James Turrell otworzył 100. Skyspace w Danii. Gigantyczna kopuła pod muzeum jak Panteon

Trzy tryby doświadczania dzieła

Oficjalne materiały ARoS potwierdzają trzy sposoby odbioru instalacji :

• Otwarte Niebo (Open Sky) – Otwór w kopule jest odsłonięty. Niebo samo w sobie staje się czystym, pozbawionym ram polem koloru. Nie wymaga rezerwacji .
• Zmiana Koloru (Colour Shift) – Zewnętrzna pokrywa zostaje zamknięta, a wnętrze wypełniają sekwencje zmieniającego się, kolorowego światła – znak firmowy artysty. Sesje odbywają się co godzinę od maja do sierpnia, a przez resztę roku co dwie godziny .
• Seanse o świcie i zmierzchu (Twilight) – Odbywają się codziennie o wschodzie i zachodzie słońca. Pokrywa jest otwarta, a światło Turrella wzmacnia naturalne zmiany barw nieba. Sesja trwa od 37 do 64 minut, w zależności od pory roku .

Lokalizacja i dostęp

Skyspace jest sercem rozbudowy muzeum o nazwie The Next Level. Zwiedzający docierają do podziemnej komory przez zalany światłem tunel prowadzący w dół spod ogrodu na dachu muzeum . To konstrukcja częściowo podziemna – kopuła wystaje tylko nieznacznie ponad poziom gruntu, by nie przesłaniać widoku z sąsiedniego parku Musikhusparken . W ramach rozbudowy powstała też podziemna galeria Salling Gallery .

Historia projektu i opóźnienia

• Pierwsza zapowiedź pojawiła się w 2015 roku – projekt był wynikiem współpracy Turrella z pracownią Schmidt Hammer Lassen Architects .
• Początkowy budżet wynosił ok. 40 mln euro, a ukończenie planowano na lata 2020–2023 .
• Projekt dotknęły problemy finansowe, a konkretne opóźnienie spowodowało bankructwo HB Schack – dostawcy specjalnej pokrywy kopuły – na początku 2025 roku. To przełożyło się na dodatkowe koszty w wysokości 6,7 mln koron duńskich i przesunięcie terminu otwarcia .

Znaczenie i otwarcie

• To 100. Skyspace Turrella na świecie .
• To największy Skyspace w kontekście muzealnym .
• Otwarcie nastąpiło 19 czerwca 2026 roku – dokładnie w przesilenie letnie .

Miejsce w karierze Turrella

Turrell zainstalował swój pierwszy Skyspace w 1974 roku we włoskim Varese . Obecnie jego prace znajdują się w ponad dwóch tuzinach krajów . Jego najsłynniejszym dziełem pozostaje Roden Crater w Arizonie – ogromne, wydrążone w wulkanie obserwatorium nieba, którego budowę rozpoczął w 1977 roku i które wciąż jest rozwijane .