ทำไมรูปีอินเดีย เปโซฟิลิปปินส์ และรูปีศรีลังกา กำลังอ่อนค่าหนักเป็นประวัติการณ์

ตลาดเงินในเอเชียกำลังเผชิญแรงกดดันพร้อมกันจากหลายปัจจัยระดับโลก ทั้ง ดอลลาร์สหรัฐที่แข็งค่า ราคาน้ำมันที่พุ่งสูง และความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ในตะวันออกกลาง โดยเฉพาะรอบอิหร่านและช่องแคบฮอร์มุซ

ผลลัพธ์คือค่าเงินของหลายประเทศในเอเชีย โดยเฉพาะประเทศที่ต้องนำเข้าพลังงานจำนวนมาก เช่น รูปีอินเดีย เปโซฟิลิปปินส์ และรูปีศรีลังกา กำลังอ่อนค่าลงสู่ระดับต่ำสุดใหม่หรือใกล้จุดต่ำสุดในรอบหลายปี

แม้เศรษฐกิจของแต่ละประเทศจะแตกต่างกัน แต่แรงกดดันหลักกลับคล้ายกันมาก ได้แก่ การไหลของเงินทุนไปยังสินทรัพย์ดอลลาร์ ต้นทุนพลังงานนำเข้าที่สูงขึ้น และการใช้ทุนสำรองระหว่างประเทศเพื่อพยุงค่าเงิน

ดอลลาร์แข็ง และดอกเบี้ยสหรัฐที่อาจสูงนานกว่าคาด

หนึ่งในตัวแปรสำคัญคือ ความแข็งแกร่งของดอลลาร์สหรัฐ เมื่ออัตราดอกเบี้ยในสหรัฐยังอยู่ในระดับสูง นักลงทุนทั่วโลกมักย้ายเงินไปลงทุนในสินทรัพย์สกุลดอลลาร์ เช่น พันธบัตรรัฐบาลสหรัฐ

การเคลื่อนย้ายเงินทุนแบบนี้ทำให้เงินไหลออกจากตลาดเกิดใหม่ และส่งผลให้ค่าเงินท้องถิ่นอ่อนค่าลง

นอกจากนี้ ดอกเบี้ยสหรัฐที่สูงยังทำให้

• ต้นทุนการชำระหนี้ที่เป็นดอลลาร์สูงขึ้น
• ราคาสินค้านำเข้าที่ซื้อขายเป็นดอลลาร์ (เช่น น้ำมัน) แพงขึ้นทันที

นักวิเคราะห์จำนวนมากเตือนว่า หากธนาคารกลางสหรัฐยังคงดอกเบี้ยสูงต่อไป เงินทุนอาจไหลออกจากตลาดเกิดใหม่เพิ่มขึ้นและกดดันค่าเงินในภูมิภาคต่อเนื่อง

ในอินเดีย ตัวอย่างชัดเจนคือ รูปีแตะประมาณ 95.7375 ต่อดอลลาร์ ก่อนปิดที่ราว 95.6275 ซึ่งถือเป็นระดับต่ำสุดใหม่

ราคาน้ำมันเกิน 120 ดอลลาร์: แรงกระแทกต่อประเทศผู้นำเข้า

แรงกดดันใหญ่อีกด้านคือ ราคาน้ำมันดิบที่กลับขึ้นเหนือประมาณ 120 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล

สำหรับประเทศที่พึ่งพาการนำเข้าน้ำมัน ผลกระทบเกิดขึ้นทันที

• ต้องใช้ดอลลาร์มากขึ้นเพื่อจ่ายค่าน้ำมัน
• ดุลการค้าขาดดุลเพิ่มขึ้น
• เงินเฟ้อในประเทศสูงขึ้น

ประเทศอย่าง อินเดียและฟิลิปปินส์ จึงได้รับผลกระทบหนัก เพราะเศรษฐกิจต้องพึ่งพาการนำเข้าน้ำมันจำนวนมาก เมื่อราคาน้ำมันพุ่ง ค่าเงินอย่างรูปีและเปโซจึงอ่อนค่าตามตลาดเกิดใหม่อื่น ๆ

ความตึงเครียดอิหร่าน–ช่องแคบฮอร์มุซ เพิ่ม “ค่าความเสี่ยง” ในตลาด

สถานการณ์ทางการเมืองระหว่างประเทศยิ่งซ้ำเติมตลาด โดยเฉพาะความตึงเครียดที่เกี่ยวข้องกับ อิหร่านและช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันที่สำคัญที่สุดแห่งหนึ่งของโลก

ความเสี่ยงว่าการขนส่งน้ำมันอาจถูกรบกวนทำให้ราคาน้ำมันพุ่ง และนักลงทุนหลีกเลี่ยงสินทรัพย์เสี่ยงมากขึ้น

เอเชียได้รับผลกระทบโดยตรง เพราะ ประมาณ 80% ของน้ำมันที่ผ่านช่องแคบฮอร์มุซถูกส่งมายังเอเชีย

นับตั้งแต่ความขัดแย้งเริ่มขึ้นในปี 2026 รูปีอินเดียอ่อนค่าประมาณ 4.5% สะท้อนแรงกดดันเดียวกันที่เกิดขึ้นกับหลายสกุลเงินในภูมิภาค

