ทำไมหุ้น AI จีนถึงพุ่งแรงในตลาดฮ่องกง

หุ้นของสตาร์ตอัป Generative AI จากจีน อย่าง MiniMax และ Zhipu AI กลายเป็นหนึ่งในหุ้นที่ร้อนแรงที่สุดในตลาดหุ้นฮ่องกงหลังเข้าจดทะเบียน โดยบางช่วงราคาปรับตัวขึ้นหลายร้อยเปอร์เซ็นต์ภายในเวลาไม่กี่เดือน และให้ผลตอบแทนเหนือกว่าหุ้นเทคโนโลยีส่วนใหญ่ในตลาด

อย่างไรก็ตาม นักวิเคราะห์จำนวนมากมองว่าการพุ่งขึ้นครั้งนี้ไม่ได้เกิดจากปัจจัยพื้นฐานเพียงอย่างเดียว แต่มี ปัจจัยเชิงโครงสร้างของตลาด เข้ามาเร่งแรงซื้อด้วย โดยเฉพาะสามเรื่องสำคัญ ได้แก่ จำนวนหุ้นหมุนเวียนที่จำกัด (free float), การคาดการณ์ว่าจะถูกนำเข้าดัชนี Hang Seng Tech และช่วงเวลาที่หุ้นติดล็อกของผู้ถือหุ้นเดิมกำลังจะหมดลง

Free Float ต่ำ ทำให้ราคาหุ้นพุ่งง่าย

บริษัทเทคโนโลยีที่เพิ่ง IPO มักมีหุ้นที่ซื้อขายได้จริงในตลาดไม่มาก เพราะหุ้นจำนวนมากยังอยู่กับผู้ก่อตั้ง นักลงทุนร่วมทุน หรือผู้ถือหุ้นรายใหญ่ที่ยังติดเงื่อนไขห้ามขาย (lockup)

เมื่อ จำนวนหุ้นหมุนเวียนมีน้อย แม้แรงซื้อจะเพิ่มขึ้นเพียงเล็กน้อย ก็สามารถดันราคาหุ้นขึ้นแรงได้

ปรากฏการณ์นี้เห็นชัดในหุ้น AI จีนในฮ่องกง โดยรายงานระบุว่า หุ้น Zhipu พุ่งสูงสุดราว 699% ขณะที่ MiniMax เพิ่มขึ้นเกือบ 400% ในปี 2026 ซึ่งสูงกว่าการเคลื่อนไหวของตลาดโดยรวมอย่างมาก

แต่โครงสร้างแบบนี้มีข้อเสียเช่นกัน: หากมีหุ้นใหม่ไหลเข้าสู่ตลาดเมื่อใด ราคาก็สามารถปรับลงได้เร็วพอ ๆ กับที่เคยขึ้น

ความคาดหวังการเข้าดัชนี Hang Seng Tech

อีกแรงขับเคลื่อนสำคัญคือการเก็งกำไรว่า MiniMax และ Zhipu AI จะถูกเพิ่มเข้า ดัชนี Hang Seng Tech Index ซึ่งเป็นดัชนีหลักของหุ้นเทคโนโลยีในฮ่องกง

นักวิเคราะห์คาดว่าหุ้นทั้งสองอาจมีน้ำหนักรวมประมาณ 5%–7% ของดัชนี หากถูกเพิ่มเข้าไป

ผลกระทบสำคัญคือกองทุนที่ลงทุนตามดัชนี (index funds) จะต้องซื้อหุ้นเหล่านี้โดยอัตโนมัติ ซึ่งอาจสร้างกระแสเงินทุนไหลเข้า ประมาณ 1.25–1.75 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ

นักลงทุนจำนวนมากจึงพยายามซื้อหุ้นล่วงหน้าเพื่อเก็งกำไรจากกระแสเงินนี้ ทำให้ราคาหุ้นวิ่งขึ้นก่อนเหตุการณ์จริง

แต่ในตลาดทุนมีรูปแบบที่พบได้บ่อยคือ “buy the rumor, sell the news” — เมื่อข่าวเกิดขึ้นจริง นักลงทุนที่ซื้อก่อนหน้าอาจเริ่มขายทำกำไร

