หุ่นยนต์ X Square เร็วกว่า Figure แต่ยังแพ้ในบททดสอบที่สำคัญกว่า

ไลฟ์สดของ X Square Robot เมื่อวันที่ 12 สิงหาคม 2026 สร้างตัวเลขที่สะดุดตาอย่างมาก: ระบบของบริษัทจัดการพัสดุได้ 1,816 ชิ้นภายใน 1 ชั่วโมงแบบไม่ตัดต่อ พร้อมอัตราความสำเร็จที่บริษัทระบุว่าสูงกว่า 98% ตัวเลขนี้สูงกว่าอัตราเฉลี่ย 1,247.8 ชิ้นต่อชั่วโมงที่คำนวณได้จากการสาธิตของ Figure AI ซึ่งจัดการพัสดุ 249,560 ชิ้นในช่วงการทำงานอัตโนมัติ 200 ชั่วโมง ราว 45% 12

แต่ผลดังกล่าวยังไม่ใช่ชัยชนะเหนือ Figure แบบเบ็ดเสร็จ X Square แสดงให้เห็นว่าเซลล์แขนกลสองแขนแบบอยู่กับที่ ซึ่งออกแบบมาเฉพาะสำหรับงานป้อนพัสดุเข้าสายพาน สามารถทำงานได้เร็วเพียงใด ส่วน Figure แสดงให้เห็นว่าหุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์สามารถทำงานด้านโลจิสติกส์แบบอัตโนมัติได้นานเพียงใด ทั้งสองเป็นความก้าวหน้าที่มีความหมาย แต่กำลังวัดคนละเรื่อง

ตัวเลขพาดหัวบอกอะไร

ระบบของ X Square ใช้แขนกลหกแกนสองแขนที่ติดตั้งอยู่กับที่ พร้อมกริปเปอร์แบบเรียบง่าย เพื่อระบุพัสดุ หยิบขึ้นมา ปรับทิศทาง แล้วป้อนเข้าสู่สายพานและขั้นตอนสแกน บริษัทระบุว่าระบบรองรับพัสดุที่มีขนาด รูปร่าง วัสดุ และน้ำหนักหลากหลาย รวมถึงถุงนิ่มและกล่องที่ต้องปรับแนวเพื่อให้สแกนได้ถูกต้อง 34

การจัดการพัสดุ 1,816 ชิ้นใน 60 นาที เท่ากับเวลาประมาณ 1.98 วินาทีต่อชิ้น ขณะที่เป้าหมายที่แสดงไว้คือ 1,248 ชิ้นต่อชั่วโมง ซึ่งเกือบตรงกับค่าเฉลี่ยจากการสาธิตระยะยาวของ Figure

ด้าน Figure หุ่นยนต์ Figure 03 ทำงานที่เกี่ยวข้องกัน โดยหยิบพัสดุ ตรวจหา หรือปรับทิศทางบาร์โค้ด แล้ววางลงบนสายพาน รายงานช่วงแรกของไลฟ์สดระบุความเร็วประมาณ 2.6 วินาทีต่อชิ้น แต่เมื่อใช้ตัวเลขสุดท้าย 249,560 ชิ้นใน 200 ชั่วโมง จะได้ค่าเฉลี่ยรวม 1,247.8 ชิ้นต่อชั่วโมง หรือประมาณ 2.89 วินาทีต่อชิ้น 56

ดังนั้นคณิตศาสตร์ของตัวเลขทั้งสองฝั่งเป็นเรื่องจริง แต่การนำมาเทียบกันยังไม่ใช่การเปรียบเทียบแบบเดียวกันทุกประการ

