Dlaczego podaż Ethereum znów rośnie

Ethereum nie przyjęło na stałe inflacyjnej polityki podaży. Ilość ETH w obiegu wynika z równowagi między dwiema siłami: nowymi tokenami emitowanymi jako nagrody dla walidatorów oraz ETH spalanym w ramach opłat transakcyjnych EIP-1559. Gdy emisja jest większa od spalania, podaż rośnie; gdy spalanie przeważa, podaż spada. 4

W tygodniu zakończonym 29 sierpnia 2026 roku ta równowaga przechyliła się na stronę emisji. W tym okresie walidatorzy otrzymali 20 515,08 ETH, podczas gdy spalono 389,76 ETH. W efekcie podaż netto zwiększyła się o 20 125,33 ETH. 2

Niskie opłaty oznaczają mniej spalonych ETH

Mechanizm EIP-1559 spala podstawową część opłaty — tzw. base fee — uiszczanej za transakcje w Ethereum. Skala spalania zależy więc od popytu na miejsce w blokach. Kiedy sieć jest zatłoczona, a opłaty rosną, spalanych jest więcej ETH. Gdy aktywność i opłaty spadają, spalanie zwalnia. Nagrody dla walidatorów działających w systemie proof-of-stake są natomiast nadal wypłacane. 4

To sprawia, że podaż ETH reaguje na popyt. Spokojny okres może przynieść inflację bez żadnej zmiany zasad emisji, a fala intensywnej aktywności w DeFi, przy rozliczeniach stablecoinów czy na rynku NFT może ponownie doprowadzić do deflacji.

Najnowszy wzrost podaży jest jednak niewielki w ujęciu całej sieci. Przy podaży przekraczającej 120 mln ETH, 20 125 ETH stanowi około 0,016% w skali badanego tygodnia. 23 Nie należy automatycznie przeliczać tego wyniku na cały rok, zakładając, że warunki z jednego tygodnia się utrzymają. Ważniejszy wniosek jest inny: w tym okresie płatny popyt na miejsce w głównej sieci Ethereum nie wystarczył, by zrównoważyć emisję dla walidatorów.

Jak Dencun zmienił zależność między opłatami a spalaniem

Aktualizacja Dencun wprowadziła EIP-4844, który zapewnił rollupom tańszy sposób publikowania danych za pomocą tzw. blobów. Rozwiązanie obniżyło koszty warstwy 2 i poprawiło skalowalność Ethereum, ale jednocześnie zmniejszyło presję na użytkowników oraz rollupy, by konkurowali o tradycyjne miejsce w głównej sieci, czyli warstwie 1.

Powstał w ten sposób kompromis dotyczący ekonomiki ETH. Tańsze transakcje są korzystne dla użytkowników i mogą sprzyjać szerszej adopcji, ale niższe opłaty w mainnecie zazwyczaj oznaczają mniej ETH spalanych przez EIP-1559. Według ówczesnych doniesień średnie opłaty transakcyjne Ethereum spadły po Dencun około czterokrotnie, a sieć powróciła do emisji netto. 39

Sam wzrost aktywności na warstwie 2 nie gwarantuje więc większego spalania w warstwie 1. Kluczowe pytanie brzmi: jaka część tej aktywności generuje popyt na ograniczone i płatne miejsce w głównej sieci Ethereum, zamiast zwiększać liczbę transakcji na tańszych warstwach wykonawczych.

Szerszy obraz po The Merge

The Merge wyeliminował emisję w warstwie wykonawczej i znacząco ograniczył tempo tworzenia nowych ETH. Jak wyjaśnia ethereum.org, po przejściu na proof-of-stake pozostała emisja w warstwie konsensusu, czyli nagrody dla walidatorów. W porównaniu z okresem proof-of-work całkowita emisja spadła wyraźnie. 20

Nie oznaczało to jednak gwarancji trwałej deflacji. Według doniesień opartych na danych monitorujących podaż obiegowa zwiększyła się od The Merge o około 950 000 ETH, a roczna stopa inflacji wynosiła w momencie pomiaru około 0,23%. 17 Dokładne wartości różnią się w zależności od narzędzia i badanego okresu, dlatego skumulowaną zmianę należy traktować jako szacunek, a nie jedną niezmienną wartość zapisaną w protokole.