Lockup หมดอายุ อาจเพิ่มแรงขาย

ความเสี่ยงระยะใกล้ที่นักลงทุนจับตาคือ การหมดอายุของช่วง lockup หลัง IPO

ในช่วง lockup ผู้ก่อตั้ง พนักงาน และนักลงทุนยุคแรกจะยังไม่สามารถขายหุ้นได้ แต่เมื่อเงื่อนไขนี้หมดลง หุ้นจำนวนมากอาจเข้าสู่ตลาดพร้อมกัน

รายงานตลาดระบุว่าช่วงปลายปีอาจมีการปลดล็อกหุ้นของบริษัทเหล่านี้ ซึ่งอาจเพิ่มปริมาณหุ้นในตลาดอย่างมีนัยสำคัญ

หากผู้ถือหุ้นยุคแรกตัดสินใจขายทำกำไรหลังราคาขึ้นหลายเท่าตัว ก็อาจกดดันราคาหุ้นได้

ทำไมนักลงทุนเลือก AI Pure Play มากกว่ายักษ์ใหญ่เทค

อีกจุดที่น่าสนใจคือ เงินลงทุนจำนวนหนึ่งกำลังไหลจากบริษัทเทคโนโลยีขนาดใหญ่อย่าง Alibaba และ Tencent ไปยังสตาร์ตอัป AI ที่โฟกัสเฉพาะด้าน

เหตุผลหลักคือ “เรื่องเล่าการเติบโต” ที่ชัดเจนกว่า

• ได้เดิมพันกับ AI โดยตรง: MiniMax และ Zhipu ถูกมองว่าเป็นตัวแทนของอุตสาหกรรม generative AI ของจีน
• โมเดลธุรกิจชัดกว่า: รายได้และมูลค่าบริษัทผูกกับการพัฒนาโมเดล AI และแอปพลิเคชัน
• โอกาสเกิดแอปพลิเคชันระดับพลิกตลาด: นักลงทุนกำลังมองหาบริษัท AI จีนที่อาจสร้าง “killer app” ได้ในอนาคต

ตรงกันข้าม Alibaba และ Tencent เป็นกลุ่มธุรกิจขนาดใหญ่ที่มีหลายกิจการ ตั้งแต่ e‑commerce เกม ไปจนถึงคลาวด์ ทำให้ผลกระทบจาก AI ถูกกระจายไปในหลายธุรกิจ และไม่โดดเด่นเท่าบริษัทที่เน้น AI เพียงอย่างเดียว

กระแสแรง แต่กำไรยังไม่ชัด

แม้ความสนใจของตลาดจะสูงมาก แต่พื้นฐานทางการเงินของบริษัท AI เหล่านี้ยังอยู่ในช่วงพัฒนา

การสร้างโมเดล AI ขนาดใหญ่ต้องใช้เงินลงทุนมหาศาล ทั้งค่าโครงสร้างพื้นฐานด้านคอมพิวต์และค่าเทรนโมเดล ซึ่งทำให้หลายบริษัท ยังคงขาดทุนในระยะใกล้

ในช่วงนี้ นักลงทุนจำนวนมากยังยอมรับความเสี่ยงดังกล่าว เพราะมองว่าบริษัทกำลังลงทุนเพื่อครองตลาดในอุตสาหกรรมที่เติบโตเร็ว

บทสรุป

การพุ่งขึ้นของหุ้น AI จีนในตลาดฮ่องกงเป็นผลจากทั้ง กระแส AI ระดับโลกและปัจจัยเชิงโครงสร้างของตลาด เช่น free float ต่ำ ความคาดหวังการเข้าดัชนี และแรงเก็งกำไรจากเงินลงทุนแบบ passive

แต่ปัจจัยเดียวกันนี้ก็ทำให้ตลาดมีความเปราะบาง หากหุ้นถูกปลดล็อกจำนวนมาก นักลงทุนเริ่มขายทำกำไร หรือรายได้จาก AI ไม่เติบโตตามความคาดหวัง ราคาหุ้นก็อาจผันผวนแรงได้เช่นกัน

ช่วงต่อจากนี้จึงเป็นบททดสอบสำคัญว่า มูลค่าของบริษัท AI เหล่านี้จะได้รับการสนับสนุนจาก การเติบโตทางธุรกิจจริง หรือเป็นเพียงผลของกระแสและโครงสร้างตลาดในระยะสั้น