Fork Bitcoina ECX wydobył 25 000 bloków w 13 godzin. Prawdziwy test dopiero przed nim

ECX, czyli eCash autorstwa Paula Sztorca, nie jest aktualizacją istniejącej sieci Bitcoina. To odrębny blockchain wywodzący się z Bitcoina, który kopiuje jego rejestr przy określonych migawkach i uruchamia własny łańcuch wykorzystujący mechanizm proof-of-work SHA-256. Zgodnie z opisywanym planem osoba posiadająca 1 BTC w samodzielnie kontrolowanym portfelu w momencie właściwej migawki ma otrzymać 1 ECX, zachowując jednocześnie oryginalne BTC. 6

Pierwsze dane pokazały, że górnicy byli gotowi wesprzeć sieć Alpha. To jednak dowód przede wszystkim na początkowe uczestnictwo techniczne — nie na istnienie dojrzałego rynku, trwałego budżetu bezpieczeństwa ani stabilnego popytu.

Co wydarzyło się podczas uruchomienia ECX Alpha?

ECX Alpha wystartowała 23 sierpnia 2026 r. przy wysokości bloku Bitcoina 963 648. Początkową trudność ustawiono na 1, co przełożyło się na wyjątkowo krótkie odstępy między blokami. W ciągu około 13 godzin sieć wydobyła ponad 25 092 bloki. 3

Tak gwałtowne tempo nie oznaczało stabilnej szybkości działania w długim terminie. Po przejściu przez kolejne okresy dostosowania trudności, obejmujące po 2016 bloków, raportowana trudność wzrosła do 16,78 mln. W tym samym okresie szacowana moc obliczeniowa sieci sięgnęła 3,53 PH/s. 3

Dane pokazują, jak szybko nowy blockchain proof-of-work może przejść od celowo łatwego startu do znacznie trudniejszych warunków wydobycia, gdy pojawią się uczestnicy. Kolejny etap będzie bardziej miarodajny: górnicy będą musieli ocenić, czy dalsze zabezpieczanie ECX opłaca się po zakończeniu początkowej okazji wynikającej z niskiej trudności.

Którzy górnicy i pule uczestniczyli w wydobyciu?

Za lidera wśród pul uznawano Ecashpool-alpha. Wśród pozostałych obserwowanych uczestników znalazły się Kikko, L2L Pool, Nurserypool, Ckpool, Solo, Guilastuce, BIP300.xyz, Layertree oraz Avonpool. 3

Raportowane 3,53 PH/s porównano z wydajnością około 36 urządzeń Bitmain Antminer S19 o mocy 95 TH/s każde — przy założeniu, że cała sieć korzystałaby z tego samego modelu. To jednak tylko przybliżenie. Górnicy mogli używać różnych urządzeń SHA-256, w tym modeli S19 i S9, a także koparek Whatsminer, Sealminer, Bitaxe i Nerdaxe. 3

Nazwy pul i widoczna moc obliczeniowa są mocniejszym dowodem niż same zapowiedzi udziału w projekcie. Nadal nie przesądzają jednak, jaka część tej mocy została zaangażowana z powodów ekonomicznych, jak długo pozostanie w sieci ani czy ECX przyciągnie górników po powstaniu trwałego rynku tego aktywa.

Czym ECX różni się od próby wdrożenia BIP-110?

Najważniejsza różnica dotyczy rodzaju dostępnych dowodów. W przypadku ECX raportowano obserwowalną moc obliczeniową oraz udział kilku pul podczas fazy Alpha. To samo źródło opisywało wcześniejszą próbę soft forka BIP-110 jako pozbawioną porównywalnego, mierzalnego wsparcia ze strony górników. 3

Nie należy jednak wyciągać z tego zbyt daleko idących wniosków. Początkowe wydobycie ECX jest sygnałem technicznego wsparcia, a nie dowodem społecznego konsensusu czy sukcesu ekonomicznego. W momencie opisywania fazy Alpha ECX nie miał ustalonej ceny rynkowej ani notowania na giełdzie. 3

Jaki związek ECX ma z Drivechain oraz BIP-300 i BIP-301?

