Kryzys paliwowy na Krymie. Ukraińskie drony paraliżują rosyjskie rafinerie

Te działania wskazują na lokalne zakłócenia dostaw, a nie ogólnokrajową politykę reglamentacji. Krym jest silnie uzależniony od paliwa transportowanego z rafinerii w Rosji kontynentalnej, dlatego zakłócenia w pracy rafinerii szybko przekładają się na niedobory na półwyspie.

Podobne ograniczenia pojawiały się już wcześniej. We wrześniu 2025 r. władze Krymu i Sewastopola ograniczyły zakup benzyny do około 30 litrów na pojazd z powodu deficytu dostaw będącego następstwem ukraińskich uderzeń w rosyjskie rafinerie .

Ukraińskie ataki dronów na rosyjskie rafinerie

Ukraina coraz częściej atakuje rosyjską infrastrukturę energetyczną – zwłaszcza rafinerie ropy naftowej – w ramach strategii osłabiania rosyjskiej gospodarki wojennej. Zakłady te przerabiają ropę naftową na benzynę, olej napędowy i inne paliwa kluczowe zarówno dla logistyki cywilnej, jak i wojskowej.

Dane branżowe wskazują na skalę zakłóceń:

• Ukraińskie ataki dronów wyeliminowały zdolności przerobowe o mocy około 700 000 baryłek dziennie między styczniem a majem 2026 r. w co najmniej 16 rafineriach .
• W szczytowym okresie na początku 2026 r. łączna moc jednostek destylacji wstępnej trafionych w atakach zbliżyła się do 1 miliona baryłek dziennie .
• Według doniesień, zakłady o łącznej mocy przerobowej przekraczającej 83 miliony ton rocznie zostały całkowicie lub częściowo zatrzymane – to około jedna czwarta całkowitych mocy rafineryjnych Rosji .

Kilka głównych rafinerii w centralnej Rosji zostało zmuszonych do wstrzymania lub znacznego ograniczenia produkcji po falach ataków dronów, co przyczyniło się do spadku produkcji benzyny i oleju napędowego .

Wpływ na produkcję benzyny i oleju napędowego

Uszkodzenie infrastruktury rafineryjnej zmniejsza ilość ropy naftowej, która może zostać przetworzona na paliwo. Ponieważ rafinerie produkują jednocześnie wiele paliw, przestoje wpływają zarówno na benzynę dla samochodów, jak i olej napędowy dla ciężarówek, przemysłu i logistyki wojskowej.

Dokładny ogólnokrajowy spadek produkcji benzyny i oleju napędowego różni się w zależności od miesiąca, ale kierunek jest jasny: produkcja spadała, gdy zakłady były uszkodzone lub tymczasowo zamknięte. Rafinerie dotknięte atakami odpowiadały za ponad 30% rosyjskiej produkcji benzyny i około 25% produkcji oleju napędowego, co oznacza, że zakłócenia w ich pracy znacząco ograniczają podaż .

Ogólny spadek krajowych wolumenów przerobu był jednak mniejszy, niż sugerowałyby maksymalne straty mocy. Rosyjscy operatorzy byli w stanie częściowo zniwelować szkody poprzez:

• stosunkowo szybkie naprawy uszkodzonych jednostek
• przenoszenie przerobu ropy do nieuszkodzonych rafinerii
• wykorzystanie wcześniej niewykorzystanych, rezerwowych mocy

Dane branżowe sugerują, że te działania pomogły ograniczyć ogólny spadek przerobu w rafineriach do zaledwie kilku procent w częściach 2025 r., mimo powszechnych ataków .

Dlaczego Krym odczuwa niedobory jako pierwszy

Nawet niewielkie zakłócenia na poziomie krajowym mogą prowadzić do poważnych niedoborów w regionach zależnych od długich łańcuchów dostaw.

Krym jest szczególnie podatny na zagrożenia, ponieważ opiera się na paliwie transportowanym z rosyjskich rafinerii koleją, drogą lub morzem. Gdy produkcja rafineryjna spada lub logistyka zostaje zakłócona, dostawy do regionów peryferyjnych mogą być ograniczane w pierwszej kolejności.

Efektem są okresowe niedobory na półwyspie, w tym:

• limity zakupu benzyny
• kolejki na stacjach benzynowych
• ograniczona dostępność niektórych rodzajów paliwa

W przypadku niektórych niedoborów konieczne były również działania administracyjne, takie jak zamrożenie cen lub limity zakupu, aby zapobiec panice i ustabilizować podaż .

Szersze skutki dla rosyjskiej gospodarki

Ataki na rafinerie mają szersze implikacje gospodarcze wykraczające poza lokalne niedobory paliwa.

Po pierwsze, zmniejszone moce rafineryjne mogą obniżyć dochody budżetowe, ponieważ paliwa przetworzone są głównym produktem eksportowym. Zakłócenia w produkcji i logistyce wpływają więc zarówno na wpływy z eksportu, jak i podatki związane z eksportem energii.

Po drugie, niedobory paliwa i przestoje rafinerii mogą podnosić krajowe ceny benzyny, przyczyniając się do inflacji. W 2025 r. detaliczne ceny benzyny rosły szybciej niż oficjalna stopa inflacji, częściowo z powodu nieplanowanych napraw w rafineriach i niższej produkcji .

Wreszcie, ataki coraz częściej celują nie tylko w rafinerie, ale także w infrastrukturę eksportową ropy, w tym terminale i obiekty logistyczne. Na początku 2026 r. uderzenia na węzły eksportowe tymczasowo zakłóciły wysyłki z kluczowych portów i zagroziły dalszym spadkiem przerobu w rafineriach, jeśli kanały magazynowania i eksportu zostaną zablokowane .

Podsumowanie

Limitowanie paliwa w Sewastopolu to widoczny lokalny symptom szerszych zakłóceń energetycznych spowodowanych kampanią Ukrainy przeciwko rosyjskiej infrastrukturze naftowej. Ataki dronów uszkodziły wiele rafinerii, tymczasowo wyłączyły duże moce przerobowe i zmusiły Rosję do dostosowania produkcji i logistyki.

Chociaż Rosji udało się częściowo złagodzić skutki poprzez przeniesienie produkcji i wykorzystanie rezerwowych mocy, ataki nadal obciążają łańcuchy dostaw paliwa – zwłaszcza w zależnych regionach, takich jak Krym – i wywierają presję na gospodarkę energetyczną kraju w czasie wojny.