กฎระเบียบ และกลยุทธ์ของแต่ละธนาคาร

งานประเภทใดที่มีแนวโน้มเปลี่ยนแปลงมากที่สุด

ผู้บริหารธนาคารและนักวิเคราะห์จำนวนมากเห็นตรงกันว่า งานที่มีขั้นตอนซ้ำ ๆ หรือใช้กระบวนการเป็นหลักมีโอกาสได้รับผลกระทบจาก AI มากที่สุด เช่น

• งานปฏิบัติการและงานหลังบ้าน (Back‑office)
• งานสนับสนุนด้านการปฏิบัติตามกฎระเบียบและรายงาน
• การวิเคราะห์ข้อมูลทางการเงินขั้นพื้นฐาน
• งานบริการลูกค้าที่สามารถใช้ระบบ AI หรือบอทแทนได้

ในทางกลับกัน ความต้องการทักษะใหม่กำลังเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว เช่น วิศวกร AI นักวิทยาศาสตร์ข้อมูล ผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยไซเบอร์ ผู้เชี่ยวชาญด้านความเสี่ยงของโมเดล (model risk) และผู้จัดการผลิตภัณฑ์ที่ดูแลระบบ AI และการปฏิบัติตามกฎระเบียบ

ทำไมการเปลี่ยนแปลงจะค่อยเป็นค่อยไป

แม้จะมีการคาดการณ์เกี่ยวกับการลดงาน แต่ผู้บริหารหลายคนเชื่อว่าผลกระทบของ AI จะเกิดขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไปในช่วงหลายปี เนื่องจากธนาคารยังต้องปฏิบัติตามกฎระเบียบที่เข้มงวด ต้องมีมนุษย์ตรวจสอบการตัดสินใจทางการเงิน และต้องมั่นใจว่าระบบ AI ทำงานได้อย่างปลอดภัยและถูกต้อง

ดังนั้น ภาพรวมที่น่าจะเกิดขึ้นคือการปรับสมดุลของการจ้างงาน: ตำแหน่งงานธนาคารแบบดั้งเดิมบางส่วนลดลง ขณะที่บทบาทด้านเทคโนโลยีและข้อมูลเพิ่มขึ้น ซึ่งสะท้อนการเปลี่ยนผ่านของอุตสาหกรรมการเงินเข้าสู่ยุคดิจิทัลอย่างเต็มรูปแบบ