Alibaba และ Tencent ทุ่มงบ AI หลายพันล้าน แต่เลือกเดินคนละทาง

แนวคิดของ Alibaba คือมองโครงสร้างพื้นฐาน AI เป็นสินทรัพย์เชิงกลยุทธ์ระยะยาว ไม่ใช่เครื่องมือสร้างกำไรระยะสั้น ธุรกิจคลาวด์ของบริษัทจึงถูกวางให้เป็นแกนหลักของการเติบโตในอนาคต โดยบริการคลาวด์ที่เกี่ยวข้องกับ AI มีส่วนช่วยผลักดันรายได้ของหน่วยนี้อย่างชัดเจน

อย่างไรก็ตาม กลยุทธ์นี้มีต้นทุนในระยะสั้น การลงทุนมหาศาลใน AI และคลาวด์กดดันผลกำไรของบริษัท และมีส่วนทำให้ผลประกอบการออกมาอ่อนแอกว่าที่คาดไว้

ในภาพรวม Alibaba กำลังพยายามวางตำแหน่งตัวเองให้เป็น ผู้ให้บริการโครงสร้างพื้นฐาน AI หลักของจีน คล้ายกับบทบาทที่ Amazon และ Microsoft สร้างขึ้นในตลาดคลาวด์ระดับโลก

กลยุทธ์ของ Tencent: เน้นผลิตภัณฑ์และระบบนิเวศ

ในทางตรงกันข้าม Tencent เลือกแนวทางที่ระมัดระวังมากกว่า

แทนที่จะเร่งสร้างโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ก่อน บริษัทมุ่ง นำ AI ไปใช้ในบริการที่มีอยู่แล้ว เช่น โฆษณา เกม แพลตฟอร์มคอนเทนต์ และคลาวด์สำหรับองค์กร พร้อมกับค่อย ๆ เพิ่มกำลังประมวลผลตามความต้องการจริง

รายงานผลประกอบการไตรมาสแรกปี 2026 ระบุว่า Tencent มีรายได้ 196.46 พันล้านหยวน เพิ่มขึ้น 9% เมื่อเทียบกับปีก่อน ขณะที่งบลงทุนเพิ่มเป็น 31.94 พันล้านหยวน เพิ่มขึ้น 16% ส่วนหนึ่งมาจากความต้องการบริการ AI ที่เพิ่มขึ้น

ผู้บริหารยังระบุว่า การลงทุนด้าน AI จะเพิ่มขึ้นต่อเนื่องในปี 2026 โดยเฉพาะในช่วงครึ่งหลังของปี เมื่อความต้องการงานประมวลผล AI บนคลาวด์เพิ่มสูงขึ้น

จุดต่างสำคัญคือ Tencent เชื่อมการลงทุน AI เข้ากับ โอกาสสร้างรายได้จากผลิตภัณฑ์ ภายในระบบนิเวศดิจิทัลของตน มากกว่าการเร่งสร้างโครงสร้างพื้นฐานก่อน

ทำไมยังเพิ่มงบลงทุน แม้รายได้ต่ำกว่าคาด

หากมองผิวเผิน การเพิ่มงบลงทุนในช่วงที่รายได้ต่ำกว่าคาดอาจดูขัดแย้ง

แต่ผู้บริหารของทั้งสองบริษัทมองว่า กำลังประมวลผลสำหรับ AI เป็นข้อจำกัดเชิงโครงสร้างของตลาด ไม่ใช่ค่าใช้จ่ายที่เลือกจะลงทุนหรือไม่ก็ได้

ความต้องการใช้ AI ตั้งแต่การฝึกโมเดลไปจนถึงการรันระบบ (inference) บนแพลตฟอร์มคลาวด์ เพิ่มขึ้นเร็วกว่าปริมาณ GPU และศูนย์ข้อมูลที่มีอยู่ ทำให้การเพิ่มกำลังประมวลผลกลายเป็นเงื่อนไขสำคัญสำหรับการรองรับดีมานด์ในอนาคต

กล่าวอีกแบบหนึ่ง นี่คือการแข่งขันด้านโครงสร้างพื้นฐาน หากบริษัทใดตามหลังในด้าน compute ก็อาจเสียเปรียบในตลาด AI และคลาวด์ระยะยาว

ชิป AI จากจีนเริ่มมีบทบาทสำคัญ

อีกปัจจัยที่เร่งการลงทุนคือการหันไปใช้ เซมิคอนดักเตอร์ที่พัฒนาในประเทศจีน มากขึ้น

เนื่องจากบริษัทจีนยังเผชิญความไม่แน่นอนในการเข้าถึงชิป AI ขั้นสูงจาก Nvidia บริษัทอย่าง Alibaba และ Tencent จึงเริ่มพึ่งพาฮาร์ดแวร์จากผู้ผลิตในประเทศ เช่น Huawei รวมถึงชิปที่ Alibaba ออกแบบเอง

รายงานอุตสาหกรรมและคำแถลงของบริษัทระบุว่า ชิปเหล่านี้เริ่มมีปริมาณผลิตมากขึ้น ทำให้ผู้ให้บริการคลาวด์ของจีนสามารถขยายคลัสเตอร์คอมพิวต์และศูนย์ข้อมูลได้ แม้จะไม่มีการเข้าถึง GPU รุ่นล่าสุดของ Nvidia อย่างเต็มรูปแบบ

แม้ประสิทธิภาพของชิปจีนบางรุ่นอาจยังตามหลังฮาร์ดแวร์ระดับสูงของต่างประเทศ โดยเฉพาะในงานฝึกโมเดลขนาดใหญ่มาก แต่ก็เพียงพอสำหรับการขยายกำลังประมวลผลในงาน inference บริการ AI สำหรับองค์กร และระบบคลาวด์

การแข่งขันโครงสร้างพื้นฐาน AI ของจีนกำลังเข้มข้นขึ้น

ความแตกต่างของ Alibaba และ Tencent สะท้อนให้เห็นสองเส้นทางในเศรษฐกิจ AI

• แนวทางโครงสร้างพื้นฐานก่อน: Alibaba ลงทุนมหาศาลเพื่อครองชั้นโครงสร้างพื้นฐานของ AI และคลาวด์
• แนวทางขับเคลื่อนด้วยแอปพลิเคชัน: Tencent ค่อย ๆ ขยาย AI ผ่านผลิตภัณฑ์และบริการในระบบนิเวศของตัวเอง

แม้แนวทางต่างกัน แต่ทั้งสองบริษัทเผชิญความจริงเดียวกันคือ การเติบโตของ AI ถูกจำกัดด้วยกำลังประมวลผล เมื่อชิปที่พัฒนาในจีนมีปริมาณเพิ่มขึ้น และศูนย์ข้อมูลถูกออกแบบให้รองรับฮาร์ดแวร์เหล่านี้ การขยายโครงสร้างพื้นฐาน AI ของจีนอาจเร่งตัวขึ้น แม้ยังไม่สามารถเข้าถึงชิปต่างชาติได้เต็มที่

คำถามสำคัญต่อจากนี้คือ บริษัทเทคโนโลยีจะสามารถเปลี่ยนกำลังประมวลผลมหาศาลเหล่านี้ให้กลายเป็น บริการ AI เชิงพาณิชย์และการใช้งานระดับองค์กรขนาดใหญ่ ได้เร็วแค่ไหน