Keel พลิกธุรกิจจากนีโอแบงก์ Frost สู่แพลตฟอร์ม Banking‑as‑a‑Service ที่ทำกำไรได้

บริษัทฟินเทคจากเมืองแมนเชสเตอร์ชื่อ Keel กลายเป็นตัวอย่างชัดเจนของแนวโน้มใหม่ในอุตสาหกรรมการเงินดิจิทัล: แทนที่จะพยายามแข่งขันในตลาดนีโอแบงก์สำหรับผู้บริโภคที่มีการแข่งขันสูง บริษัทเลือกหันมาขาย โครงสร้างพื้นฐานทางการเงิน ให้กับบริษัทฟินเทครายอื่น

เดิมทีบริษัทดำเนินธุรกิจในชื่อ Frost ซึ่งเป็นแอปธนาคารดิจิทัลสำหรับผู้ใช้ทั่วไป แต่หลังจากดำเนินงานมานาน 5 ปี บริษัทตัดสินใจปิดบัญชีผู้ใช้ทั้งหมดในปี 2024 และนำเทคโนโลยีที่สร้างไว้มาเปลี่ยนเป็นแพลตฟอร์ม Banking‑as‑a‑Service (BaaS) ที่ให้บริษัทอื่นใช้สร้างผลิตภัณฑ์ทางการเงินของตัวเอง

ผลลัพธ์คือการเปลี่ยนจากผลิตภัณฑ์ฟินเทคสำหรับผู้บริโภคเพียงรายเดียว ไปสู่แพลตฟอร์มที่สามารถรองรับผลิตภัณฑ์ฟินเทคจำนวนมากในตลาด

จุดเริ่มต้น: นีโอแบงก์ Frost

บริษัทก่อตั้งในปี 2019 ภายใต้ชื่อ Frost ซึ่งเป็นนีโอแบงก์ที่รวมบริการธนาคารดิจิทัลเข้ากับเครื่องมือช่วยผู้ใช้ เปรียบเทียบและเปลี่ยนผู้ให้บริการพลังงาน ในสหราชอาณาจักร

ตลอดระยะเวลาหลายปี Frost สามารถดึงดูดผู้ใช้และสร้างปริมาณธุรกรรมได้พอสมควร

• มีผู้ใช้มากกว่า 18,000 ราย บนแพลตฟอร์ม
• ระบบประมวลผลธุรกรรมรวมมูลค่า หลายสิบล้านปอนด์

แม้จะมีการใช้งานจริง แต่โมเดลนีโอแบงก์สำหรับผู้บริโภคกลับมีต้นทุนสูงและแข่งขันรุนแรง เมื่อสภาพตลาดเปลี่ยนไป บริษัทจึงตัดสินใจ ปิดบัญชีผู้ใช้ทั้งหมดในปี 2024 และหันมาทบทวนกลยุทธ์ธุรกิจใหม่

แทนที่จะทิ้งเทคโนโลยีที่สร้างไว้ ทีมงานเลือกนำมันมาใช้ใหม่ในรูปแบบที่ต่างออกไป

การเปลี่ยนทิศทาง: จากแอปธนาคารสู่โครงสร้างพื้นฐานฟินเทค

หลังปิด Frost บริษัทรีแบรนด์เป็น Keel และเปิดตัวใหม่ในฐานะผู้ให้บริการ Banking‑as‑a‑Service สำหรับบริษัทฟินเทค

โมเดลใหม่นี้ไม่ได้แข่งขันกับธนาคารหรือแอปผู้บริโภคโดยตรง แต่ให้บริการ “ชิ้นส่วน” ทางเทคโนโลยีที่บริษัทอื่นสามารถนำไปประกอบเป็นผลิตภัณฑ์ทางการเงินของตัวเองได้

