Ray‑Ban Meta: เทคโนโลยีสุดล้ำที่กำลังท้าทายกติกาความเป็นส่วนตัว

รายงานสืบสวนบางชิ้นยังเผยตัวอย่างการใช้งานในทางที่ผิด เช่น มีอินฟลูเอนเซอร์บางรายใช้แว่น Meta แอบถ่ายผู้หญิงโดยที่เจ้าตัวไม่รู้ตัว ก่อนนำคลิปไปโพสต์บน TikTok หรือ Instagram แสดงให้เห็นว่าอุปกรณ์สวมใส่ที่มีกล้องสามารถถูกใช้โดยไม่ให้ผู้ถูกถ่ายรู้ได้ง่ายเพียงใด

และความเสี่ยงไม่ได้จบแค่ตอนที่หยุดบันทึก เพราะหลังจากนั้นภาพและวิดีโอสามารถถูกอัปโหลด แชร์ออนไลน์ หรือแม้แต่ประมวลผลโดยระบบ AI ก่อนที่คนในภาพจะรู้ว่าตัวเองถูกถ่ายเสียอีก

การสืบสวนและคดีความที่ Meta ต้องเผชิญ

กระแสถกเถียงยิ่งร้อนแรงขึ้นในปี 2026 หลังหนังสือพิมพ์สวีเดน Svenska Dagbladet และ Göteborgs‑Posten เผยรายงานสืบสวนเกี่ยวกับการใช้วิดีโอจากแว่นอัจฉริยะในการฝึกระบบ AI

รายงานระบุว่า ผู้รับจ้างที่ทำงานให้บริษัทคู่สัญญาของ Meta ในกรุงไนโรบี ประเทศเคนยา ได้ตรวจสอบวิดีโอที่ผู้ใช้แว่นบันทึกไว้เพื่อทำงานติดป้ายกำกับข้อมูล (data labeling) สำหรับการฝึก AI

พนักงานบางคนให้สัมภาษณ์ว่า พวกเขาเจอเนื้อหาที่อ่อนไหวมาก เช่น วิดีโอของคนกำลังเปลี่ยนเสื้อผ้า ใช้ห้องน้ำ หรือมีเพศสัมพันธ์

หลังรายงานดังกล่าวเผยแพร่ ก็เกิดการตรวจสอบจากหน่วยงานกำกับดูแลและการดำเนินคดีตามมา ในสหรัฐอเมริกามีการยื่น คดีแบบกลุ่ม (class‑action) กล่าวหาว่า Meta ไม่ได้เปิดเผยอย่างชัดเจนว่าฟุตเทจจากผู้ใช้สามารถถูกตรวจสอบโดยผู้รับจ้างมนุษย์ในกระบวนการฝึก AI

นอกจากนี้ การปรับปรุงนโยบายความเป็นส่วนตัวของบริษัทก็ถูกจับตามอง รายงานในปี 2025 ระบุว่า ฟีเจอร์ AI บางอย่างในแว่นถูกเปิดใช้งานเป็นค่าเริ่มต้น และการใช้ผู้ช่วย Meta AI อาจทำให้เสียงสนทนาถูกเก็บไว้เพื่อปรับปรุงผลิตภัณฑ์

เหตุการณ์เหล่านี้ทำให้เกิดคำถามใหญ่เกี่ยวกับวิธีที่อุปกรณ์สวมใส่รวบรวมและประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล ไม่เพียงจากผู้ใช้ แต่รวมถึงคนที่อยู่รอบตัวด้วย

บริษัทยักษ์ใหญ่กำลังเร่งพัฒนาแว่น AI แข่งขัน

แม้จะมีข้อถกเถียง แว่นอัจฉริยะกลับกลายเป็นหนึ่งในสนามแข่งขันที่ร้อนแรงที่สุดในอุตสาหกรรมเทคโนโลยี

