USA chcą zaostrzyć zasady pochodzenia sprzętu AI produkowanego w Meksyku

Waszyngton ma naciskać na Meksyk, by przyjął ostrzejsze zasady pochodzenia towarów dla sprzętu związanego ze sztuczną inteligencją eksportowanego do USA. Proponowane podejście ograniczałoby udział komponentów pozyskiwanych spoza Ameryki Północnej w produktach takich jak układy scalone, serwery i powiązane urządzenia. Deklarowany cel to utrudnienie chińskim i innym zagranicznym firmom omijania amerykańskich ceł przez montaż towarów w Meksyku. 34

To na razie stanowisko negocjacyjne, a nie opublikowany, ostateczny przepis. Dostępne informacje nie wskazują ani konkretnego limitu udziału zagranicznych części, ani pełnej listy objętych produktów, zasad kontroli, okresu przejściowego czy daty wejścia regulacji w życie. 34

Na czym miałaby polegać zmiana

W praktyce USA chcą, aby większa część wartości produktu lub jego wkładów pochodziła z Ameryki Północnej, zanim towar wytworzony w Meksyku uzyska preferencje handlowe. Oznaczałoby to odejście od prostego pytania, gdzie odbył się montaż końcowy, na rzecz dokładniejszej oceny pochodzenia użytych części. 34

Dla branży elektronicznej byłaby to istotna zmiana. W obowiązującej umowie USMCA — porozumieniu handlowym USA, Meksyku i Kanady — wiele produktów nie podlega szczególnemu wymogowi regionalnej zawartości. O pochodzeniu decyduje zwykle zmiana klasyfikacji taryfowej. Dla serwerów klasyfikowanych pod kodem HS 8471.50 obecna reguła opiera się właśnie na tym mechanizmie, a nie na szerokim progu udziału północnoamerykańskiego. 41

Nowy próg dla sprzętu AI mógłby więc utrudnić uzyskanie preferencyjnego traktowania produktom montowanym w Meksyku głównie z chińskich lub innych azjatyckich części. Firmy mogłyby zostać zmuszone do zwiększenia zakupów lub produkcji w Meksyku, USA albo Kanadzie — bądź do zaakceptowania stawek celnych obowiązujących towary niespełniające właściwych reguł pochodzenia. Skala skutków zależy jednak od ostatecznego tekstu, jeśli strony w ogóle go uzgodnią.

Dlaczego sprzęt AI znalazł się w centrum rozmów

Znaczenie meksykańskiego handlu elektroniką wyraźnie wzrosło. W pierwszym kwartale 2026 r. Meksyk wyeksportował sprzęt komputerowy i elektroniczny o wartości 50 mld dolarów — niemal dwukrotnie więcej niż rok wcześniej, według Reutersa. 21 Z odrębnych doniesień wynika, że sprzęt AI wyprzedził samochody jako najważniejsza kategoria eksportu Meksyku do USA. 51

W efekcie reguły pochodzenia przestały być wyłącznie techniczną kwestią celną. Model, w którym duży udział mają zagraniczne komponenty, a produkcja końcowa odbywa się w Meksyku, może dawać producentom przewagę nad bezpośrednim importem z państw objętych wyższymi amerykańskimi cłami. Biały Dom szacował osobno, że Meksyk, Indie i Wietnam odpowiadały w 2025 r. za około 67 mld dolarów towarów kierowanych do USA, które miały być przeładowywane z Chin. 30

Inicjatywa wpisuje się też w szerszą amerykańską politykę bezpieczeństwa technologicznego. USA starają się ograniczać Chinom dostęp do zaawansowanych półprzewodników, zdolność ich wytwarzania oraz dostęp do powiązanych zastosowań AI i zaawansowanych systemów obliczeniowych. 49 Propozycja dotycząca Meksyku odnosi się jednak do pochodzenia handlowego i północnoamerykańskich łańcuchów dostaw — nie należy jej traktować jako zatwierdzonej reguły taryfowej dla każdego zwykłego półprzewodnika.

