Vegvisir: Estoński startup buduje uniwersalny system operacyjny dla wielodomenowego pola walki NATO

Największą przewagą taktyczną NATO — a zarazem jego największym wyzwaniem — jest ogromna różnorodność sprzętu. Czołgi, drony, okręty i okręty podwodne z kilkunastu krajów, każde z własnym radiem, ekranem i sposobem komunikacji, rzadko dzielą się wspólnym obrazem pola walki. To właśnie ten problem rozwiązuje Vegvisir, estońsko-chorwacki startup technologii obronnej, który stworzył jeden, oparty na sztucznej inteligencji, neutralny względem platform system dowodzenia i kontroli (C2).

29 czerwca 2026 roku firma pozyskała finansowanie venture od Iron Wolf Capital, litewskiego funduszu deep-tech, który uruchomił już ponad 30 mln euro z docelowego funduszu Fund II o wartości 100 mln euro, skoncentrowanego na bałtyckich deep-tech i startupach obronnych . Dokładna kwota inwestycji nie została ujawniona, ale środki mają przyspieszyć rozwój produktu, pogłębić integrację z sojuszniczymi dostawcami platform bezzałogowych oraz rozszerzyć bazę klientów Vegvisir w państwach NATO .

Czym jest Vegvisir?

Założony w 2021 roku (pierwotnie jako Defensphere OÜ) przez zespół łączący doświadczenie wojskowe, inżynieryjne i ekspertyzę w zakresie dronów FPV, Vegvisir opracowuje oparte na rzeczywistości mieszanej (XR) systemy świadomości sytuacyjnej o ultraniskim opóźnieniu 360 stopni, a także oprogramowanie dowodzenia i kontroli (C2) dla załogowych i bezzałogowych platform wojskowych . Na czele firmy stoi CEO Ingvar Pärnamäe, były podsekretarz stanu ds. inwestycji obronnych w estońskim Ministerstwie Obrony i były narodowy dyrektor ds. uzbrojenia .

Kryzys interoperacyjności, który rozwiązuje Vegvisir

Siły NATO borykają się z fragmentarycznymi architekturami C2, które ograniczają interoperacyjność między platformami a państwami sojuszniczymi, zwłaszcza w miarę proliferacji systemów bezzałogowych . Oprogramowanie Vegvisir rozwiązuje ten problem, zapewniając jeden, interoperacyjny interfejs, który koordynuje zasoby załogowe i bezzałogowe w domenach lądowej, powietrznej, morskiej i podwodnej, łącząc wykrywanie oparte na AI i wspomaganie decyzji .

Kluczowe możliwości obejmują:

• Integracja niezależna od platformy — system działa na różnych typach pojazdów, czujników i sieci komunikacyjnych bez konieczności stosowania sprzętu jednego dostawcy .
• Nowy moduł komunikacyjny, który automatycznie zarządza sieciami 5G, 4G, Starlink, MANET MESH i łączami światłowodowymi i przełącza się między nimi w przypadku awarii preferowanej sieci, wykorzystując podwójne modemy z funkcją failover i umożliwiając operacje w trybie cichym (niska wykrywalność) .
• Świadomość sytuacyjna 360° o ultraniskim opóźnieniu („widzieć przez pancerz”) dla załóg pojazdów, dostarczana przez gogle rzeczywistości mieszanej, co rozwiązuje podstawowy problem załóg pojazdów opancerzonych działających „po omacku” .
• Ujednolicony obraz dowodzenia — transmisje na żywo, mapy i dane misji z wielu zasobów w jednym interfejsie, pomagający dowódcom zrozumieć, gdzie znajdują się zasoby i co widzą .

System spełnia już standardy NATO STANAG i został zintegrowany z platformami, w tym bezzałogowymi pojazdami lądowymi .

Ambicja wielodomenowa

Ambicją Vegvisir jest zostanie wiodącą, natywnie programową platformą C2 dla operacji wielodomenowych wśród sojuszników NATO. Firma wyraźnie dąży do rozszerzenia swojej Wirtualnej Stacji Dowodzenia poza operacje lądowe na zasoby powietrzne, morskie i podwodne, zapewniając dowódcom ujednolicony obraz we wszystkich domenach .

CEO Pärnamäe stwierdził, że w miarę jak siły zbrojne przyjmują coraz więcej dronów, UGV i autonomicznych systemów morskich, jednym z największych wyzwań jest skuteczne współdziałanie zasobów załogowych i bezzałogowych. Udoskonalony system Vegvisir ma „zmniejszyć zapotrzebowanie na personel do obsługi systemów autonomicznych” i zapewnić dowódcom jaśniejsze zrozumienie pozycji zasobów i ich wkładu w misję .

Firma jest obecnie testowana lub wdrażana w dziewięciu krajach, w tym w Australii, Estonii, Finlandii, Łotwie, Belgii, Norwegii, Holandii, Wielkiej Brytanii i USA, a także dąży do walidacji w Ukrainie .

Co mówią CEO i inwestor

Pärnamäe podkreślił, że Moduł Komunikacyjny „narodził się bezpośrednio z zapotrzebowania klientów” i że Vegvisir wielokrotnie słyszał to samo wyzwanie: system świadomości sytuacyjnej był doskonały, ale klienci potrzebowali również niezawodnego sposobu łączenia platform w środowiskach o ograniczonej łączności .

Kasparas Jurgelionis, partner zarządzający w Iron Wolf Capital, przedstawił szczegółowe oświadczenie na temat tezy inwestycyjnej:

„Inwestujemy tam, gdzie technologia spotyka się z nieodwracalną zmianą sposobu funkcjonowania świata. Przejście na wielodomenowe operacje bezzałogowe jest właśnie taką zmianą i wymaga natywnie programowego, neutralnego względem platform rozwiązania, którego żaden istniejący gracz nie zbudował w odpowiedni sposób. Vegvisir ma architekturę, zespół i ambicję, by zdominować tę przestrzeń. Wierzymy, że w ciągu najbliższej dekady Vegvisir może stać się jedną z kluczowych marek europejskiej technologii obronnej, a ta inwestycja jest naszym zobowiązaniem do pomocy im w osiągnięciu tego celu.”

To oświadczenie podkreśla, że Iron Wolf Capital postrzega fragmentaryczny krajobraz C2 jako strukturalną porażkę rynku, architekturę oprogramowania Vegvisir niezależną od platform jako kluczowy wyróżnik, a samą firmę jako potencjalnego lidera europejskiej technologii obronnej w ciągu dekady .

Fakty a plotki: inwestycja osobista Kuldara Väärsiego

W przeciwieństwie do niektórych doniesień, w wynikach wyszukiwania i przeszukanych stronach nie ma żadnej wzmianki o osobistej inwestycji Kuldara Väärsiego, CEO Milrem Robotics, w Vegvisir. Vegvisir i Milrem Robotics mają publicznie znane Memorandum of Understanding (MoU) podpisane we wrześniu 2024 roku w sprawie współpracy nad integracją systemów XR Vegvisir z bezzałogowymi pojazdami lądowymi Milrem . Jednak w dostępnych źródłach nie ma dowodów na osobistą inwestycję kapitałową Kuldara Väärsiego w Vegvisir.