ONZ umieszcza Izrael i Rosję na czarnej liście za przemoc seksualną w konfliktach. Wybucha burza dyplomatyczna

Raport ONZ za 2026 rok, dotyczący przemocy seksualnej w konfliktach zbrojnych, wywołał poważny kryzys dyplomatyczny, po raz pierwszy umieszczając izraelskie i rosyjskie siły bezpieczeństwa na tak zwanej „liście wstydu”. W opublikowanym 29 maja 2026 roku dokumencie odnotowano gwałtowny wzrost zweryfikowanych przypadków z 2024 roku, charakteryzujących się „skrajnym okrucieństwem” i dotykających w przeważającej mierze kobiety i dziewczęta. Na liście znalazły się łącznie 73 podmioty, w tym 62 podmioty niepaństwowe, uznane za odpowiedzialne za schematy takiej przemocy .

Co zawiera raport

Opublikowany oficjalnie 29 maja 2026 roku, 35-stronicowy dokument szczegółowo opisuje zarzuty dotyczące gwałtów i nadużyć seksualnych wobec palestyńskich zatrzymanych, przetrzymywanych przez izraelskie służby wojskowe i więzienne, a także schematy przemocy seksualnej wobec ukraińskich jeńców wojennych i cywilów na terytoriach okupowanych przez Rosję . Oba podmioty państwowe zostały dodane do listy po tym, jak monitory ONZ udokumentowały utrzymujące się wzorce nadużyć, pomimo wcześniejszego ostrzeżenia wydanego przez Sekretarza Generalnego Guterresa w sierpniu 2025 roku .

W raporcie po raz pierwszy wymieniono również trzy niepaństwowe grupy zbrojne z Demokratycznej Republiki Konga, które dołączyły do kilkudziesięciu innych podmiotów państwowych i niepaństwowych z takich krajów jak Sudan, Haiti, Mjanma, Syria i Mali, wiarygodnie podejrzanych o systematyczną przemoc seksualną .

Reakcja Izraela: Zerwanie relacji z szefem ONZ

Reakcja Izraela była natychmiastowa i stanowcza. 28 maja 2026 roku izraelski ambasador przy ONZ, Danny Danon, ogłosił, że kraj „zerwie wszelkie kontakty z biurem Sekretarza Generalnego ONZ António Guterresa”, nazywając umieszczenie na czarnej liście „skandalicznym” i „moralną hańbą” . W filmie opublikowanym na platformie X Danon oświadczył: „Skończyliśmy z tym Sekretarzem Generalnym ONZ” i zapowiedział, że Izrael będzie czekał z odnowieniem kontaktów do czasu powołania nowego Sekretarza Generalnego . Kadencja Guterresa upływa 31 grudnia 2026 roku.

Izraelski rząd ograniczył również dostęp urzędników ONZ do ośrodków detencyjnych i zakazał im podróży do Gazy . Ministerstwo Spraw Zagranicznych Izraela nazwało decyzję „haniebną i absurdalną”, szczególnie sprzeciwiając się umieszczeniu na tej samej liście co Hamas, który został na nią wpisany w sierpniu 2025 roku . Zarówno Izrael, jak i Rosja odrzucają zarzuty. Stały Przedstawiciel Rosji przy ONZ, Wasilij Nebenzia, w rozmowie z prasą nazwał umieszczenie na czarnej liście „decyzją jawnie stronniczą i upolitycznioną” .

Apel Ukrainy: Wykluczyć Rosję z misji pokojowych

9 czerwca 2026 roku Stały Przedstawiciel Ukrainy przy ONZ, Andrij Melnyk, przemawiał przed Radą Bezpieczeństwa, argumentując, że umieszczenie rosyjskich sił zbrojnych na czarnej liście za przemoc seksualną powinno zdyskwalifikować ten kraj z udziału w misjach pokojowych ONZ . Melnyk stwierdził, że takie zbrodnie są „nie tylko pogwałceniem prawa międzynarodowego”, ale także dyskwalifikują państwo z możliwości służenia pod flagą ONZ .

Zauważył, że sam raport odnosi się do rezolucji Rady Bezpieczeństwa nr 2242 (2015), która zakazuje podmiotom państwowym wielokrotnie wymienianym w załączniku udziału w operacjach pokojowych ONZ . Melnyk zarzucił również Rosji systematyczne oszustwa i wypieranie się odpowiedzialności na forum ONZ, oświadczając: „Czas, aby Moskwa się wyniosła” .

Choć umieszczenie na czarnej liście nie uruchamia automatycznie sankcji, niesie za sobą poważne konsekwencje wizerunkowe i może zwiększyć presję dyplomatyczną na oba kraje .