ค่าเงินแต่ละประเทศกำลังตอบสนองอย่างไร

รูปีอินเดีย

รูปีถือเป็นหนึ่งในสกุลเงินหลักของเอเชียที่อ่อนค่ามากที่สุดในปีนี้ โดยเคยร่วงแตะระดับต่ำสุดใหม่ระหว่างการซื้อขาย

นักเทรดในตลาดเงินระบุว่า ธนาคารกลางอินเดีย (Reserve Bank of India) น่าจะเข้าแทรกแซงตลาดอัตราแลกเปลี่ยนเป็นระยะ เพื่อจำกัดความผันผวนของค่าเงิน

แรงกดดันต่ออินเดียมาจากหลายด้านพร้อมกัน

• ต้นทุนการนำเข้าน้ำมันที่สูงขึ้น
• เงินทุนต่างชาติไหลออก
• ความเสี่ยงเงินเฟ้อจากพลังงาน

เปโซฟิลิปปินส์

ค่าเงิน เปโซฟิลิปปินส์ อ่อนค่าลงเช่นกัน เมื่อความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ทำให้นักลงทุนหันไปถือดอลลาร์มากขึ้น

ในการซื้อขายช่วงหนึ่ง เปโซอ่อนค่ามาที่ประมาณ 61.48 ต่อดอลลาร์

ทางการฟิลิปปินส์ใช้หนึ่งในเครื่องมือสำคัญคือ การใช้ทุนสำรองเงินตราต่างประเทศเพื่อพยุงค่าเงิน

รายงานระบุว่าทุนสำรองของประเทศลดลงประมาณ 8.1% เหลือราว 104 พันล้านดอลลาร์ นับตั้งแต่ความขัดแย้งเริ่มขึ้น เนื่องจากทางการใช้เงินบางส่วนเพื่อลดความผันผวนของค่าเงิน

รูปีศรีลังกา

ศรีลังกาเลือกใช้นโยบายอีกแบบหนึ่ง นั่นคือ ลดความต้องการใช้เงินตราต่างประเทศ ด้วยการจำกัดการนำเข้า

ในเดือนพฤษภาคม 2026 รัฐบาลประกาศ

เก็บค่าธรรมเนียมนำเข้ารถยนต์เพิ่ม 50% เป็นเวลา 3 เดือน (ยกเว้นมอเตอร์ไซค์และรถสามล้อ)

เป้าหมายคือ

• ชะลอการนำเข้ารถยนต์
• ลดความต้องการดอลลาร์
• รักษาทุนสำรองเงินตราต่างประเทศ

มาตรการนี้สะท้อนความพยายามของรัฐบาลในการป้องกันค่าเงินไม่ให้อ่อนค่ามากขึ้นในช่วงที่เศรษฐกิจโลกผันผวน

เครื่องมือที่รัฐบาลและธนาคารกลางใช้พยุงค่าเงิน

ทั่วเอเชีย หน่วยงานกำกับเศรษฐกิจกำลังใช้หลายเครื่องมือเพื่อลดแรงกดดันต่อค่าเงิน เช่น

• การแทรกแซงตลาดแลกเปลี่ยนเงินตรา (ขายดอลลาร์จากทุนสำรอง)
• การใช้ทุนสำรองระหว่างประเทศเพื่อพยุงค่าเงิน
• มาตรการจำกัดหรือเก็บภาษีนำเข้าเพื่อลดความต้องการดอลลาร์
• มาตรการสภาพคล่องหรือข้อตกลงแลกเปลี่ยนเงินตรา

อย่างไรก็ตาม มาตรการเหล่านี้มักช่วย ชะลอการอ่อนค่าในระยะสั้น มากกว่าจะเปลี่ยนทิศทางของตลาด หากแรงกดดันหลักมาจากปัจจัยระดับโลก

ความเสี่ยงใหญ่สำหรับตลาดเกิดใหม่

หากราคาน้ำมันยังสูงและดอลลาร์ยังแข็งต่อเนื่อง แรงกดดันอาจลุกลามจากตลาดค่าเงินไปสู่เศรษฐกิจวงกว้าง

ผลกระทบที่อาจตามมา ได้แก่

• เงินเฟ้อสูงขึ้น
• ดุลบัญชีเดินสะพัดขาดดุลเพิ่ม
• รัฐบาลต้องเลือกระหว่างการป้องกันค่าเงินกับการเก็บทุนสำรองไว้ใช้จำเป็น

สำหรับหลายประเทศในตลาดเกิดใหม่ เหตุการณ์ครั้งนี้ตอกย้ำจุดอ่อนสำคัญของระบบเศรษฐกิจโลก: เมื่อเงินทุนโลกตึงตัวพร้อมกับราคาพลังงานพุ่ง ค่าเงินมักเป็นจุดแรกที่รับแรงกระแทก และนั่นทำให้ผู้กำหนดนโยบายต้องตัดสินใจอย่างรวดเร็วเพื่อป้องกันไม่ให้ปัญหาลุกลามเป็นวิกฤตการเงินเต็มรูปแบบ