W tym artykule wyjaśniamy szczegóły działań prawnych Sanofi, technologie i produkty, których dotyczą, oraz to, jak te pozwy wpisują się w szerszy, trwający konflikt o własność intelektualną w dziedzinie mRNA.
14 lipca 2026 roku Sanofi oficjalnie włączyło się do walki patentowej mRNA. Skoncentrowana na mRNA spółka zależna Sanofi, Translate Bio, złożyła dwa oddzielne pozwy o naruszenie patentów w Sądzie Okręgowym Stanów Zjednoczonych dla Dystryktu New Jersey . Sprawy to:
Co kluczowe, Sanofi zasygnalizowało strategię skoncentrowaną na rekompensacie finansowej, a nie na zakłócaniu rynku. Rzecznik firmy oświadczył, że Sanofi „domaga się słusznego wynagrodzenia za wykorzystanie opatentowanej przez siebie technologii” i nie dąży do zablokowania sprzedaży jakichkolwiek szczepionek . To podejście – dochodzenie odszkodowania bez wnioskowania o zakaz sprzedaży – jest zgodne ze strategią stosowaną przez innych powodów w tych sporach o wysoką stawkę .
Sanofi twierdzi, że szczepionki Moderny i Pfizera/BioNTech naruszają do 10 patentów posiadanych przez Translate Bio . Patenty te nie obejmują samej sekwencji mRNA, ale raczej kluczowe technologie umożliwiające bezpieczne i skuteczne dostarczenie mRNA do komórek organizmu. Spory koncentrują się na dwóch kluczowych obszarach:
Składy i metody wytwarzania nanocząstek lipidowych (LNP): Patenty obejmują składy i metody produkcji LNP, czyli tłuszczowych nośników, które otaczają delikatne cząsteczki mRNA i transportują je do ludzkich komórek. Translate Bio posiada wiele patentów na określone procesy wytwarzania LNP, w tym enkapsulację przy niskim stężeniu cytrynianu, formułowanie w temperaturze otoczenia i techniki mieszania z wstępnie uformowanymi LNP . Jest to najbardziej sporny obszar w całym krajobrazie własności intelektualnej mRNA .
Technologie oczyszczania mRNA: Dodatkowe patenty w pozwie obejmują metody oczyszczania mRNA, co jest kluczowym etapem produkcji, który usuwa zanieczyszczenia i zapewnia bezpieczeństwo oraz skuteczność szczepionki .
W początkowych pozwach nie ujawniono publicznie żadnej konkretnej stawki tantiem ani kwoty finansowej . Sanofi podaje, że domaga się „słusznego wynagrodzenia” . Jednak potencjalne stawki finansowe są ogromne. Wymienione w pozwach szczepionki wygenerowały dziesiątki miliardów dolarów skumulowanych przychodów ze sprzedaży. Branżowa publikacja Life Sciences IP Review odnotowuje, że Sanofi domaga się odszkodowania od szczepionek „wartych miliardy” .
Pozwy mają na celu uzyskanie odszkodowania pieniężnego w postaci uzasadnionych tantiem, a nie nakazu zaprzestania sprzedaży, co jest powszechnym wzorcem w tych sporach .
Pozwy Sanofi nie są odosobnionym wydarzeniem, ale najnowszą eskalacją w gęstej i wielojurysdykcyjnej wojnie o fundamentalną własność intelektualną mRNA i LNP. Każdy główny gracz – Moderna, Pfizer/BioNTech, Sanofi/Translate Bio, CureVac, Arbutus i Genevant – albo pozywa, albo jest pozwany, często jedno i drugie .
Oto harmonogram kluczowych sporów kształtujących ten krajobraz:
To jest podstawowy spór w wojnach patentowych mRNA. W sierpniu 2022 roku Moderna pozwała Pfizera i BioNTech, twierdząc, że skopiowali oni opatentowaną technologię Moderny, w szczególności modyfikację mRNA 1-metylopseudourydyną (m1Ψ) oraz szerszą technologię mRNA/LNP . Sprawa jest w toku, z zawiłościami takimi jak częściowe zawieszenie amerykańskiej sprawy w 2024 roku w celu umożliwienia USPTO (amerykańskiemu urzędowi patentowemu) weryfikacji ważności patentu oraz apelacja do Sądu Najwyższego Wielkiej Brytanii z 2025 roku . Moderna złożyła również dodatkowe pozwy przeciwko Pfizerowi i BioNTech .
Firmy biotechnologiczne Genevant i Arbutus, posiadające fundamentalne patenty na technologię LNP, złożyły w 2023 roku pozew przeciwko Pfizerowi i BioNTech, twierdząc, że ich szczepionka narusza patenty LNP . Sprawa ta jest nadal w toku .
W przełomowym wydarzeniu, które usunęło poważne ryzyko prawne wiszące nad Moderną, firma zgodziła się zapłacić Arbutus i Genevant do 2,25 miliarda dolarów w celu uregulowania sporów patentowych dotyczących LNP. Wypłata obejmuje 950 milionów dolarów płatności z góry (do lipca 2026 r.) oraz dodatkowe 1,3 miliarda dolarów uzależnione od wyniku odrębnej apelacji . Co istotne, w ramach tej ugody Moderna nie będzie płacić żadnych przyszłych tantiem od swoich przyszłych szczepionek . Ta ogromna wypłata podkreśla, jak cenna i sporna jest technologia LNP.
Krajobraz prawny staje się coraz bardziej zatłoczony i agresywny. W lutym 2026 roku BioNTech złożył pozew wzajemny przeciwko Modernie, twierdząc, że jej szczepionka nowej generacji przeciw COVID-19 narusza jeden z jego patentów . W kwietniu 2026 roku CureVac wszczęło postępowanie sądowe przeciwko Modernie o naruszenie patentu . Doszło również do znaczących zwycięstw i porażek po obu stronach w Europie, gdzie Europejski Urząd Patentowy (EPO) w lipcu 2025 roku podtrzymał ważność kluczowego patentu Moderny , a niemiecki sąd wcześniej w tym samym roku orzekł na korzyść BioNTech .
Wkroczenie Sanofi do walki oznacza znaczące rozszerzenie konfliktu patentowego mRNA. Spory koncentrują się teraz na trzech podstawowych filarach technologicznych:
Ruch Sanofi jest wymierzony konkretnie w warstwę dostarczania LNP i oczyszczania, która pozostaje jednym z obszarów o najwyższej stawce i najbardziej zatłoczonych w całym krajobrazie patentowym. Wynik tych spraw zadecyduje nie tylko o tym, kto komu zapłaci za szczepionki przeciw COVID-19, ale także ukształtuje dynamikę finansową i konkurencyjną dla następnej generacji terapii opartych na mRNA na nadchodzące lata.