Trzecia faza OpenAI: IPO, osobista AGI i wezwanie do utworzenia globalnego nadzoru AI, który mógłby wstrzymać rozwój

8 czerwca 2026 roku OpenAI dokonało podwójnego ogłoszenia, które zmieni publiczną debatę na temat sztucznej inteligencji: firma poufnie złożyła w SEC (Amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd) wniosek S-1, otwierający drogę do długo wyczekiwanego debiutu giełdowego, a jednocześnie opublikowała szeroko zakrojoną wizję swojego kolejnego rozdziału . Wizję tę, przedstawioną przez dyrektora generalnego Sama Altmana i dyrektora ds. badań Jakuba Pachockiego w poście zatytułowanym „Built to benefit everyone: our plan” (Stworzone, by służyć wszystkim: nasz plan), firma nazywa swoją „trzecią fazą” . Zaledwie tydzień po tym, jak konkurencyjne Anthropic złożyło własny wniosek IPO i wydało uderzająco podobną propozycję dotyczącą bezpieczeństwa, ruch OpenAI wytycza jasną linię łączącą potencjalny, wart wiele bilionów dolarów debiut giełdowy z publicznym wezwaniem do powołania międzynarodowego organu, który mógłby w praktyce pociągnąć za hamulec bezpieczeństwa w całej branży .

Trzecia faza: Od najpotężniejszej do najbardziej dostępnej

Pierwsze dwie fazy w historii OpenAI dotyczyły udowodnienia słuszności koncepcji, a następnie osiągnięcia ogromnej skali. Trzecia faza, jak opisują ją Altman i Pachocki, dotyczy demokratyzacji. Głównym celem nie jest już tylko budowanie najpotężniejszej AI, ale uczynienie zaawansowanej AI powszechną, przystępną cenowo, bezpieczną, praktyczną i wystarczającą dla każdej osoby i organizacji na świecie . Strategia ta oznacza znaczący zwrot – z laboratorium ścigającego się o czystą moc obliczeniową w firmę platformową przygotowującą się do życia na rynkach publicznych .

Trzy główne cele nowej mapy drogowej OpenAI

Publiczny plan firmy opiera się na trzech konkretnych, ambitnych celach :

1. Zbudowanie zautomatyzowanego badacza AI. OpenAI dąży do stworzenia systemu AI, który może samodzielnie prowadzić znaczące badania naukowe. Altman wskazał na cel na marzec 2028 roku, kiedy to AI ma przejąć „znaczącą” część prac badawczo-rozwojowych samej firmy, co jest kamieniem milowym, który może przyspieszyć całą dziedzinę bezpieczeństwa i możliwości AI .
2. Przyspieszenie gospodarki poprzez postęp naukowy. Drugi filar wiąże przełomy napędzane przez AI bezpośrednio z szerokim wzrostem gospodarczym, z naciskiem na szeroką dystrybucję zysków, a nie ich koncentrację .
3. Danie każdej osobie na Ziemi osobistej AGI. Najbardziej dalekosiężnym i bezpośrednio skierowanym do konsumenta celem jest uczynienie formy ogólnej sztucznej inteligencji (AGI) osobiście dostępną i użyteczną dla każdej jednostki, co przekształca AGI z scentralizowanego narzędzia korporacyjnego lub rządowego w zasób osobisty .

Stanowisko w sprawie bezpieczeństwa: „Całkowita automatyzacja wszystkiego nie jest przyszłością, której chcemy”

W plan wpleciony jest wyraźny zestaw zasad bezpieczeństwa i kontroli, które służą jako manifest przyszłości skoncentrowanej na człowieku. W poście stwierdzono wprost, że „potężne systemy muszą pozostać bezpieczne, zgodne z ludzkimi intencjami i podlegać ludzkiej kontroli” . Być może jeszcze bardziej uderzające było wyraźne zapewnienie, że „całkowita automatyzacja wszystkiego nie jest przyszłością, której chcemy” – bezpośredni komunikat mający na celu przeciwdziałanie obawom przed w pełni autonomiczną, pozbawioną człowieka przyszłością gospodarczą . Język ten pozycjonuje OpenAI jako powiernika technologii zaprojektowanej do wzmacniania, a nie zastępowania ludzkiej sprawczości.