ทำไมเครื่องจักรจึงกำลังแก้ปัญหาคนละแบบ

เซลล์อุตสาหกรรมแบบอยู่กับที่สามารถออกแบบให้พอดีกับสายพานหนึ่งเส้น พื้นที่ทำงานหนึ่งชุด และกระบวนการปริมาณสูงหนึ่งประเภท แขนกลไม่ต้องเดิน ทรงตัว หลีกสิ่งกีดขวาง หรือแบกแบตเตอรี่และระบบพลังงานของตัวเอง เส้นทางการเคลื่อนไหวที่สั้นและทำซ้ำได้จึงสามารถปรับแต่งเพื่อความเร็วได้เต็มที่

หุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์ยอมรับความซับซ้อนทางกลที่เพิ่มขึ้น เพื่อแลกกับการเคลื่อนที่และความเข้ากันได้กับสภาพแวดล้อมที่สร้างขึ้นสำหรับมนุษย์ ขา ระบบทรงตัว พลังงานบนตัว ระบบความปลอดภัย และพื้นที่เอื้อมถึงที่กว้างกว่า อาจทำให้หุ่นยนต์ปรับตัวได้มากขึ้น แต่ทั้งหมดก็เพิ่มต้นทุนและข้อจำกัดด้านประสิทธิภาพที่เซลล์แบบอยู่กับที่ไม่ต้องแบกรับ

ความแตกต่างนี้สำคัญต่อเหตุผลทางธุรกิจโดยตรง ศูนย์คัดแยกพัสดุที่มีผังแน่นอน ปริมาณงานสูง และสามารถติดตั้งสายพานตามแบบที่กำหนด อาจได้ประโยชน์จากสถานีแขนกลสองแขนเฉพาะทางมากกว่า ขณะที่ลูกค้าที่ไม่สามารถปรับโครงสร้างสถานที่ใหม่ หรืออยากให้เครื่องเดียวเคลื่อนที่ไปทำงานในหลายพื้นที่ อาจให้คุณค่ากับรูปแบบฮิวแมนนอยด์มากกว่า

สิ่งที่การสาธิต WALL-B แสดงให้เห็น

X Square นำเสนอระบบโลจิสติกส์ดังกล่าวในฐานะการทำงานร่วมกันระหว่างโมเดลปัญญาประดิษฐ์เชิงกายภาพ WALL-B กับแขนกลหกแกนที่บริษัทพัฒนาเอง การสาธิตต่อสาธารณะแสดงให้เห็นระบบจัดการพัสดุที่หลากหลาย และสามารถฟื้นตัวหลังเกิดข้อผิดพลาดด้านการส่งต่อหรือการจัดการ ก่อนจะทำงานต่อ 37

การฟื้นตัวดังกล่าวเป็นหลักฐานที่น่าสนใจของระบบแบบวงจรปิด ซึ่งการรับรู้ การลงมือทำ และการแก้ไขข้อผิดพลาดทำงานร่วมกัน แทนที่จะหยุดทันทีเมื่อพบเหตุการณ์ผิดปกติ และมีน้ำหนักมากกว่าวิดีโอโปรโมตสั้น ๆ ที่คัดเฉพาะช่วงสมบูรณ์แบบ

อย่างไรก็ตาม ไลฟ์สดเพียงครั้งเดียวไม่สามารถพิสูจน์ได้ว่าความสามารถนี้เป็นนโยบายที่เรียนรู้และถ่ายโอนไปใช้กับงานอื่นได้กว้างขวาง หรือเป็นการผสมระหว่างการรับรู้ที่เรียนรู้จากข้อมูล กับชุดการเคลื่อนไหวเฉพาะงาน เครื่องจักรสถานะ และกฎสำหรับรับมือข้อยกเว้น นอกจากนี้ยังไม่เปิดเผยการกระจายของการลองใหม่ การส่งผิด การช่วยเหลือจากมนุษย์ พัสดุเสียหาย หรือเวลาที่ใช้กู้คืนระบบอย่างครบถ้วน

