Dlaczego Holandia przeniosła 86 ton złota do Londynu

Holenderski bank centralny De Nederlandsche Bank (DNB) nie zmniejszył zasobów złota ani nie przeprowadził tajnej sprzedaży. Po zakończeniu operacji poinformował, że między marcem a sierpniem 2026 r. przeniósł 86 ton z Nowego Jorku i Ottawy do Londynu. Według DNB chodziło o zwiększenie gotowości na poważny kryzys w warunkach narastających napięć geopolitycznych. Łączne holenderskie rezerwy pozostały bez zmian: 612,4 tony. 3334

Co się zmieniło — a co nie

Przesunięte 86 ton stanowiło ponad jedną czwartą z około 313 ton, które DNB przechowywał wcześniej łącznie w obu lokalizacjach w Ameryce Północnej. 3639

To była zmiana miejsca przechowywania i dostępu do rynku, a nie wyprzedaż państwowego złota. Na koniec 2025 r. całość holenderskich zasobów była wyceniana na 72,2 mld euro. Operacja zmieniła lokalizację kruszcu, nie jego ilość. 3540

Nie wszystkie sztabki popłynęły przez Atlantyk

DNB zastosował dwa sposoby przeniesienia wartości do Londynu:

• około 59 ton złota sprzedano w Nowym Jorku, a następnie kupiono równoważną ilość w Londynie;
• ponad 27 ton przewieziono fizycznie do Wielkiej Brytanii; w relacjach wskazywano trasę przez centrum gotówkowe DNB w Zeist. 373942

Model „sprzedaj w jednym miejscu, kup w drugim” pozwala zmienić rynek i lokalizację rezerw bez fizycznego transportu każdej sztabki. Ma to znaczenie także operacyjne: złoto przechowywane w różnych skarbcach i w różnej formie nie musi być równie łatwe do wykorzystania w konkretnym segmencie rynku. Część zasobów DNB i tak przeniesiono fizycznie. 3342

Dlaczego właśnie Londyn

DNB wskazał, że złoto w Londynie można łatwiej sprzedać lub wykorzystać w sytuacji kryzysowej. System skarbców Banku Anglii działa w centrum hurtowego rynku fizycznego złota, co może ułatwiać szybkie zawarcie transakcji i dostęp do infrastruktury rynku, gdy czas ma kluczowe znaczenie. 3343

Sedno decyzji jest proste: rezerwa jest użyteczna nie tylko dlatego, że istnieje, lecz także dlatego, że można ją szybko sprzedać, wymienić lub inaczej uruchomić w warunkach stresu rynkowego. DNB przedstawił relokację jako element przygotowania na ciężkie kryzysy. 3334

Nie oznacza to jednak pełnej repatriacji złota do kraju. Londyn pozostaje zagranicznym miejscem przechowywania. Holandia ograniczyła koncentrację zasobów w Ameryce Północnej, zachowując jednocześnie dostęp do jednego z najważniejszych światowych rynków złota.

Londyn stał się największą lokalizacją holenderskiego złota

Miejsce przechowywania	Przed operacją	Po operacji
Londyn	18,1%	32,1%
Nowy Jork	31,3%	18,5%
Ottawa	19,7%	18,5%
Zeist, Holandia	—	30,8%

Udział Londynu wzrósł więc o 14 punktów procentowych i stał się on największą pojedynczą lokalizacją holenderskich rezerw złota. Nowy Jork i Ottawa zakończyły operację z udziałem po 18,5%, a prawie jedna trzecia złota pozostała w Zeist w Holandii. 343640

Francja zrobiła coś podobnego, ale z innym akcentem

Również Banque de France nie przewoził po prostu tych samych sztabek z Nowego Jorku. Między lipcem 2025 r. a styczniem 2026 r. bank sprzedał 129 ton złota przechowywanego w nowojorskim oddziale Rezerwy Federalnej i kupił równoważną ilość kruszcu w Europie. Stanowiło to około 5% francuskich rezerw. 1949

Relacje dotyczące francuskiej transakcji wskazują dodatkowy praktyczny cel: zastąpienie sztabek starszego typu złotem odpowiadającym preferowanym współczesnym standardom rynkowym. Było to zatem zarazem przemieszczenie rezerw i ujednolicenie ich formatu. 5054

Porównanie ma swoje granice. DNB wyraźnie podkreślał gotowość kryzysową oraz łatwiejszy obrót złotem w Londynie. Prezes Banque de France zaznaczył natomiast, że francuska operacja nie miała motywacji politycznej. 3349

Dlaczego Niemcy i Włochy nie ogłosiły podobnego ruchu

W Niemczech i we Włoszech pojawiają się krajowe apele o sprowadzenie większej części złota z USA, ale żaden z tych krajów nie ogłosił nowego, pełnoskalowego programu repatriacji. Niemcy nadal przechowują w nowojorskim Fedzie około 1 236 ton, czyli mniej więcej 37% swoich rezerw, a niemiecki rząd stwierdził, że wycofanie złota nie jest obecnie rozważane. 2529

Dostępne publicznie informacje nie pozwalają przypisać ich bierności jednej rozstrzygającej przyczynie. Przechowywanie części rezerw w Nowym Jorku może służyć dywersyfikacji geograficznej i zapewniać dostęp do utrwalonej infrastruktury depozytowej oraz rynkowej. Przeniesienie bardzo dużych zasobów wymaga też rozbudowanej logistyki i planowania operacyjnego. Niemcy przeprowadzili już znaczącą wcześniejszą relokację: w 2017 r. zakończyli transfer 300 ton z Nowego Jorku do Frankfurtu. 2029

Właściwy wniosek nie brzmi więc, że Niemcy lub Włochy definitywnie zrezygnowały z przenoszenia złota. Chodzi raczej o to, że ich zarządzający rezerwami nie ogłosili nowego programu porównywalnego z holenderską realokacją z 2026 r.

Co ten trend mówi o złocie i roli dolara

Decyzja DNB jest częścią szerszej zmiany w myśleniu banków centralnych o odporności rezerw. W ankiecie World Gold Council z 2026 r. 89% zarządzających rezerwami oczekiwało wzrostu globalnych oficjalnych zasobów złota w ciągu kolejnych 12 miesięcy, a 84% przewidywało, że za pięć lat złoto będzie stanowiło większą część rezerw. 47

Złoto jest atrakcyjne, ponieważ nie wiąże się z ryzykiem kredytowym emitenta i może wspierać dywersyfikację. Nie jest jednak pozbawione ryzyka: Międzynarodowy Fundusz Walutowy klasyfikuje je jako aktywo rezerwowe wysokiego ryzyka z uwagi na zmienność cen i zaleca ocenę w ramach zarządzania rezerwami uwzględniającego płynność oraz ryzyko. 2

Dlatego szerszy trend należy odczytywać przede wszystkim jako dywersyfikację i przygotowanie na kryzys, a nie jako całkowite odchodzenie od rezerw dolarowych. Respondenci World Gold Council coraz częściej przewidują spadek udziału dolara w światowych rezerwach, lecz pod koniec 2025 r. dolar nadal odpowiadał za około 57% globalnych rezerw walutowych — wynika z analizy odwołującej się do danych MFW. 412

Dla Holandii praktyczny sens operacji jest jasny: w nowoczesnym zarządzaniu rezerwami liczy się nie tylko to, ile złota posiada bank centralny, lecz także gdzie ono leży, jakie ma parametry oraz jak szybko można je wykorzystać pod presją.