Wielkie żądanie: Globalny organ z uprawnieniami do wstrzymania prac

Poza deklaracjami produktowymi i misyjnymi, najbardziej geopolitycznie znaczącym elementem planu jest wezwanie do globalnego zarządzania. OpenAI wyraziło silne poparcie dla międzynarodowego organu – potencjalnie kierowanego przez USA i obejmującego Chiny – z wyraźnym upoważnieniem do koordynowania działań w zakresie ryzyka związanego z najnowocześniejszą AI . Firma stwierdziła, że jednym z celów takiej organizacji powinno być „umożliwienie światu podejmowania skoordynowanych działań, w tym spowalniania rozwoju modeli frontierowych w razie potrzeby, aby odporność społeczna, bezpieczeństwo i zgodność mogły nadążyć” .

To wezwanie do globalnego „przycisku pauzy” jest niezwykłym publicznym stanowiskiem dla firmy, która zmierza ku wycenie rzędu biliona dolarów. Formalnie uznaje ono lukę między szybkością postępu technologicznego a zdolnością społeczeństwa do bezpiecznego zarządzania nim .

Skoordynowany moment w branży: Równoległy ruch Anthropic

Moment ogłoszenia planu OpenAI jest niemożliwy do oddzielenia od kontekstu branżowego. Zaledwie tydzień wcześniej Anthropic, główny rywal, również poufnie złożył wniosek o IPO i opublikował własne publiczne oświadczenie, w którym stwierdził, że byłoby „dobre dla świata, aby mieć opcję spowolnienia lub tymczasowego wstrzymania rozwoju AI na najwyższym poziomie, aby umożliwić strukturom społecznym i badaniom nad zgodnością nadążenie za postępem technologii” . Anthropic ogłosiło nawet utworzenie Instytutu Anthropic, nowego podmiotu, którego zadaniem jest budowanie systemów weryfikacji, których wymagałoby wiarygodne globalne spowolnienie .

Niemal jednoczesne złożenie wniosków IPO i propozycji dotyczących bezpieczeństwa przez dwa wiodące laboratoria AI stworzyło wyjątkowy moment . Krytycy argumentują, że te skoordynowane wezwania do regulacji można postrzegać jako pozycjonowanie konkurencyjne – sposób na podniesienie barier dla nowych graczy przez ugruntowane podmioty, przy jednoczesnym wyglądaniu na odpowiedzialne, gdy same przechodzą przez kontrolę związaną z wejściem na rynki publiczne . Niezależnie od intencji, rezultat jest ten sam: przyszłość zarządzania AI i największe IPO technologiczne w historii negocjują teraz swoje warunki publicznie, razem.

Droga na rynki publiczne

Podczas gdy plan „trzeciej fazy” nakreśla długoterminową wizję, natychmiastowym wydarzeniem biznesowym jest proceduralny, ale doniosły krok. Poufne złożenie przez OpenAI formularza S-1 otwiera drzwi do potencjalnie jednego z największych debiutów giełdowych w historii, a Reuters donosi, że firma może celować w wycenę sięgającą 1 biliona dolarów już we wrześniu 2026 roku . Altman ostrzegł jednak, że „nie zdecydowaliśmy jeszcze o terminie; może to trochę potrwać”, przyznając, że niektóre strategiczne posunięcia są łatwiejsze do wykonania, gdy firma jest wciąż prywatnym podmiotem . Pojawiły się również wewnętrzne doniesienia o debacie w kierownictwie na temat idealnego terminu, przy czym dyrektor finansowa Sarah Friar zgłaszała obawy dotyczące trajektorii przychodów i standardów raportowania spółek publicznych, podczas gdy firma w okresie poprzedzającym złożenie wniosku nie osiągnęła kilku wewnętrznych miesięcznych celów przychodowych .