Nowa mapa drogowa Ethereum: rewolucja odpornej na kwanty prywatności

Pięć „Gwiazd Północy” zastąpiło starą sześciokategoriową strukturę

Mapa drogowa z 2023 roku była zorganizowana wokół sześciu luźno naszkicowanych filarów: The Merge, The Surge, The Scourge, The Verge, The Purge i The Splurge. Strawmap zastępuje je pięcioma wymiernymi, zorientowanymi na wyniki celami głównymi do osiągnięcia do końca dekady :

• Fast L1 – finalizacja transakcji w ułamku sekundy na warstwie bazowej
• Gigagas L1 – 10 000 TPS na warstwie 1
• Teragas L2 – ~10 milionów TPS w ekosystemie rollupów
• Post-Quantum L1 – w pełni bezpieczna kryptografia postkwantowa jako podstawowa właściwość protokołu
• Private L1 – silna prywatność jako podstawowy wymóg protokołu

Te cele nie są niejasnymi aspiracjami; mapa drogowa łączy konkretne forki uaktualnień i kamienie milowe kryptografii z każdym z nich .

Siedem uaktualnień sieci do 2029 roku

Strawmap szkicuje około siedmiu hard forków w tempie mniej więcej jednego na sześć miesięcy, od 2026 do 2029 roku :

Dokładne nazwy i daty forków po Hegotá pozostają płynne, a Fundacja Ethereum opisuje Strawmap jako „szkic”, a nie stały harmonogram .

Konkretne zabezpieczenia przed komputerami kwantowymi

Odporność kwantowa przesunęła się z pozycji „obserwuj i badaj” w 2023 roku na pilny, najwyższy priorytet, a Buterin wyraźnie stwierdził, że „bezpieczeństwo kwantowe znacznie wzrosło w hierarchii ważności” . Strawmap wymienia trzy konkretne schematy kryptograficzne, które mają zastąpić wszystkie istniejące podpisy na krzywych eliptycznych (ECDSA, BLS) postkwantowymi alternatywami :

• leanXMSS – dla podpisów atestacyjnych w warstwie konsensusu
• leanSPHINCS – dla podpisów transakcyjnych w warstwie wykonawczej
• leanDA – dla próbkowania dostępności danych

Wymaga to pełnego przeprojektowania kryptografii zarówno w protokole, jak i w przechowywaniu danych rollupów, a kluczowe kamienie milowe infrastruktury mają zostać osiągnięte około 2029 roku . Buterin zaproponował EIP-8288 w czerwcu 2026 roku, aby określić ramy podpisów postkwantowych .

Uaktualnienia prywatności

Silna prywatność stała się „podstawowym wymogiem”, a nie poboczną kwestią – to, co Buterin i Fundacja Ethereum nazywają teraz celem „pierwszej klasy” protokołu . Strawmap integruje mechanizmy prywatności bezpośrednio w warstwie 1, w tym wbudowane stealth addresses, pule transakcji chroniące prywatność („prywatnościowe pule”) oraz obsługę prywatnych transferów na poziomie protokołu za pomocą rozwiązań takich jak „wormholes”, które pozwalają użytkownikom przesyłać wartość bez ujawniania pełnej historii transakcji .

W ramach szerszej restrukturyzacji Fundacja Ethereum zamknęła w czerwcu 2026 roku oddzielne laboratorium Privacy and Scaling Explorations (PSE), włączając jego prace do rdzennego rozwoju protokołu .

Cele rollupów: natywne rollupy to nowość od 2023 roku

„Natywne rollupy” nie istniały w mapie drogowej z 2023 roku i są znaczącym nowym dodatkiem . Strawmap przewiduje rollupy, które nie są już oddzielnymi projektami L2 prowadzonymi przez zewnętrzne zespoły, ale środowiskami wykonawczymi wymuszanymi przez protokół. Umożliwia to osiągnięcie celu Teragas L2, czyli ~10 milionów TPS w ekosystemie rollupów . Natywne rollupy zwiększają minimalizację zaufania między L1 i L2 oraz zmniejszają zależność od zewnętrznych sekwencerów. Buterin zauważył, że technologia SNARK była „jeszcze dwa lata temu daleka od dojrzałości, aby w ogóle rozważać coś takiego” .

