อิหร่านยืนยันเก็บยูเรเนียมไว้ในประเทศ จุดตึงเครียดใหม่ในการเจรจากับสหรัฐฯ

แต่สหรัฐฯ มีจุดยืนตรงกันข้าม วอชิงตันต้องการให้อิหร่านส่งยูเรเนียมดังกล่าวออกนอกประเทศ หรืออย่างน้อยต้องถูกนำออกจากการควบคุมภายใน เพื่อให้แน่ใจว่าหากการเจรจาล้มเหลว อิหร่านจะไม่สามารถนำวัสดุเหล่านี้ไปเพิ่มระดับการเสริมสมรรถนะจนถึงระดับอาวุธได้อย่างรวดเร็ว

การย้ายยูเรเนียมออกนอกประเทศจึงถูกมองว่าเป็นมาตรการสร้างความเชื่อมั่นที่สำคัญ เพราะจะทำให้ระยะเวลาที่เรียกว่า “breakout time” หรือช่วงเวลาที่ประเทศหนึ่งสามารถผลิตวัสดุนิวเคลียร์สำหรับอาวุธได้ ยาวขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

ในมุมของอิหร่าน การเก็บยูเรเนียมไว้ภายในประเทศช่วยรักษาอธิปไตยและอำนาจต่อรองทางยุทธศาสตร์ พร้อมคงศักยภาพทางเทคนิคของโครงการนิวเคลียร์เอาไว้

ช่องทางประนีประนอมที่แคบลง

เมื่อประเด็นยูเรเนียมเกี่ยวข้องโดยตรงกับความสามารถในการผลิตอาวุธนิวเคลียร์ จึงกลายเป็นหัวใจของการเจรจา หากอิหร่านไม่ยอมส่งออกยูเรเนียม นักเจรจาสหรัฐฯ ต้องเลือกระหว่างสองทางเลือกหลัก

• ยอมให้ยูเรเนียมอยู่ในอิหร่าน แต่เพิ่มมาตรการตรวจสอบและกำกับดูแลอย่างเข้มงวด
• หรือยืนยันให้ย้ายออกนอกประเทศ ซึ่งอาจทำให้การเจรจาทั้งหมดล้มเหลว

นักวิเคราะห์ด้านการไม่แพร่ขยายอาวุธนิวเคลียร์มักมองว่าการนำวัสดุออกจากประเทศเป็นมาตรการที่มีประสิทธิภาพที่สุด เพราะเป็นการลดความเสี่ยงทางกายภาพโดยตรง ไม่ใช่เพียงพึ่งพาการตรวจสอบหรือคำมั่นทางการเมือง

ตลาดการเงินจับตาทุกสัญญาณจากการเจรจา

การเจรจาระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่านไม่ได้ส่งผลเฉพาะด้านการเมือง แต่ยังมีผลต่อเศรษฐกิจโลก โดยเฉพาะตลาดพลังงาน

ก่อนหน้านี้ เมื่อมีสัญญาณว่าทั้งสองฝ่ายอาจเข้าใกล้ข้อตกลง ราคาน้ำมันปรับตัวลดลงอย่างมาก เพราะนักลงทุนคาดว่าอุปทานน้ำมันจากตะวันออกกลางอาจกลับเข้าสู่ตลาดโลกได้มากขึ้น

แต่เมื่อการเจรจาสะดุด ราคาน้ำมันก็พุ่งขึ้นทันที ตัวอย่างเช่น หลังสหรัฐฯ ปฏิเสธข้อเสนอของอิหร่าน ราคาน้ำมันปรับเพิ่มขึ้นประมาณ 4 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล จากความกังวลว่าอุปทานจะยังคงตึงตัว

ข่าวล่าสุดเกี่ยวกับการเก็บยูเรเนียมไว้ในประเทศก็สร้างปฏิกิริยาคล้ายกัน โดยราคาน้ำมัน WTI เพิ่มขึ้นราว 2.28% และ Brent เพิ่มขึ้นประมาณ 2.21% หลังรายงานดังกล่าวเผยแพร่สู่ตลาด

ตลาดหุ้นส่งสัญญาณ “หลีกเลี่ยงความเสี่ยง”

ในขณะที่ราคาน้ำมันปรับขึ้น ตลาดหุ้นกลับเคลื่อนไหวในทิศทางตรงกันข้าม

รายงานข่าวว่าผู้นำสูงสุดของอิหร่านสั่งให้เก็บยูเรเนียมไว้ในประเทศทำให้ ฟิวเจอร์สดัชนีหุ้นสหรัฐฯ ปรับตัวลดลง สะท้อนความกังวลของนักลงทุนว่าความหวังต่อข้อตกลงทางการทูตอาจลดลง

สถานการณ์เช่นนี้พบได้บ่อยในช่วงตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ นักลงทุนมักหันไปหาสินทรัพย์ที่ปลอดภัยมากขึ้น ขณะที่ราคาพลังงานมีแนวโน้มปรับขึ้นจากความเสี่ยงด้านอุปทาน

ภาพใหญ่ของการเจรจา

ข้อขัดแย้งเรื่องยูเรเนียมแสดงให้เห็นว่า รายละเอียดทางเทคนิคของโครงการนิวเคลียร์สามารถกลายเป็นจุดชี้ขาดของการเจรจาระหว่างประเทศได้

สำหรับสหรัฐฯ การนำยูเรเนียมออกจากอิหร่านคือวิธีลดความเสี่ยงด้านการแพร่ขยายอาวุธและสร้างความมั่นใจให้พันธมิตรในภูมิภาค

สำหรับอิหร่าน การเก็บยูเรเนียมไว้ภายในประเทศหมายถึงการรักษาอธิปไตยและอำนาจต่อรอง

ตราบใดที่ทั้งสองฝ่ายยังไม่พบทางออกที่ทั้งคู่ยอมรับได้ ประเด็นยูเรเนียมก็มีแนวโน้มจะยังคงเป็นอุปสรรคสำคัญของข้อตกลง และตลาดโลกก็จะยังคงตอบสนองต่อทุกข่าวจากโต๊ะเจรจาอย่างรวดเร็ว