Paul Sztorc jest kojarzony z projektem Drivechain oraz propozycjami BIP-300 i BIP-301. BIP-300 dotyczy mechanizmów przenoszenia aktywów między Bitcoinem a sidechainami, natomiast BIP-301 zakładał tzw. blind merged mining, czyli wydobycie połączone bez konieczności bezpośredniego obserwowania danych sidechaina przez górników. 5

ECX ma być odrębną ścieżką realizacji szerszej wizji związanej z Drivechain, po tym jak propozycje te nie zostały aktywowane jako soft fork sieci Bitcoina. Opisywany projekt zakładał również wykorzystanie wyspecjalizowanych sidechainów. 5

W praktyce ECX nie jest więc po prostu zmianą zasad obowiązujących w Bitcoinie. To nowa sieć, która wykorzystuje historię Bitcoina i jego model proof-of-work jako punkt wyjścia, ale ma własne uruchomienie, aktywa, górników i przyszły test rynkowy.

Jak ma działać przydział ECX w stosunku 1:1?

Planowana dystrybucja opiera się na migawkach rejestru Bitcoina. Większość posiadaczy BTC, którzy w momencie właściwej migawki kontrolują własne klucze prywatne, ma otrzymać równoważne saldo ECX. Sam bitcoin nie zostaje przez to zamieniony, zablokowany ani przeniesiony. 1

Taki mechanizm lepiej rozumieć jako skopiowanie salda do oddzielnej sieci niż jako transfer bitcoinów. Znaczenie mają jednak szczegóły dotyczące kwalifikacji i obsługi, zwłaszcza w przypadku osób, których BTC znajduje się na giełdzie lub u innego pośrednika, a nie w portfelu kontrolowanym przez właściciela.

Harmonogram uruchomienia ECX

Start podzielono na trzy etapy, zamiast uruchamiać jedną od razu stałą sieć:

1. Alpha: 23 sierpnia 2026 r., przy bloku Bitcoina 963 648.
2. Beta: 20 września 2026 r., przy bloku 967 680.
3. Stała sieć główna: 31 października 2026 r., przy bloku 973 728. 18

Ponieważ kolejne etapy są powiązane z wysokością bloku Bitcoina, ich rzeczywisty moment kalendarzowy może nieznacznie zależeć od tempa wydobywania bloków w głównej sieci. 23

Monety z faz Alpha i Beta zostały opisane jako aktywa testowe, a nie końcowa, stała wersja ECX. Zgodnie z raportowanym planem środki zgromadzone w tych fazach mają zostać spalone lub wykupione w zamian za oficjalne ECX po uruchomieniu stałego łańcucha. 6

Dodatkowym ryzykiem operacyjnym jest opcjonalna ochrona przed replay attack. Oznacza to, że użytkownicy przenoszący aktywa między obiema sieciami muszą zachować szczególną ostrożność. 18

Kluczowe pytanie: czy początkowe wsparcie górników przetrwa?

Wyniki fazy Alpha odpowiadają na jedno wąskie pytanie: czy ktoś był gotów wydobywać ECX w warunkach startowych. Nie pokazują natomiast, czy górnicy pozostaną w sieci po ustabilizowaniu trudności i pojawieniu się normalnej presji ekonomicznej na nagrody za wydobycie.

Bez ustalonej ceny i notowania na giełdzie ECX nie miał potwierdzonej wyceny rynkowej, na podstawie której można byłoby ocenić przychody górników lub trwałość popytu. 3 Dlatego najważniejsze będą nie tylko liczba bloków, lecz także utrzymanie mocy obliczeniowej podczas fazy Beta, działanie portfeli i procesu wykupu, powstanie rynku oraz aktywność wokół stałego uruchomienia zaplanowanego na 31 października.

Pierwsze 13 godzin ECX było technicznie interesujące. O długoterminowym znaczeniu projektu zdecyduje jednak to, czy widoczna infrastruktura i udział górników przetrwają przejście od eksperymentalnego startu do sieci wspieranej przez realny rynek.