W połowie 2026 roku projekt napotyka poważne przeszkody:

• Opóźnienia i impas finansowy. Formalny proces przetargowy został przesunięty na lipiec 2026 roku. Jak wynika z doniesień, tylko dwa z pięciu planowanych centrów mogą otrzymać dofinansowanie przed rozpoczęciem kolejnego budżetu UE w 2028 roku . Komisja Europejska i Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) podpisały protokół ustaleń w sprawie odblokowania finansowania dopiero w grudniu 2025 roku, kilka miesięcy za harmonogramem . Powolny, wieloetapowy proces doradczy EBI okazał się przeszkodą dla prywatnych konsorcjów .

• Niejasne warunki dotacji. Struktura finansowania wymaga około 65% kapitału prywatnego, ale inwestorzy narzekają, że warunki, kryteria kwalifikowalności i ramy dotacji są zbyt niejasne, by podjąć wiążące decyzje . Co najmniej dwa konsorcja rzekomo rozważają rezygnację z uczestnictwa z powodu tej niepewności .

• Brak jasnego sygnału popytu. To najsłabszy punkt planu. Krytycy uważają, że Komisja przyjęła czysto podażowe podejście – zakłada, że największym problemem Europy w AI jest brak mocy obliczeniowej. Analitycy z think tanku Interface EU ostrzegają, że gigafabryki mogą wspierać szkolenie średniej wielkości modeli badawczych, ale są niewystarczające do napędzania komercyjnych innowacji na dużą skalę . Prawodawcy i eksperci otwarcie pytają, jakie konkretnie zastosowania ta infrastruktura ma obsługiwać poza badaniami .

• Całkowite uzależnienie od Nvidii. Każda gigafabryka potrzebuje około 100 000 zaawansowanych procesorów graficznych (GPU), ale Europa nie ma własnego dostawcy takich układów. Plan opiera się wyłącznie na dostępie do sprzętu Nvidii, który jest przedmiotem globalnych ograniczeń podaży oraz restrykcji eksportowych nałożonych przez poprzednią administrację USA . Eksperci od centrów danych sygnalizowali to ryzyko już na wczesnym etapie .

• Przeszkody regulacyjne i energetyczne. Wysokie koszty energii, długotrwałe procedury wydawania pozwoleń oraz unijne regulacje, w tym stopniowe wdrażanie AI Act, dodatkowo spowalniają i tak już rozciągnięty harmonogram .

Efektem jest luka w wiarygodności. Flagowy projekt infrastrukturalny ogłoszony z pompą utknął w zawieszeniu, a pytań o to, czy i kiedy uda się go zrealizować, jest więcej niż odpowiedzi.

„Choose France”: Kontrmodel w działaniu

1 czerwca 2026 roku w Pałacu Wersalskim prezydent Macron ogłosił, że w ramach dziewiątej edycji szczytu „Choose France” zobowiązano się do realizacji 71 zagranicznych projektów inwestycyjnych o łącznej wartości 93 miliardów euro (108 miliardów dolarów) . Kwota ta przewyższa łączną sumę 87 miliardów euro zebraną podczas poprzednich ośmiu edycji wydarzenia .

Prawie połowa tej sumy – 45 miliardów euro – pochodzi z jednej umowy: japoński gigant inwestycyjny SoftBank zobowiązał się do rozwoju centrów danych AI o mocy 3,1 GW w regionie Hauts-de-France do 2031 roku, z perspektywą zwiększenia inwestycji do 75 miliardów euro . Kanadyjski zarządca aktywów Brookfield dodał kolejne 10 miliardów euro na infrastrukturę AI, a francusko-emirackie konsorcjum zobowiązało się do inwestycji o wartości do 50 miliardów euro w kampus AI o mocy 1 GW .

Implikacje dla wyścigu o infrastrukturę AI w Europie są jasne:

• Prywatny kapitał, brak skomplikowanego współfinansowania. 93 miliardy euro to w przeważającej mierze prywatne inwestycje korporacyjne, niewymagające wielowarstwowego unijnego współfinansowania, tworzenia spółek joint venture ani wieloetapowych faz doradczych EBI, które spowolniły plan gigafabryk. SoftBank nie czeka na doprecyzowanie warunków dotacji .