Element szerszych negocjacji USMCA

Rozmowa o sprzęcie AI toczy się w ramach przeglądu USMCA. Podczas trzeciej dwustronnej rundy negocjacji przedstawiciel USA ds. handlu Jamieson Greer spotkał się z prezydent Meksyku Claudią Sheinbaum. Greer i minister gospodarki Meksyku Marcelo Ebrard rozmawiali m.in. o bezpieczeństwie gospodarczym, stali i aluminium oraz samochodach. 1

Reguły pochodzenia już wywołują spory w sektorze motoryzacyjnym. Po różnicach zdań dotyczących proponowanych zmian udziału regionalnego w autach urzędnicy USA i Meksyku zaplanowali dalsze rozmowy. 3 Relacje z szerszych negocjacji wskazują, że Meksyk zabiega o ulgę w części amerykańskich ceł, podczas gdy Waszyngton oczekuje ustępstw m.in. w sprawie zawartości w samochodach i chińskich inwestycji. 1018

To otwiera pole do większego kompromisu: Meksyk mógłby zabiegać o korzystniejsze warunki dla aut, stali lub aluminium, a USA — o silniejsze zabezpieczenia przed komponentami spoza Ameryki Północnej. Żaden końcowy pakiet nie został jednak ogłoszony.

Rola Sheinbaum, Ebrarda i Lutnicka

• Claudia Sheinbaum: prezydent Meksyku spotkała się z Jamiesonem Greerem podczas trzeciej dwustronnej rundy negocjacji USMCA. 1
• Marcelo Ebrard: minister gospodarki Meksyku jest głównym meksykańskim partnerem w rozmowach handlowych z biurem amerykańskiego przedstawiciela ds. handlu (USTR). 1
• Howard Lutnick: sekretarz handlu USA uczestniczył w szerszych rozmowach handlowych USA–Meksyk, w tym dotyczących ceł na meksykańskie samochody i metale. Dostarczone materiały nie potwierdzają jednak, że jest głównym negocjatorem konkretnej propozycji dotyczącej udziału komponentów AI. 9

Co to oznaczałoby dla producentów układów i serwerów

Dla firmy, która w meksykańskiej fabryce składa serwery, płyty główne lub inną infrastrukturę AI z importowanych azjatyckich podzespołów, kluczowe pytanie brzmi: jaki udział komponentów spoza Ameryki Północnej będzie dopuszczalny?

Dopóki negocjatorzy nie odpowiedzą na to pytanie, firmy nie wiedzą, czy będą musiały zmienić listy materiałowe, przenieść zakupy do innych dostawców, uruchomić produkcję w Ameryce Północnej, czy też zapłacić wyższe cła. Wynik rozmów może sprzyjać inwestycjom w regionalną produkcję części. Równocześnie bardzo rygorystyczny standard, wprowadzony bez wystarczającego czasu na dostosowanie, mógłby zwiększyć koszty i zakłócić projekty oparte na globalnych łańcuchach dostaw elektroniki.

Za wcześnie także, by twierdzić, że podobne progi obejmą sprzęt medyczny lub inne grupy towarów. Doniesienia dotyczą propozycji skoncentrowanej na sprzęcie AI; nie dokumentują formalnego rozszerzenia na te sektory. 34

Tło polityczne: obawy o omijanie ceł przez Chiny

Polityczne uzasadnienie ostrzejszych zasad jest proste: administracja może przedstawiać je jako zamknięcie drogi do obchodzenia ceł oraz zachętę do lokowania większej części produkcji w Ameryce Północnej. Meksyk z kolei ma interes w ochronie inwestycji i wzrostu eksportu związanego z przenoszeniem produkcji bliżej rynku USA.

Obawy dotyczące chińskiej produkcji w Meksyku nie ograniczają się do infrastruktury AI. Senator Bernie Moreno zaproponował rozszerzenie ograniczeń wobec chińskich producentów samochodów na sprzęt, oprogramowanie i współpracę w sektorze motoryzacyjnym. To jednak odrębna inicjatywa od opisywanej propozycji dotyczącej sprzętu AI. 22

Kolejna runda rozmów USA–Meksyk może przesądzić, czy pomysł stanie się wiążącą zasadą, sektorowym kompromisem, czy jedynie narzędziem nacisku w szerszych negocjacjach USMCA. Dla producentów elektroniki najważniejszy wniosek na dziś nie jest nowy obowiązek zgodności, lecz rosnące znaczenie północnoamerykańskich źródeł dostaw dla obsługi rynku USA.