ประสบการณ์จากการสร้าง Frost กลายเป็นข้อได้เปรียบสำคัญ เช่น

• ประสบการณ์การบริหารผลิตภัณฑ์ฟินเทคจริง
• เทคโนโลยีระบบชำระเงินและ core banking ที่สร้างไว้แล้ว
• กระบวนการคอมพลายแอนซ์สำหรับบริการทางการเงินที่มีการกำกับดูแล

มุมมองแบบ “ผู้ปฏิบัติจริง” นี้ทำให้แพลตฟอร์มถูกออกแบบจากบทเรียนการใช้งานจริง ไม่ใช่เพียงแนวคิดเชิงทฤษฎี

หลังการปรับโครงสร้าง Keel รายงานว่าบริษัทสามารถ ทำกำไรได้ และเริ่มมีลูกค้าฟินเทคจากหลายตลาดเข้ามาใช้งาน

บริการหลักที่ Keel เสนอให้บริษัทฟินเทค

แพลตฟอร์มของ Keel ถูกออกแบบให้เป็นโครงสร้างพื้นฐานแบบ API‑first ที่นักพัฒนาสามารถเชื่อมต่อเพื่อสร้างผลิตภัณฑ์การเงินได้อย่างรวดเร็ว

IBAN เสมือนและบัญชีรับชำระเงิน

หนึ่งในบริการหลักคือ Virtual IBAN ซึ่งช่วยให้แพลตฟอร์มฟินเทคสามารถออกหมายเลขบัญชีให้ลูกค้าของตนได้

ผ่าน API บริษัทสามารถ

• ออก IBAN สกุล GBP หรือหลายสกุลเงินได้ไม่จำกัด
• รับและส่งเงินแบบเรียลไทม์
• เชื่อมต่อการโอนเงิน บัตร หรือกระเป๋าเงินดิจิทัล

โครงสร้างนี้เหมาะสำหรับบริการอย่างกระเป๋าเงินดิจิทัล การโอนเงินระหว่างประเทศ หรือแพลตฟอร์มเทรด

บัญชีหลายสกุลเงินและระบบแลกเปลี่ยนเงิน

Keel ยังมีระบบ บัญชีหลายสกุลเงินและบริการ FX สำหรับธุรกิจที่ต้องทำธุรกรรมข้ามประเทศ

แพลตฟอร์มรองรับหลายสกุลเงิน เช่น

• EUR
• USD
• CAD
• และสกุลเงินอื่น ๆ ในระบบชำระเงินระหว่างประเทศ

ระบบ FX ถูกออกแบบมาเพื่อลดต้นทุนการแปลงสกุลเงินและความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยน พร้อมราคาแบบโปร่งใส

โครงสร้างพื้นฐานสำหรับการออกบัตร

อีกส่วนสำคัญคือ ระบบออกบัตร (Card Issuing) ที่ช่วยให้ฟินเทคเปิดตัวบัตรของตัวเองได้

แพลตฟอร์มรองรับ

• บัตร Visa debit, prepaid และ credit
• บัตรจริงและบัตรเสมือน
• การเชื่อมต่อกับ Apple Pay และ Google Pay

ทำให้บริษัทสามารถเพิ่มฟังก์ชันการใช้จ่ายเข้าไปในแอปการเงินของตัวเองได้โดยตรง

Core banking และ API สำหรับนักพัฒนา

เบื้องหลังระบบทั้งหมดคือ Core banking แบบ API‑first ที่ออกแบบมาเพื่อเชื่อมต่อกับแอปและแพลตฟอร์มฟินเทค

ฟีเจอร์สำคัญ ได้แก่

• การประมวลผลธุรกรรมแบบเรียลไทม์
• การจัดการบัญชีและยอดเงิน
• ระบบ ledger อัตโนมัติสำหรับการกระทบยอด
• REST API สำหรับเชื่อมต่อบริการธนาคาร

สิ่งนี้ช่วยให้บริษัทสามารถเปิดตัวผลิตภัณฑ์ทางการเงินได้โดยไม่ต้องสร้างโครงสร้างพื้นฐานธนาคารเองตั้งแต่ต้น

