Wietnam po raz pierwszy przekroczył próg 1 bln USD w handlu towarami. Według danych celnych 29 października 2026 r., gdy do końca roku pozostawały jeszcze dwa miesiące, łączna wartość eksportu i importu wyniosła 1 001,3 mld USD. To wyraźny obraz rosnącej skali produkcji i powiązań kraju z globalnymi łańcuchami dostaw. Liczby pokazują jednak także ważne zastrzeżenie: import rósł szybciej niż eksport, a większość obrotów przypadała na firmy z kapitałem zagranicznym.
10
15
22
Eksport rośnie, ale import jeszcze szybciej
Do 29 października eksport osiągnął 493,64 mld USD, czyli o 27,2% więcej niż rok wcześniej. Import wyniósł 507,66 mld USD i zwiększył się o 37,6%. Różnica między tymi wartościami oznacza deficyt handlowy około 14,02 mld USD. Tempo wzrostu importu było o 10,4 pkt proc. wyższe niż eksportu.
10
15
Dostępne doniesienia nie wskazują jednej przyczyny deficytu. Zwracają natomiast uwagę, że po wcześniejszym okresie niedoboru we wrześniu i październiku Wietnam odnotował miesięczne nadwyżki, a skumulowany deficyt zmniejszył się z ponad 20 mld do około 14 mld USD.
1
Jedna z publikacji prognozowała, że w całym 2026 r. wartość handlu towarami wzrośnie o ponad 25% — więcej niż zakładany przez rząd cel na poziomie 15–16%. To prognoza, a nie końcowy wynik za cały rok.
29
Elektronika i maszyny napędzają obroty
Komputery, elektronika, telefony i maszyny miały łącznie wygenerować do 29 października 532 mld USD obrotów. W relacji źródłowej wartość tę określono jako 54% całości. Jest tu jednak rozbieżność rachunkowa: 532 mld USD podzielone przez podaną wartość całego handlu, czyli 1 001,3 mld USD, daje około 53,1%. Źródło nie wyjaśnia różnicy, dlatego udział 54% należy traktować jako przybliżenie podane w relacji.
2
15
Szerszy obraz eksportu potwierdza znaczenie przetwórstwa: według Wietnamskiej Agencji Informacyjnej towary przetworzone i przemysłowe stanowiły 87,4% eksportu w pierwszych dziesięciu miesiącach roku.
31 Taka struktura pasuje do roli Wietnamu jako centrum montażu i eksportu. Nie mówi jednak sama w sobie, ile wartości dodanej przypada krajowym przedsiębiorstwom — łączna wartość handlu obejmuje przecież zarówno import, jak i eksport.
2
31
Kto odpowiada za większość wymiany?
Dane dotyczące struktury własnościowej pokazują wyraźną przewagę firm z kapitałem zagranicznym. Ich obroty handlowe do 29 października wyniosły około 778 mld USD, o 37% więcej niż rok wcześniej. Przedsiębiorstwa krajowe odnotowały około 223 mld USD, co oznacza wzrost o 16%. Firmy zagraniczne odpowiadały więc za mniej więcej 78% łącznej wartości handlu.
7
22
Dla porównania, w pierwszych dziewięciu miesiącach krajowe firmy odpowiadały za 19,3% eksportu. To udział dotyczący wyłącznie eksportu i wcześniejszego okresu — nie należy go utożsamiać z udziałem tych przedsiębiorstw w całym handlu do 29 października.
17
Dlaczego ministerialne dane różnią się od celnych?
Ministerstwo Przemysłu i Handlu oszacowało wartość wymiany towarowej w okresie styczeń–październik na 1 010,6 mld USD, o 32,3% więcej niż rok wcześniej. Eksport miało wynieść około 499 mld USD, co oznacza wzrost o 27,4%.
14
23
Nie jest to dokładnie ten sam pomiar co celne 1 001,3 mld USD: dane celne obejmują stan na 29 października, natomiast ministerialne to szacunek za pierwsze dziesięć miesięcy. Różne okresy i metody raportowania oznaczają, że tych wartości nie należy przedstawiać jako bezpośrednio sprzecznych.
10
14
23
Ministerstwo oszacowało też, że w samym październiku handel osiągnął 122,2 mld USD, o 47,6% więcej niż rok wcześniej. W tym miesiącu Wietnam miał odnotować nadwyżkę 6,8 mld USD — drugą z rzędu — co zmniejszyło skumulowany deficyt za pierwsze dziesięć miesięcy do około 12,7 mld USD.
5
23 To inny wynik niż deficyt około 14 mld USD wyliczony z celnego stanu na 29 października; przy porównaniach trzeba więc uwzględniać datę i podstawę pomiaru.
1
10
Rekord handlu nie przesądza o sile krajowych firm
W dłuższej perspektywie wartość wietnamskiego handlu wzrosła z 100 mld USD w 2007 r. do 500 mld USD w 2019 r. W jednym z zestawień zakładano, że w 2025 r. przekroczy 900 mld USD. Osobno podano, że w latach 2016–2025 łączna wartość wymiany wyniosła 6,12 bln USD, a jej średnie tempo wzrostu sięgało 11% rocznie.
9
19
20
Chiny i Stany Zjednoczone są wskazywane jako dwaj najwięksi partnerzy handlowi Wietnamu. Źródła opisują też silne dostawy na duże rynki, w tym do Unii Europejskiej, Korei Południowej i krajów ASEAN. Dostępne dane nie pozwalają jednak podać wartości wymiany z poszczególnymi partnerami ani wyodrębnić wyników konkretnych umów o wolnym handlu, w tym porozumień dotyczących Meksyku czy Korei Południowej.
27
31
Publikacja Wietnamskiej Izby Handlowo-Przemysłowej przedstawia rekord jako dowód odporności sektora handlu, ale zarazem wskazuje na potrzebę poprawy konkurencyjności krajowych przedsiębiorstw.
13 Właśnie w tym tkwi najważniejsze zastrzeżenie do imponującej liczby: Wietnam coraz mocniej uczestniczy w światowej produkcji, lecz statystyki pokazują też, jak dużą część tej aktywności napędzają import i firmy z kapitałem zagranicznym. Próg 1 bln USD świadczy o skali wymiany i integracji z rynkami — nie rozstrzyga sam z siebie, ile wartości powstaje i pozostaje w krajowych firmach.