• Szybkość i odpowiedzialność polityczna. Macron postawił swoją wiarygodność na realizacji tych projektów – to wyraźny kontrast w stosunku do inicjatywy Komisji rozproszonej między wiele instytucji . Zobowiązania są powiązane z konkretnymi planami budowy i mają przynieść 15 600 miejsc pracy .

• Energia jądrowa jako atut strategiczny. Niskoemisyjna sieć jądrowa Francji stała się centralnym punktem negocjacji. Macron mocno oparł się na niezależności energetycznej kraju, aby przyciągnąć operatorów centrów danych i inwestorów technologicznych, którzy w innych częściach Europy borykają się z ograniczeniami mocy . Plan UE nie ma skoordynowanej przewagi energetycznej i zależy od indywidualnych rozwiązań państw członkowskich w zakresie mocy i pozwoleń.

Dwie Europy, jeden wyścig

Podejście UE odgórnie opiera się na łączeniu finansowania publicznego, koordynacji wielu państw członkowskich i nadziei, że jeśli zbuduje się moce obliczeniowe, przemysł AI sam się pojawi. Francja sprzedaje natomiast to, czego globalny kapitał chce: gotowe tereny, niezawodną czystą energię i jeden rząd, który dotrzymuje obietnic.

Czy którykolwiek z tych modeli stworzy naprawdę konkurencyjny europejski ekosystem AI, pozostaje otwartym pytaniem. Krytycy francuskiego podejścia zauważają, że obietnice inwestycji to nie ukończone centra danych, a bardziej deliberatywny model UE może ostatecznie wyprodukować infrastrukturę o szerszym dostępie publicznym, a nie skoncentrowaną w rękach korporacji. Jednak w kwestiach najważniejszych dla inwestorów – szybkości, jasności i wiarygodności energetycznej – różnica się powiększa. Wyścig o infrastrukturę AI w Europie nie jest już jednym wspólnym projektem bloku. To rywalizacja między dwiema konkurencyjnymi wizjami budowy cyfrowej przyszłości kontynentu, a Francja właśnie postawiła bardzo wysoki zakład.

W połowie 2026 roku projekt napotyka poważne przeszkody:

• Opóźnienia i impas finansowy. Formalny proces przetargowy został przesunięty na lipiec 2026 roku. Jak wynika z doniesień, tylko dwa z pięciu planowanych centrów mogą otrzymać dofinansowanie przed rozpoczęciem kolejnego budżetu UE w 2028 roku . Komisja Europejska i Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) podpisały protokół ustaleń w sprawie odblokowania finansowania dopiero w grudniu 2025 roku, kilka miesięcy za harmonogramem . Powolny, wieloetapowy proces doradczy EBI okazał się przeszkodą dla prywatnych konsorcjów .

• Niejasne warunki dotacji. Struktura finansowania wymaga około 65% kapitału prywatnego, ale inwestorzy narzekają, że warunki, kryteria kwalifikowalności i ramy dotacji są zbyt niejasne, by podjąć wiążące decyzje . Co najmniej dwa konsorcja rzekomo rozważają rezygnację z uczestnictwa z powodu tej niepewności .

• Brak jasnego sygnału popytu. To najsłabszy punkt planu. Krytycy uważają, że Komisja przyjęła czysto podażowe podejście – zakłada, że największym problemem Europy w AI jest brak mocy obliczeniowej. Analitycy z think tanku Interface EU ostrzegają, że gigafabryki mogą wspierać szkolenie średniej wielkości modeli badawczych, ale są niewystarczające do napędzania komercyjnych innowacji na dużą skalę . Prawodawcy i eksperci otwarcie pytają, jakie konkretnie zastosowania ta infrastruktura ma obsługiwać poza badaniami .

• Całkowite uzależnienie od Nvidii. Każda gigafabryka potrzebuje około 100 000 zaawansowanych procesorów graficznych (GPU), ale Europa nie ma własnego dostawcy takich układów. Plan opiera się wyłącznie na dostępie do sprzętu Nvidii, który jest przedmiotem globalnych ograniczeń podaży oraz restrykcji eksportowych nałożonych przez poprzednią administrację USA . Eksperci od centrów danych sygnalizowali to ryzyko już na wczesnym etapie .