ดังนั้นคำกล่าวว่า WALL-B เหนือกว่าระบบอัตโนมัติแบบเขียนสคริปต์ยังพิสูจน์ไม่ได้จากการทดสอบนี้เพียงอย่างเดียว สิ่งที่การสาธิตยืนยันได้คือ X Square มีระบบบูรณาการที่ทำงานได้อย่างน่าประทับใจ แต่ยังไม่ยืนยันว่าความสามารถเดียวกันจะถ่ายโอนไปยังหุ่นยนต์คนละรูปแบบ คลังสินค้าคนละผัง หรือภารกิจที่ไม่เป็นระเบียบได้มากเพียงใด

ความเร็วกับความอึดคือกระดานคะแนนคนละใบ

อัตราความสำเร็จที่ X Square ระบุว่าสูงกว่า 98% เป็นตัวเลขพาดหัวที่แข็งแรง แต่ข้อมูลสาธารณะยังไม่มีนิยามมาตรฐานว่า “ความล้มเหลว” ครอบคลุมอะไรบ้าง ไม่ชัดเจนว่าบริษัทนับการลองใหม่ การส่งผิดชั่วคราว ข้อผิดพลาดที่กู้คืนได้ การช่วยเหลือจากมนุษย์ หรือพัสดุที่ไปถึงปลายสายพานผิดตำแหน่งอย่างไร 28

จุดแข็งในตัวเลขพาดหัวของ Figure อยู่คนละด้าน หุ่นยนต์ Figure 03 จำนวนสามตัวมีรายงานว่าจัดการพัสดุเกือบ 250,000 ชิ้นตลอดการทำงานอัตโนมัติต่อเนื่อง 200 ชั่วโมง โดยไม่พบความเสียหายของฮาร์ดแวร์ 910

ความอึดเช่นนี้มีความสำคัญ เพราะลูกค้าโลจิสติกส์ไม่ได้ต้องการเพียงความเร็วในช่วงไม่กี่นาทีหรือหนึ่งชั่วโมง แต่ต้องการการทำงานที่คาดการณ์ได้ตลอดหลายกะ รวมถึงระหว่างการชาร์จ การบำรุงรักษา และเมื่อเงื่อนไขความผิดพลาดเปลี่ยนไป ในทางกลับกัน ผลงาน 200 ชั่วโมงของ Figure ก็ไม่ได้ยืนยันว่าประเภทพัสดุ ความยากในการปรับทิศทาง อัตราผลผลิตที่ใช้งานได้จริง หรือการจัดการข้อยกเว้น เหมือนกับการตั้งค่าหนึ่งชั่วโมงของ X Square

จนกว่าทั้งสองบริษัทจะเผยแพร่ข้อมูลที่ปรับให้อยู่บนมาตรฐานเดียวกัน ก็ยังไม่มีเหตุผลเพียงพอที่จะประกาศผู้ชนะที่เหนือกว่าทุกด้าน

กลยุทธ์หุ่นยนต์สองแนวทาง

Figure กำลังเดิมพันกับหุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์ นั่นคือแพลตฟอร์มที่เคลื่อนที่ได้ รูปร่างคล้ายมนุษย์ และออกแบบให้ทำงานในพื้นที่ที่สร้างขึ้นตามสรีระและการใช้งานของคน ก่อนจะขยับไปทำงานประเภทอื่นในอนาคต

กลยุทธ์ที่ X Square แสดงต่อสาธารณะมีความเป็นโมดูลาร์กว่า บริษัทกำลังนำ WALL-B ไปใช้กับงานทางกายภาพหลายประเภท พร้อมพัฒนาร่างหุ่นยนต์ ระบบข้อมูล และการใช้งานในภาคอุตสาหกรรมไปพร้อมกัน สถานีโลจิสติกส์ความเร็วสูงจึงอาจทำหน้าที่เป็นจุดเริ่มต้นทางธุรกิจ แม้เป้าหมายระยะยาวของบริษัทจะอยู่ที่ปัญญาประดิษฐ์เชิงกายภาพแบบอเนกประสงค์ 1112