ระบบคอมพลายแอนซ์และตรวจจับธุรกรรม

การปฏิบัติตามกฎระเบียบเป็นอีกองค์ประกอบสำคัญของแพลตฟอร์ม

Keel มีเครื่องมือสำหรับ

• การตรวจสอบ AML (Anti‑Money Laundering)
• การตรวจจับการทุจริต
• ระบบตรวจสอบธุรกรรมด้วยกฎและระบบอัตโนมัติ

เครื่องมือเหล่านี้ช่วยให้บริษัทฟินเทคปฏิบัติตามข้อกำหนดทางกฎหมายและลดความเสี่ยงด้านการฉ้อโกง

สถานะด้านกฎระเบียบ

สำหรับธุรกิจ BaaS การกำกับดูแลถือเป็นหัวใจสำคัญ เพราะแพลตฟอร์มทำหน้าที่เป็นตัวกลางระหว่างแอปฟินเทคกับระบบการเงินจริง

รายงานระบุว่า Keel ได้รับ การอนุมัติด้านกฎระเบียบและดำเนินงานในฐานะ Electronic Money Institution ที่ได้รับอนุญาตจาก FCA ของสหราชอาณาจักร ทำให้สามารถให้บริการชำระเงินและโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินที่อยู่ภายใต้การกำกับดูแลได้

ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ภาค BaaS ถูกตรวจสอบเข้มงวดมากขึ้น โดยหน่วยงานกำกับดูแลให้ความสำคัญกับความมั่นคงของระบบ การคุ้มครองเงินลูกค้า และความรับผิดชอบของผู้ให้บริการโครงสร้างพื้นฐานฟินเทค

กลยุทธ์ใหม่: โครงสร้างพื้นฐานแทนแอปผู้บริโภค

กลยุทธ์ระยะยาวของ Keel แตกต่างจากยุค Frost อย่างชัดเจน

แทนที่จะไล่ล่าการเติบโตของผู้ใช้ปลายทาง บริษัทเลือกสร้าง โครงสร้างพื้นฐานการเงินแบบฝังตัว (embedded finance) ให้ธุรกิจอื่นนำไปใช้

เป้าหมายหลักคือ

• ช่วยให้ฟินเทคเปิดตัวผลิตภัณฑ์ได้เร็วขึ้น
• ให้โครงสร้างพื้นฐานบัญชีและการชำระเงินที่ปรับขยายได้
• รองรับบริการการเงินข้ามประเทศด้วยหลายสกุลเงิน
• สร้างรายได้จากโครงสร้างพื้นฐานแทนการให้บริการธนาคารผู้บริโภค

แนวทางนี้สะท้อนแนวโน้มในอุตสาหกรรมฟินเทค ที่หลายสตาร์ตอัปหันไปสร้าง แพลตฟอร์มโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินแบบ API แทนการสร้างธนาคารดิจิทัลเต็มรูปแบบ

บทเรียนจากการพลิกธุรกิจของ Keel

กรณีของ Keel แสดงให้เห็นรูปแบบที่เริ่มพบได้บ่อยในโลกฟินเทค

การสร้างนีโอแบงก์สำหรับผู้บริโภคต้องใช้เงินลงทุนสูงและแข่งขันรุนแรง แต่เทคโนโลยีที่พัฒนาขึ้น เช่น ระบบชำระเงิน ซอฟต์แวร์ core banking และเครื่องมือคอมพลายแอนซ์ สามารถนำไปสร้างมูลค่าใหม่ในรูปแบบ แพลตฟอร์มโครงสร้างพื้นฐาน ได้

ด้วยการเปลี่ยน Frost ให้กลายเป็น Keel บริษัทจึงเปลี่ยนจากการเป็น ผลิตภัณฑ์ฟินเทคเพียงหนึ่งตัว ไปสู่แพลตฟอร์มที่ช่วยให้บริษัทอื่นสร้างผลิตภัณฑ์ฟินเทคจำนวนมากได้ในหลายตลาด