Trump: USA nie potrzebują umowy, by przejąć 'pogrzebany' uran Iranu

To twierdzenie stanowi znaczącą eskalację retoryki. Całkowicie omija ścieżkę dyplomatyczną, przedstawiając USA jako posiadające jednostronną opcję wojskową, z której po prostu decydują się na razie nie korzystać.

Opowieść o dwóch rozmowach: optymizm Trumpa kontra pesymizm Iranu

Publiczne oceny płynące z Waszyngtonu i Teheranu nie mogłyby być bardziej sprzeczne.

• Punkt widzenia Białego Domu: Trump nieustannie emanuje optymizmem. W środę powiedział, że rozmowy idą „bardzo dobrze”, a tymczasowe porozumienie „mogłoby zostać zawarte w weekend” . Twierdził, że Iran „zgodził się nie posiadać broni jądrowej” i że Najwyższy Przywódca Mojtaba Chamenei jest bezpośrednio zaangażowany w zatwierdzanie negocjacji, co dodaje warstwę osobistej dyplomacji na wysokim szczeblu do jego narracji .
• Punkt widzenia Teheranu: Minister spraw zagranicznych Iranu, Abbas Araghczi, przedstawił otrzeźwiającą kontrnarrację. W środowych komentarzach, cytowanych przez agencję Tasnim, powiedział, że kanały komunikacji pozostają otwarte, ale „nie osiągnięto żadnych namacalnych postępów” w negocjacjach mających na celu zakończenie wojny . Irańskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych poszło o krok dalej 1 czerwca, stwierdzając, że dyskusje na temat samego programu jądrowego „nie miały miejsca” na obecnym etapie rozmów, a rzecznik Esmaeil Baghaei podkreślił, że priorytetem jest zakończenie wojny .

Ten fundamentalny rozdźwięk sugeruje, że podczas gdy USA próbują kształtować publiczną percepcję rychłego sukcesu, rzeczywistość dyplomatyczna na miejscu jest znacznie bardziej patowa. Przepaść między przewidywaniami Trumpa o porozumieniu „w weekend” a zaprzeczeniem Iranu co do jakichkolwiek rozmów specyficznie nuklearnych ujawnia proces negocjacyjny, który jest albo głęboko rozbity, albo w którym obie strony nie dyskutują nawet nad tą samą agendą.

Ramy negocjacyjne pod auspicjami Omanu i trwające działania wojenne

W samym sercu tego dyplomatycznego zamieszania leży 60-dniowe memorandum o porozumieniu wynegocjowane przez Oman. Proponowane ramy mają na celu rozwiązanie dwóch kluczowych, powiązanych ze sobą kryzysów :

1. Ponowne otwarcie Cieśniny Ormuz: Kluczowego globalnego szlaku morskiego, który Iran zablokował lub któremu groził, a którego zamknięcie ma ogromne implikacje gospodarcze i dla bezpieczeństwa.
2. Postępowanie z irańskim wzbogaconym uranem: Ostateczne rozporządzenie zapasami, które według Waszyngtonu muszą zostać przekazane i zniszczone .

Ścieżka dyplomatyczna toczy się w cieniu trwających działań wojskowych. W weekend 30–31 maja USA przeprowadziły to, co nazwały atakami rakietowymi i dronowymi „w samoobronie” wewnątrz Iranu . Nie były to odosobnione incydenty, ale część schematu, w którym Trump odsyłał proponowane zmiany do tekstu umowy podczas trwających ataków, wyraźnie przeplatając presję militarną z procesem negocjacyjnym . Nowe amerykańskie i irańskie ataki nadal nadwyrężają kruche, przedłużone zawieszenie broni .

Bezprecedensowe otwarcie na Najwyższego Przywódcę

Dodając kolejną warstwę złożoności, Trump wyraził niespodziewaną otwartość na osobiste spotkanie z Najwyższym Przywódcą Iranu, Mojtabą Chamenei. W czwartek uzależnił taką możliwość od zawarcia umowy, mówiąc: „Nie chcę się spotkać. Ale gdybym się spotkał, byłbym zaszczycony mogąc go poznać. Chciałbym zobaczyć, czy zawrzemy umowę, ale jeśli zawrzemy umowę, możliwe, że się z nim spotkam” .

Ta wypowiedź nastąpiła po wcześniejszych komentarzach dla New York Post, gdzie powiedział, że spodziewa się spotkać z Chamenei i że obie strony „całkiem dobrze się dogadują” [1, 40]. Trump twierdził, że Chamenei udziela ostatecznej zgody w rozmowach, podnosząc postrzeganą rolę najwyższego przywódcy w sposób, który zarówno personalizuje negocjacje, jak i tworzy dramatyczną scenę dla potencjalnego przyszłego zaangażowania [7, 26].