Tajwan wszczyna dochodzenie wobec 17 chińskich firm. Chodzi o inżynierów z sektora półprzewodników i AI

Tajwańskie Ministerstwo Sprawiedliwości, za pośrednictwem Biura Śledczego, poinformowało o postępowaniach wobec 17 chińskich firm podejrzanych o nielegalne pozyskiwanie tajwańskich pracowników z branży półprzewodników, projektowania układów scalonych, sztucznej inteligencji, baterii i innych zaawansowanych technologii.

Władze podkreślają, że przedmiotem dochodzenia nie jest samo transgraniczne zatrudnianie. Śledczy sprawdzają, czy firmy ukrywały chińskie źródła finansowania, działały na Tajwanie bez wymaganych zgód i korzystały z niedozwolonych kanałów rekrutacyjnych.

Duża, skoordynowana akcja

Biuro Śledcze przekazało, że planowanie operacji rozpoczęło się w kwietniu 2026 roku. Następnie prokuratorzy z sześciu jurysdykcji zorganizowali skoordynowane działania prowadzone od 13 lipca do 4 sierpnia. Uczestniczyło w nich dziewięć terenowych jednostek Biura Śledczego. Łącznie odnotowano ponad 330 zaangażowań funkcjonariuszy, przeszukano 64 lokalizacje i przesłuchano 114 osób.

Postępowania dotyczą firm powiązanych z produkcją półprzewodników, projektowaniem układów scalonych, układami dla wyświetlaczy, materiałami kompozytowymi, bateriami oraz technologiami sztucznej inteligencji.

Dlaczego Tajwan uznaje sprawę za zagrożenie strategiczne?

Tajwan traktuje swój ekosystem półprzewodników i powiązanych technologii jako jeden z kluczowych atutów gospodarczych i technologicznych. Utrata doświadczonych inżynierów oraz specjalistów mogłaby osłabić bazę kadrową, na której opierają się tajwańskie kompetencje w produkcji chipów, projektowaniu układów scalonych i rozwoju AI.

Z tego powodu podejrzane schematy rekrutacyjne mają dla Tajpej większe znaczenie niż zwykłe przechodzenie pracowników do zagranicznych firm. Śledczy koncentrują się na tym, czy dostęp do specjalistów i wiedzy technicznej uzyskiwano za pomocą ukrytych struktur własnościowych lub niezatwierdzonej działalności.

Jakie firmy wymieniono?

W komunikacie wskazano 17 przedsiębiorstw. W publicznych doniesieniach wymieniano m.in. AoSheng Hi-Tech, Goke Microelectronics i Zhuhai CosMX Battery, a także firmy działające w obszarze optoelektroniki, technologii wyświetlaczy, sprzętu półprzewodnikowego i materiałów.

Dostępne informacje nie wskazują, że każda z wymienionych firm jest spółką giełdową ani że wszystkie miały odgrywać taką samą rolę w podejrzewanych działaniach. Są to podmioty objęte trwającym dochodzeniem, a nie firmy prawomocnie uznane za winne.

Jakie metody badają śledczy?

Według tajwańskiego Biura Śledczego firmy miały stosować lub rozważać następujące sposoby omijania kontroli:

• przedstawianie przedsiębiorstw finansowanych z Chin jako firm tajwańskich, zagranicznych lub należących do chińskich inwestorów z zagranicy;
• tworzenie biur i innych miejsc działalności na Tajwanie bez wymaganych zezwoleń;
• korzystanie z firm konsultingowych, pośrednictwa pracy lub podmiotów zarządzających, aby ukryć proces rekrutacji albo sprawiać wrażenie, że pracownicy są zatrudnieni przez tajwańskie przedsiębiorstwa.

To właśnie te zarzuty odróżniają sprawę od legalnego zatrudniania pojedynczych osób. Jeśli się potwierdzą, mogłyby oznaczać próbę obejścia tajwańskich zasad dotyczących chińskich inwestycji i działalności gospodarczej w sektorach wrażliwych.

Czy firmy odpowiedziały na zarzuty?

Dostarczone materiały nie dokumentują merytorycznych, indywidualnych odpowiedzi wszystkich 17 firm. Nie można więc stwierdzić, czy poszczególne przedsiębiorstwa przyznały się do zarzutów, zaprzeczyły im lub przedstawiły własne wyjaśnienia.

Należy też podkreślić, że komunikat Biura Śledczego dotyczy czynności dochodzeniowych, a nie ostatecznego ustalenia odpowiedzialności karnej.

To nie jest pierwszy taki przypadek

Tajwan prowadzi podobne działania od kilku lat. Biuro Śledcze poinformowało, że pod koniec 2020 roku powołało specjalną grupę zadaniową do zwalczania nielegalnej rekrutacji i działalności chińskich firm. Do tej pory miała ona zająć się ponad 100 powiązanymi sprawami.

W maju 2022 roku tajwańskie władze przeszukały 10 chińskich firm lub ich centrów badawczo-rozwojowych podejrzanych o nielegalne rekrutowanie inżynierów zajmujących się układami scalonymi i innych specjalistów technologicznych. W tamtej operacji wezwano na przesłuchania blisko 70 osób.

Sprawa wpisuje się w napięcia wokół technologii między Tajwanem a Chinami

Dochodzenie jest częścią szerszej rywalizacji o technologię, potencjał przemysłowy i bezpieczeństwo w rejonie Cieśniny Tajwańskiej. Tajwan uznaje ochronę wrażliwych technologii i własnych zdolności w produkcji chipów za priorytety państwowe, podczas gdy chińskie firmy nadal próbują pozyskiwać wyspecjalizowaną wiedzę inżynierską.

W tym kontekście zarzuty dotyczące ukrytego chińskiego finansowania, niezatwierdzonych biur i pozornie lokalnych kanałów rekrutacji mają szersze znaczenie. Władze Tajwanu badają nie tylko praktyki kadrowe poszczególnych firm, lecz także to, czy lokalne podmioty i ukryte struktury służyły obchodzeniu ograniczeń dotyczących chińskiej działalności w strategicznych gałęziach technologii.

Na rozstrzygnięcie sprawy trzeba jeszcze poczekać. Na tym etapie Tajwan ogłosił szeroko zakrojone, skoordynowane dochodzenie — nie zakończone postępowanie karne ani ustalenie, że wszystkie 17 firm dopuściło się naruszeń.