อาลีบาบา vs. เมตา: การใช้จ่ายด้าน AI ที่ถึงเวลาต้องตอบโจทย์ผลกำไร

เงินเดิมพันมหาศาลของอาลีบาบา

ในเดือนกุมภาพันธ์ 2025 อาลีบาบาประกาศแผนลงทุนขั้นต่ำ 380,000 ล้านหยวน (ราว 53,000 ล้านดอลลาร์) ในโครงสร้างพื้นฐาน AI และคลาวด์ภายในสามปี ต่อมาในกันยายนก็ส่งสัญญาณจะเพิ่มวงเงิน จนถึงเดือนกรกฎาคม 2026 มีรายงานว่างบลงทุนอาจสูงถึง 69,000 ล้านดอลลาร์ ในช่วงเวลาเดียวกัน

เอ็ดดี้ วู CEO ของอาลีบาบา กล่าวตรงไปตรงมาว่า "ยุค AI มีความต้องการโครงสร้างพื้นฐานที่ชัดเจนและมหาศาล เราจะลงทุนในโครงสร้างพื้นฐาน AI อย่างจริงจัง การลงทุนในคลาวด์และ AI ในสามปีข้างหน้าจะมากกว่าที่เราใช้ไปในทศวรรษที่ผ่านมา"

สะท้อนกลับจากตลาด

ปฏิกิริยาของนักลงทุนรวดเร็ว ในเดือนพฤษภาคม 2026 รายได้ของอาลีบาบาและเทนเซนต์ต่ำกว่าคาด อาลีบาบามีรายได้สุทธิตาม GAAP ดีขึ้น แต่รายได้สุทธิแบบ non-GAAP ซึ่งนักลงทุนจับตาลดลงอย่างรุนแรงเหลือเพียง 86 ล้านหยวน จาก 29,800 ล้านหยวนในปีก่อน

Reuters Breakingviews สรุปความกังวลในเดือนมกราคม 2026 ว่าบริษัท AI จีน "กำลังเดินบนเส้นทางที่อันตรายสู่กำไร" แม้แต่ผู้นำที่มีทุนหนาก็ประสบปัญหาค่าใช้จ่าย R&D สูง การแข่งขันด้านราคาที่รุนแรง และโมเดลธุรกิจที่ยังไม่พัฒนา

กลยุทธ์การพิสูจน์ของอาลีบาบา

1. การสร้างรายได้จาก AI ในธุรกิจอีคอมเมิร์ซ
ไคฟู จาง รองประธานอาลีบาบา กล่าวในตุลาคม 2025 ว่าค่าใช้จ่าย AI บน Taobao และ Tmall คุ้มทุนแล้ว โดย AI เพิ่มผลตอบแทนจากการลงทุนโฆษณา 12% ซึ่งสร้างโมเดลผลตอบแทนระยะสั้นที่จับต้องได้

2. AI-as-a-Service ผ่าน Alibaba Cloud
ซีอีโอ เอ็ดดี้ วู มองว่าการลงทุนโครงสร้างพื้นฐาน AI เป็นตัวขับเคลื่อน Alibaba Cloud โดยตรง รายได้ไตรมาสกันยายน 2025 โต 34% เมื่อเทียบปีก่อน

3. ขายทรัพย์สินที่ไม่ใช่ธุรกิจหลัก
อาลีบาบาออกจากหุ้นใน Intime และ Gaoxin Retail เพื่อนำเงินมาลงทุน AI

4. การบริหารต้นทุน
อาลีบาบาเน้นว่าธุรกิจหลักยังสร้างกระแสเงินสดแข็งแกร่ง ตรงข้ามกับเมตา

ความเสี่ยงที่ยังอยู่

แม้จะพยายาม แต่ความกังขายังมีอยู่ อาลีบาบาและเทนเซนต์สูญเสียมูลค่าตลาดรวม 66,000 ล้านดอลลาร์จากความกังวลด้านการใช้จ่าย AI Bernstein กังวลเรื่องกำลังผลิต GPU ในประเทศ

รายงานผลประกอบการครั้งต่อๆไปจะตัดสินชะตากลยุทธ์นี้ สำหรับตอนนี้ อาลีบาบาชูผลตอบแทนจากอีคอมเมิร์ซและคลาวด์ แต่ตลาดยังไม่เชื่อมั่น

ภาพรวม

แรงกดดันต่ออาลีบาบาสะท้อนว่าการลงทุน AI ที่ใหญ่โตแค่ไหนก็ต้องตอบโจทย์พื้นฐานทางธุรกิจ SCMP ระบุในเดือนกรกฎาคม 2026 ว่าความกังวลแผ่ขยายทั่วโลกว่า การใช้จ่าย AI ไม่ใช่แค่ค่าครองเกม แต่คือหนทางสู่กำไรยั่งยืน