Ten sam mechanizm był widoczny po Dencun w 2024 roku. Jeden z raportów opisywał niemal 50 000 ETH dodanych do podaży podczas około 72-dniowego okresu inflacyjnego, a inne publikacje dotyczące częściowo pokrywających się przedziałów wskazywały na ponad 112 000 ETH dodanych od połowy kwietnia. 2538 Tych liczb nie należy sumować, ponieważ odnoszą się do różnych przedziałów czasowych i trackerów. Wspólny wniosek pozostaje jednak ten sam: tańsze dane i niższe opłaty ograniczyły spalanie szybciej, niż spadła emisja dla walidatorów.

Czy Ethereum może znów stać się deflacyjne?

Tak. Nie jest do tego potrzebna nowa polityka emisji, jeśli popyt na płatne miejsce w blokach wystarczająco wzrośnie. Większa aktywność w DeFi, na rynku NFT, przy rozliczeniach stablecoinów lub w innych aplikacjach korzystających z warstwy 1 może podnieść ceny gazu i zwiększyć ilość spalanych ETH.

Dlatego sama liczba transakcji nie jest najważniejszym wskaźnikiem. Warto obserwować:

• podstawowe opłaty w warstwie 1 Ethereum i zużycie gazu;
• relację spalania EIP-1559 do emisji dla walidatorów;
• popyt na bloby oraz ekonomię danych rollupów;
• to, czy rozwój warstwy 2 generuje większy popyt na rozliczenia i dane w warstwie 1;
• ilość stakowanego ETH i wynikającą z niej emisję dla walidatorów;
• rodzaj oraz ekonomiczną wartość aktywności w sieci.

Jeśli warstwa 2 będzie nadal zwiększać efektywność bez tworzenia porównywalnego popytu na ograniczone miejsce w warstwie 1, emisja netto może się utrzymywać. Jeżeli Ethereum wejdzie w kolejny okres długotrwałej, intensywnej aktywności i wysokich opłat, spalanie może ponownie przewyższyć emisję.

Co zmieniłby EIP-8363

Projekt EIP-8363, zatytułowany „Tapered Issuance Burn”, zakłada spalanie coraz większej części nagród walidatorów wraz ze wzrostem odsetka ETH przeznaczonego na staking. Zgodnie z propozycją udział spalania osiągałby 100% przy określonym poziomie nasycenia, odpowiadającym mniej więcej połowie całkowitej podaży ETH. W takim punkcie objęta mechanizmem emisja w warstwie konsensusu zbliżałaby się do zera. 58

To projekt, a nie przyjęta zasada Ethereum. Jego parametry, sposób wdrożenia oraz wpływ na zachęty do stakingu pozostają niepewne. Gdyby został zrealizowany, oddziaływałby przede wszystkim na stronę emisji — zamiast polegać wyłącznie na wzroście opłat transakcyjnych jako źródle presji ograniczającej podaż.

Co najnowszy wzrost oznacza dla posiadaczy ETH

Tygodniowy wzrost o 20 125,33 ETH jest zbyt mały i krótkotrwały, by świadczyć o fundamentalnej zmianie długoterminowej ekonomiki ETH. Podważa jednak przekonanie, że „ultrasound money” jest automatycznym skutkiem przejścia na proof-of-stake. Podaż Ethereum po The Merge lepiej opisywać jako warunkową: emisja dla walidatorów trwa, a deflacyjna siła EIP-1559 zależy od realnego popytu na płatne miejsce w blokach.

W tym samym ujęciu rynkowym ETH był notowany około 2,5% niżej w ciągu poprzednich 24 godzin, ale jednodniowy ruch ceny nie dowodzi, że spowodował go wzrost podaży. 2 Trwalsze znaczenie będzie miało to, czy okres niskich opłat i słabego spalania się utrzyma oraz czy przyszły popyt na Ethereum będzie rósł szybciej niż efektywność rozwijającej się infrastruktury warstwy 2.