Technologiczny spór USA–Chiny przenosi się do Ameryki Łacińskiej

Pod koniec sierpnia 2026 roku chińscy dostawcy technologii w Ameryce Łacińskiej stali się przedmiotem ostrej wymiany między dyplomatami USA i Chin. Juan Pablo Segura, zastępca sekretarza stanu USA do spraw półkuli zachodniej, wezwał partnerów Waszyngtonu w regionie do szybkiego przechodzenia na rozwiązania od „zaufanych dostawców”. Chińscy dyplomaci odrzucili to ostrzeżenie, uznając je za polityczną presję mającą wypchnąć chińskie firmy z rynku. 67

Od czego zaczął się spór?

Segura wskazał sześć przedsiębiorstw: telekomunikacyjne Huawei, ZTE i Hytera, producentów sprzętu do monitoringu Hikvision i Dahua oraz producenta dronów DJI. Określił ich produkty jako „technologie wysokiego ryzyka” i stwierdził, że chińskie prawo zobowiązuje takich dostawców do współpracy z pekińskimi służbami wywiadowczymi. Jego zdaniem może to stwarzać ryzyko szpiegostwa, włamań do systemów oraz wyłączania sieci. 178

Waszyngton nie poprzestał na ogólnym ostrzeżeniu dotyczącym cyberbezpieczeństwa. Segura zaapelował do partnerów USA w obu Amerykach, aby szybko zmienili dostawców w celu ochrony obywateli i suwerenności swoich państw. Jego komunikat zaczęli następnie powielać przedstawiciele amerykańskiej dyplomacji, w tym ambasada USA w Panamie. 147

Warto jednak zaznaczyć, że są to zarzuty przedstawione przez amerykańskich urzędników, a nie niezależnie potwierdzone ustalenia wynikające z materiałów dostępnych na potrzeby tego artykułu. Źródła nie zawierają technicznej oceny dowodzącej, że wymienione firmy umożliwiały szpiegostwo lub zakłócanie działania sieci w Ameryce Łacińskiej.

Chińska odpowiedź: „technologiczne zastraszanie”

Chińska ambasada w Panamie odrzuciła oskarżenia jako bezpodstawne i określiła działania Waszyngtonu mianem „technologicznego zastraszania”. Chińscy przedstawiciele przekonywali, że przedsiębiorstwa z Chin działają zgodnie z lokalnym prawem i zasadami rynku. Jednocześnie oskarżyli Stany Zjednoczone o wykorzystywanie argumentów bezpieczeństwa narodowego do tłumienia chińskich firm i wywierania presji na rządy Ameryki Łacińskiej. 2318

Pekin odpowiedział również w satyryczny sposób. Na rysunku opublikowanym przez chińską ambasadę w Panamie znalazł się płaczący pierożek shaomai z urządzeniem podsłuchowym. Podpis pytał, dlaczego także pierożek został wyposażony w podsłuch. Grafika miała wyśmiać to, co Pekin przedstawiał jako przesadne podejrzenia USA wobec chińskich technologii. 17

Chiny odwróciły też argument o inwigilacji przeciwko Waszyngtonowi. Wskazały na własną ocenę amerykańskiej historii działań nadzorczych i przekonywały, że zarzuty dotyczące technologii powinny być rozstrzygane na podstawie dowodów oraz kryteriów technicznych, a nie nacisków geopolitycznych. 1820

Dlaczego w centrum znalazła się Panama?

Spór nabrał znaczenia, ponieważ rozegrał się w Panamie — państwie przedstawianym w relacjach jako część szerszej rywalizacji o handel, logistykę, infrastrukturę i technologie w Ameryce Łacińskiej. Udostępnienie ostrzeżenia Segury przez ambasadę USA przedstawiało chińskie technologie jako potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa sieci i suwerenności państw. Chiny opisywały tę samą kampanię jako próbę wykluczenia chińskich dostawców i ograniczenia swobody rządów Ameryki Łacińskiej w wyborze partnerów handlowych. 137

W efekcie spór dotyczy nie tylko konkretnych urządzeń czy kontraktów telekomunikacyjnych. Odzwierciedla dwie konkurencyjne wizje wpływów w regionie:

• Podejście Waszyngtonu: zachęcać partnerów do wyboru dostawców uznawanych przez USA za zaufanych i ograniczać zależność od technologii, które — w ocenie amerykańskich władz — mogą być powiązane z potęgą państwa chińskiego. 78
• Podejście Pekinu: bronić chińskich firm jako legalnych uczestników rynku oraz przedstawiać presję USA jako próbę wymuszenia zmian w regionalnych decyzjach handlowych i technologicznych. 2318

Dostępne materiały pozwalają mówić o szerszej strategicznej rywalizacji obejmującej Amerykę Łacińską i Panamę. Nie potwierdzają jednak istnienia odrębnej, szczegółowo udokumentowanej wymiany ambasad dotyczącej jednego konkretnego węzła handlowego poza tym szerszym kontekstem.

Technologia jako narzędzie dyplomacji

Wymiana wpisów w mediach społecznościowych pokazuje, jak bardzo decyzje dotyczące zakupów technologicznych stały się częścią dyplomacji USA–Chiny. Sieci telekomunikacyjne, systemy nadzoru i drony są dziś omawiane nie tylko jako produkty komercyjne, lecz także jako potencjalne narzędzia bezpieczeństwa państw i wpływu geopolitycznego. 67

Dla rządów Ameryki Łacińskiej oznacza to trudny wybór między ostrzeżeniami dotyczącymi bezpieczeństwa a zachowaniem strategicznej autonomii. Waszyngton naciska na szybką zmianę dostawców, natomiast Pekin ostrzega, że taka presja ograniczy wybór partnerów z powodów politycznych.

Najważniejszy wniosek jest szerszy niż sam spór o Huawei, ZTE czy DJI: decyzje dotyczące infrastruktury i technologii mogą dziś mieć konsekwencje daleko wykraczające poza pierwotną wartość kontraktu.