นัยสำคัญคือ ความสำเร็จในสถานีคัดแยกพัสดุแบบอยู่กับที่เป็นหลักฐานว่าบริษัทมีแอปพลิเคชันที่ใช้งานได้จริงและมีโอกาสสร้างรายได้ แต่ยังไม่ใช่หลักฐานว่านโยบายเดียวกันจะทำงานได้โดยไม่ต้องปรับเปลี่ยนในบ้าน บนร่างฮิวแมนนอยด์ หรือในคลังสินค้าที่ไม่มีโครงสร้างชัดเจน

เศรษฐศาสตร์ที่ตัวเลขยังตอบไม่ได้

จำนวนพัสดุต่อชั่วโมงเป็นเพียงส่วนหนึ่งของสมการระบบอัตโนมัติ เซลล์แขนกลสองแขนอาจคุ้มค่ากว่าในสถานที่ที่มีปริมาณงานสูง มีจุดเชื่อมต่อสายพานพร้อม และสามารถออกแบบผังพื้นที่ได้ แต่ผลตอบแทนจากการลงทุนยังขึ้นอยู่กับราคาซื้อหรือค่าเช่า การติดตั้งรวมระบบ การบำรุงรักษา เวลาทำงานจริง แรงงานที่ลดลง และจำนวนพัสดุที่จัดการได้ถูกต้อง ไม่ใช่ความเร็วรวมเพียงอย่างเดียว

หุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์อาจเข้าถึงสภาพแวดล้อมได้กว้างกว่าในอนาคต แต่ต้องพิสูจน์ให้ได้ว่าความคล่องตัวและความยืดหยุ่นคุ้มกับฮาร์ดแวร์และระบบควบคุมที่ซับซ้อนขึ้น คุณค่าของมันจะขึ้นอยู่กับว่าการเคลื่อนที่ได้ช่วยลดความจำเป็นในการปรับสถานที่ หรือทำให้งานที่ระบบอัตโนมัติแบบอยู่กับที่ทำไม่ได้ กลายเป็นงานที่คุ้มค่าทางเศรษฐกิจหรือไม่

X Square ระบุว่าระบบโลจิสติกส์ WALL-B กำลังทำงานบนสายคัดแยกพัสดุจริง และต่อมาได้ขยายความท้าทายสู่การสาธิต 5 ชั่วโมง โดยจัดการพัสดุ 10,000 ชิ้นในเวลา 5 ชั่วโมง 14 นาที 1 วินาที ผลลัพธ์เหล่านี้น่าสนใจ แต่ยังไม่มีข้อมูลเวลาทำงานระดับการผลิตและผลตอบแทนจากการลงทุนที่ตรวจสอบโดยอิสระ 13

ทำไมการเติบโตของ X Square จึงมีความหมาย

ไลฟ์สดครั้งนี้เกิดขึ้นในช่วงที่ X Square กำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว บริษัทจากเซินเจิ้นก่อตั้งขึ้นในเดือนธันวาคม 2023 และปิดการระดมทุนต่อเนื่อง 4 รอบจนถึง Series C ภายในเดือนมิถุนายน 2026 โดยมีรายงานว่ามูลค่าบริษัทสูงกว่า 2 หมื่นล้านหยวน หรือประมาณ 2.8 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ 1415

ผู้สนับสนุนที่มีรายงานว่าเข้าร่วมในประวัติการระดมทุนประกอบด้วยกลุ่มเทคโนโลยีและการลงทุนรายใหญ่ของจีน เงินทุนดังกล่าวช่วยให้บริษัทเดินเกมสองทางพร้อมกัน คือเร่งติดตั้งระบบเฉพาะทางในพื้นที่ที่มีโอกาสสร้างรายได้ และพัฒนาโมเดลพื้นฐาน โครงสร้างพื้นฐานข้อมูล และร่างหุ่นยนต์อเนกประสงค์ต่อไป 1516

