Zachodni Brzeg na krawędzi: Czego ONZ-owcy dowiedzieli się na posiedzeniu Rady Bezpieczeństwa

Kluczowe dane przedstawione Radzie

• Palestyńczycy zabici w 2026 r.: 76 Palestyńczyków, w tym 18 dzieci, zabitych przez siły izraelskie lub osadników według stanu na 10 sierpnia .
• Przesiedlenia w samym 2026 r.: około 3 800 Palestyńczyków – prawie połowa to dzieci – zostało przesiedlonych w wyniku przemocy osadników, wyburzeń domów i eksmisji .
• Szerszy kryzys przesiedleńczy: 127 społeczności palestyńskich doświadczyło całkowitego lub częściowego wysiedlenia od stycznia 2023 r., z czego 47 zostało całkowicie wyludnionych, co dotknęło ponad 6 390 osób .
• Incydenty przemocy osadników: udokumentowano ponad 1 430 incydentów w tym roku, które dotknęły około 260 społeczności palestyńskich – wiele z nich miało miejsce w obecności sił izraelskich .
• Rozbudowa osiedli: od początku 2026 r. izraelskie władze planistyczne przesunęły do przodu lub zatwierdziły około 12 360 jednostek mieszkaniowych – 7 200 w Strefie C i 5 160 we Wschodniej Jerozolimie . Wielka Brytania zauważyła, że Izrael zatwierdził 104 osiedla w ciągu czterech lat, co oznacza wzrost o 80%, przy bezprecedensowym finansowaniu nowej budowy .
• Kontrola de facto: posterunki rolnicze i pasterskie sprawują obecnie skuteczną kontrolę nad blisko 20% Zachodniego Brzegu .

Dramat dzieci – briefing UNICEF

Hannan Sulieman przedstawiła wstrząsające dane dotyczące wpływu kryzysu na dzieci :

• Między styczniem 2024 a lipcem 2026 r. potwierdzono śmierć 174 palestyńskich dzieci na Zachodnim Brzegu, w tym we Wschodniej Jerozolimie – to średnio więcej niż jedno dziecko tygodniowo.
• Ponad 1 500 dzieci zostało rannych – prawie połowa z nich od kul na żywo.
• 355 palestyńskich dzieci z Zachodniego Brzegu przebywa obecnie w izraelskim areszcie wojskowym – to najwyższa liczba od ośmiu lat.
• W tym samym okresie zginęło 3 izraelskich dzieci, a 15 zostało rannych.

Sulieman ostrzegła: „Podstawowe przestrzenie dzieciństwa – dom, szkoła, ulica, społeczność – stają się coraz bardziej niebezpieczne.” Wezwała Radę do ochrony dzieci, zakończenia przymusowych przesiedleń, zapewnienia dostępu do edukacji i opieki zdrowotnej oraz zabezpieczenia operacji humanitarnych .

Wzorzec przymusowych przesiedleń i de facto aneksji

Alakbarov poinformował Radę, że ataki osadników, niegdyś skoncentrowane w Strefie C, są coraz częściej zgłaszane w Strefie B (pod palestyńską kontrolą cywilną), a nawet w Strefie A (pełna kontrola palestyńska) .

„Schemat jest jasny” – powiedział – ludność palestyńska jest przymusowo przesiedlana, zanim osadnicy zajmą opuszczoną ziemię. Określił to jako „połączone ze sobą kroki, a nie izolowane wydarzenia… przekształcające Zachodni Brzeg, osłabiające palestyńskie rządy i prowadzące do de facto aneksji” .

Międzynarodowe apele o odpowiedzialność – koniec z „business as usual”

• Wielka Brytania (ambasador Sarah MacIntosh): potępiła ataki osadników, „w niektórych przypadkach dokonywane wspólnie z personelem IDF”, nazwała przemoc „oburzającą” i podkreśliła, że „sprawcy działali bezkarnie zbyt długo” i „trzeba zrobić znacznie więcej, aby zapobiegać i ścigać akty przemocy”. Wielka Brytania potępiła również plan osiedla E1, który „ma na celu przecięcie Zachodniego Brzegu na pół” .
• Ramiz Alakbarov: wezwał Radę do potraktowania sytuacji jako „nagłego przypadku wymagającego pilnych działań”, ostrzegł, że Zachodni Brzeg „nadal się rozpada” i opowiedział się za pełnym wdrożeniem Rezolucji Rady Bezpieczeństwa 2803 oraz Deklaracji Nowojorskiej, w ramach Rezolucji 2334, aby „zakończyć nielegalną okupację” i promować rozwiązanie dwupaństwowe .
• UNICEF (Hannan Sulieman): naciskała na Radę, aby chroniła dzieci, stwierdzając wprost, że „dzieci na Zachodnim Brzegu mają takie same prawa jak dzieci gdziekolwiek indziej” .
• Sekretarz Generalny Guterres: wielokrotnie potwierdzał, że wszystkie osiedla, włączając w to posterunki, „nie mają ważności prawnej i stanowią rażące naruszenie prawa międzynarodowego” .

Co dalej?

Sesja – zwołana na wniosek pięciu europejskich członków Rady (E5: Dania, Francja, Grecja, Łotwa, Wielka Brytania) i poparta przez Bahrajn, Chiny, Pakistan i Rosję – odzwierciedla rosnące międzynarodowe zaniepokojenie, że sytuacja na Zachodnim Brzegu jest powiązana z kryzysem w Gazie i zagraża jakiejkolwiek drodze do wynegocjowanego rozwiązania dwupaństwowego .