หลายบริษัทกำลังเตรียมอุปกรณ์ลักษณะเดียวกัน เช่น

• Samsung พูดถึงแผนเปิดตัวแว่น AI ราวปี 2026 พร้อมกล้องระดับสายตาและการเชื่อมต่อสมาร์ตโฟน
• Apple มีรายงานว่ากำลังพัฒนาแว่นอัจฉริยะที่ใช้ AI เพื่อแข่งขันกับ Ray‑Ban Meta โดยตรง
• Google ก็ส่งสัญญาณว่ากำลังเข้าสู่ตลาดแว่น AI ในโครงการอุปกรณ์สวมใส่ของบริษัท
• บริษัทเทคโนโลยีผู้ผลิตสมาร์ตโฟนอย่าง Nothing ก็มีรายงานว่ากำลังสำรวจการสร้างแว่น AI เช่นกัน

นักวิเคราะห์จำนวนมากมองว่าอุปกรณ์ประเภทนี้อาจกลายเป็น แพลตฟอร์มคอมพิวติ้งยุคถัดไป ที่ผสานผู้ช่วย AI กล้อง และเทคโนโลยีเสริมภาพ (AR) เข้ากับแว่นตาที่ผู้คนสวมใส่ทุกวัน

ทำไมการบังคับใช้กฎความเป็นส่วนตัวอาจยากขึ้น

ผู้เชี่ยวชาญเตือนว่าปัญหาจะยิ่งซับซ้อน หากแว่นที่มีกล้องกลายเป็นอุปกรณ์ที่ใช้กันแพร่หลาย

ปัจจุบันกฎเกี่ยวกับการถ่ายภาพในหลายสถานที่อาศัยสัญญาณที่มองเห็นได้ เช่น การยกโทรศัพท์ขึ้นมาถ่าย แต่แว่นอัจฉริยะทำให้สัญญาณเหล่านั้นเลือนหาย เพราะอุปกรณ์บันทึกถูกสวมเหมือนแว่นธรรมดา

สิ่งนี้อาจสร้างความท้าทายในสถานที่ที่มีข้อจำกัดเรื่องการบันทึกภาพ เช่น

• โรงเรียนและห้องเรียน
• โรงพยาบาลหรือสถานพยาบาล
• ฟิตเนส ห้องล็อกเกอร์ หรือห้องเปลี่ยนเสื้อผ้า
• ที่ทำงานและศาล
• คอนเสิร์ตหรือกิจกรรมส่วนตัว

ในสถานที่เหล่านี้ เจ้าหน้าที่หรือคนรอบข้างอาจแยกไม่ออกว่าคนที่ใส่แว่นกำลังบันทึกภาพอยู่หรือไม่

และแม้จะรู้ตัวว่าถูกถ่าย ความเสียหายก็อาจเกิดขึ้นแล้ว เพราะสื่อดิจิทัลสามารถถูกคัดลอก แชร์ออนไลน์ หรือประมวลผลด้วยอัลกอริทึมได้รวดเร็วก่อนที่ผู้ปรากฏในภาพจะมีโอกาสคัดค้าน

จุดเปลี่ยนของยุคอุปกรณ์สวมใส่

แว่นอัจฉริยะสัญญาว่าจะทำให้การใช้งานเทคโนโลยีเป็นธรรมชาติมากขึ้น ผู้คนสามารถบันทึกช่วงเวลาต่าง ๆ เข้าถึงข้อมูล หรือสื่อสารได้โดยไม่ต้องหยิบโทรศัพท์

แต่ในอีกด้านหนึ่ง การออกแบบเดียวกันนี้ก็ทำให้การบันทึกภาพเปลี่ยนจากการกระทำที่มองเห็นได้ชัด กลายเป็นสิ่งที่แทบมองไม่เห็น

นั่นคือเหตุผลที่อุปกรณ์สวมใส่ที่มีกล้องกำลังกลายเป็นหนึ่งในเทคโนโลยีผู้บริโภคที่ถูกถกเถียงมากที่สุดในปัจจุบัน และเมื่อคู่แข่งอย่าง Apple, Google และ Samsung เตรียมเปิดตัวผลิตภัณฑ์ของตนเอง คำถามสำคัญก็ยิ่งชัดขึ้นว่า

กฎความเป็นส่วนตัวควรทำงานอย่างไร เมื่อกล้องถูกสวมอยู่บนใบหน้าของผู้คนตลอดทั้งวัน?