เงินทุนไม่ได้เป็นหลักฐานยืนยันคำกล่าวอ้างทางเทคนิค แต่ช่วยอธิบายว่าทำไม X Square จึงสามารถไล่ทั้งรายได้ระยะใกล้จากโลจิสติกส์และวิสัยทัศน์ระยะยาวด้านหุ่นยนต์ทั่วไปไปพร้อมกันได้

ถ้าจะจัดอันดับหุ่นยนต์ ต้องวัดอะไรบ้าง

การสาธิตของทั้งสองบริษัทสะท้อนทิศทางใหม่ของวงการหุ่นยนต์ นั่นคือการขยับจากคลิปโปรโมตที่ตัดต่อแล้ว มาเป็นการทดสอบการทำงานจริงแบบไม่ตัดต่อ มีเวลาเริ่มต้นชัดเจน และรายงานทั้งอัตราการทำงานกับระยะเวลา นี่เป็นพัฒนาการที่ดีขึ้น แต่ยังไม่เพียงพอสำหรับการจัดอันดับแบบยุติธรรม

กระดานคะแนนที่เปรียบเทียบกันได้จริงควรกำหนดมาตรฐานร่วมในประเด็นต่อไปนี้

• ขนาด น้ำหนัก วัสดุ และสัดส่วนของพัสดุ
• อัตราการป้อนพัสดุและรูปแบบสายพาน
• จำนวนหุ่นยนต์และการกำหนดค่าฮาร์ดแวร์
• นิยามของการจัดการสำเร็จ การลองใหม่ ความเสียหาย และการส่งผิด
• บันทึกการช่วยเหลือจากมนุษย์และการควบคุมระยะไกล
• ขั้นตอนการชาร์จ การบำรุงรักษา และการเปลี่ยนเครื่อง
• เวลาทำงานจริงต่อเนื่องตลอดหลายวันหรือหลายสัปดาห์
• ต้นทุนติดตั้งและการใช้พลังงานต่อพัสดุที่จัดการได้ถูกต้อง

จนกว่ารายละเอียดเหล่านี้จะถูกเปิดเผย ไลฟ์สดที่บริษัทจัดขึ้นเองควรถูกมองว่าเป็นการสาธิตสมรรถนะ ไม่ใช่การทดสอบแบบตัวต่อตัวที่มีการควบคุมมาตรฐานเดียวกัน 8

บทสรุปที่เป็นธรรม

X Square Robot มีผลงานสาธารณะที่โดดเด่นกว่าในด้านความเร็วหนึ่งชั่วโมงของเซลล์ป้อนพัสดุแบบอยู่กับที่ โดยรายงาน 1,816 ชิ้นต่อชั่วโมง และอัตราความสำเร็จมากกว่า 98% ส่วน Figure มีผลงานสาธารณะที่แข็งแรงกว่าในด้านความอึดของระบบอัตโนมัติแบบฮิวแมนนอยด์ โดยจัดการพัสดุเกือบ 250,000 ชิ้นใน 200 ชั่วโมง และไม่มีรายงานความเสียหายของฮาร์ดแวร์

การสาธิตทั้งสองจึงบอกเราได้น้อยกว่าว่าใครสร้าง “หุ่นยนต์ที่ดีกว่าในทุกด้าน” และบอกได้มากกว่าว่าการออกแบบแต่ละแบบเหมาะกับงานใด X Square เด่นด้านความเร็วของระบบอุตสาหกรรมเฉพาะทาง ขณะที่ Figure เด่นด้านรูปแบบการเคลื่อนที่และการทำงานต่อเนื่องของหุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์

คำถามสำคัญที่สุดยังไม่มีคำตอบ: ระบบใดสามารถจัดการพัสดุได้ถูกต้อง คุ้มค่า และทำงานได้อย่างอิสระในหน้างานจริงของลูกค้า โดยผ่านการตรวจสอบจากบุคคลภายนอก?