• Przeszkody regulacyjne i energetyczne. Wysokie koszty energii, długotrwałe procedury wydawania pozwoleń oraz unijne regulacje, w tym stopniowe wdrażanie AI Act, dodatkowo spowalniają i tak już rozciągnięty harmonogram .

Efektem jest luka w wiarygodności. Flagowy projekt infrastrukturalny ogłoszony z pompą utknął w zawieszeniu, a pytań o to, czy i kiedy uda się go zrealizować, jest więcej niż odpowiedzi.

„Choose France”: Kontrmodel w działaniu

1 czerwca 2026 roku w Pałacu Wersalskim prezydent Macron ogłosił, że w ramach dziewiątej edycji szczytu „Choose France” zobowiązano się do realizacji 71 zagranicznych projektów inwestycyjnych o łącznej wartości 93 miliardów euro (108 miliardów dolarów) . Kwota ta przewyższa łączną sumę 87 miliardów euro zebraną podczas poprzednich ośmiu edycji wydarzenia .

Prawie połowa tej sumy – 45 miliardów euro – pochodzi z jednej umowy: japoński gigant inwestycyjny SoftBank zobowiązał się do rozwoju centrów danych AI o mocy 3,1 GW w regionie Hauts-de-France do 2031 roku, z perspektywą zwiększenia inwestycji do 75 miliardów euro . Kanadyjski zarządca aktywów Brookfield dodał kolejne 10 miliardów euro na infrastrukturę AI, a francusko-emirackie konsorcjum zobowiązało się do inwestycji o wartości do 50 miliardów euro w kampus AI o mocy 1 GW .

Implikacje dla wyścigu o infrastrukturę AI w Europie są jasne:

• Prywatny kapitał, brak skomplikowanego współfinansowania. 93 miliardy euro to w przeważającej mierze prywatne inwestycje korporacyjne, niewymagające wielowarstwowego unijnego współfinansowania, tworzenia spółek joint venture ani wieloetapowych faz doradczych EBI, które spowolniły plan gigafabryk. SoftBank nie czeka na doprecyzowanie warunków dotacji .

• Szybkość i odpowiedzialność polityczna. Macron postawił swoją wiarygodność na realizacji tych projektów – to wyraźny kontrast w stosunku do inicjatywy Komisji rozproszonej między wiele instytucji . Zobowiązania są powiązane z konkretnymi planami budowy i mają przynieść 15 600 miejsc pracy .

• Energia jądrowa jako atut strategiczny. Niskoemisyjna sieć jądrowa Francji stała się centralnym punktem negocjacji. Macron mocno oparł się na niezależności energetycznej kraju, aby przyciągnąć operatorów centrów danych i inwestorów technologicznych, którzy w innych częściach Europy borykają się z ograniczeniami mocy . Plan UE nie ma skoordynowanej przewagi energetycznej i zależy od indywidualnych rozwiązań państw członkowskich w zakresie mocy i pozwoleń.

Dwie Europy, jeden wyścig

Podejście UE odgórnie opiera się na łączeniu finansowania publicznego, koordynacji wielu państw członkowskich i nadziei, że jeśli zbuduje się moce obliczeniowe, przemysł AI sam się pojawi. Francja sprzedaje natomiast to, czego globalny kapitał chce: gotowe tereny, niezawodną czystą energię i jeden rząd, który dotrzymuje obietnic.

Czy którykolwiek z tych modeli stworzy naprawdę konkurencyjny europejski ekosystem AI, pozostaje otwartym pytaniem. Krytycy francuskiego podejścia zauważają, że obietnice inwestycji to nie ukończone centra danych, a bardziej deliberatywny model UE może ostatecznie wyprodukować infrastrukturę o szerszym dostępie publicznym, a nie skoncentrowaną w rękach korporacji. Jednak w kwestiach najważniejszych dla inwestorów – szybkości, jasności i wiarygodności energetycznej – różnica się powiększa. Wyścig o infrastrukturę AI w Europie nie jest już jednym wspólnym projektem bloku. To rywalizacja między dwiema konkurencyjnymi wizjami budowy cyfrowej przyszłości kontynentu, a Francja właśnie postawiła bardzo wysoki zakład.