Zdegradowane elementy

Kilka głośnych elementów mapy drogowej z 2023 roku zostało zdegradowanych lub całkowicie usuniętych :

• Drzewa Verkle – długo planowany czynnik umożliwiający bezstanowość jest zastępowany migracją do binarnego drzewa stanu (EIP-7864) . Drzewa Verkle nie są już na ścieżce krytycznej dla przyszłości skalowania Ethereum.
• Wygasanie stanu – automatyczne plany wygasania stanu i historii zostały zdegradowane na rzecz dowodów bezstanowych opartych na drzewach binarnych .
• VDF (Funkcje opóźnialne z weryfikacją) – wcześniej część kategorii „The Splurge”; teraz usunięte jako aktywny priorytet .
• Założenia ZK z wieloma dowodzącymi – stara mapa drogowa opierała się na dowodach od wielu dowodzących, wymagając uczciwości większości (model 3-z-5). Strawmap przechodzi do modelu z jednym dowodzącym z rekurencyjnymi STARK-ami, matematycznie gwarantując poprawność zamiast agregowania zaufania .

Poza EVM: leanISA i RISC-V

Strawmap wyraźnie planuje przyszłość poza Ethereum Virtual Machine (EVM) . Badane są dwie opcje zastąpienia lub uzupełnienia EVM jako środowiska wykonawczego:

• leanISA – minimalna, formalnie weryfikowalna architektura zestawu instrukcji zaprojektowana specjalnie dla Ethereum
• RISC-V – otwarta standardowa ISA, która mogłaby pozwolić Ethereum na wykorzystanie dziesięcioleci optymalizacji sprzętu i kompilatorów

Gruntowna przebudowa binarnego drzewa stanu (EIP-7864) jest postrzegana jako warunek wstępny dla każdej wymiany EVM, ponieważ obecna struktura drzewa Patricia-Merkle ogranicza innowacje w warstwie wykonawczej . Buterin opisał swój idealny stan końcowy jako zredukowanie EVM do funkcji celu kompilacji, gdzie warstwa protokołu bezpośrednio „widzi” tylko RISC-V lub leanISA, choć podkreślił, że ten krok jest „jeszcze daleki” .

Rekurencyjne STARK-i i formalna weryfikacja wspomagana AI

Mapa drogowa z 2023 roku traktowała dowody ZK jako jedną z kilku opcji. Strawmap czyni rekurencyjne STARK-i pojedynczym mechanizmem zaufania: zamiast każdego węzła ponownie wykonującego każdą transakcję, węzeł weryfikuje kompaktowy rekurencyjny dowód, że obliczenia zostały wykonane poprawnie . Buterin opisał to jako uczynienie rekurencyjnych STARK-ów „wbudowanym, pierwszorzędnym rdzeniem protokołu” .

Formalna weryfikacja wspomagana przez AI to zupełna nowość od 2023 roku . Strawmap wyraźnie wzywa do wykorzystania nowoczesnych narzędzi AI do formalnej weryfikacji kodu protokołu i implementacji kryptograficznych, rozwiązując historyczne wąskie gardło, gdzie formalna weryfikacja była zbyt wolna i kosztowna dla szybko rozwijającego się protokołu. Buterin stwierdził, że pełna formalna weryfikacja wszystkiego jest „możliwa tylko dzięki nowoczesnej AI” .

Kontekst organizacyjny: restrukturyzacja EF i cięcia budżetowe

Strawmap nie istnieje w próżni. 23 czerwca 2026 roku Fundacja Ethereum ogłosiła najgłębszą restrukturyzację w swojej historii :

• 54 zwolnionych pracowników, około 20% z około 270-osobowej załogi
• 40% redukcja budżetu ogłoszona przez Vitalika Buterina, z przejściem na długoterminowy model funduszu wieczystego, docelowo wydającego 5% aktywów skarbowych rocznie do 2030 roku
• Zamknięcie laboratorium Privacy and Scaling Explorations (PSE)
• Pięcioklastrowa struktura operacyjna zastępująca poprzedni model, zorganizowana wokół: Warstwy Protokołu, Warstwy Dostępu, Warstwy Użytkownika, Warstwy Społeczności i Warstwy Instytucjonalnej
• Mandat CROPS – fundacja zawęziła swoje zadania do odporności na cenzurę, odporności, otwartości, prywatności i bezpieczeństwa, depriorytetyzując szersze granty ekosystemowe i inicjatywy edukacyjne

Restrukturyzacja została przedstawiona jako wielomiesięczny proces związany ze zaktualizowanym Mandatem EF (opublikowanym w marcu 2026) i Polityką Zarządzania Skarbcem (przyjętą w czerwcu 2025), mający na celu uczynienie organizacji szczuplejszą i bardziej skupioną, gdy protokół wchodzi w swój najbardziej agresywny cykl uaktualnień od czasu The Merge .