Dlaczego Apple usunęło aplikacje VK z App Store i co to oznacza dla użytkowników w Rosji

VK zdecydowanie zakwestionowało uzasadnienie Apple. Firma stwierdziła, że „nigdy nie była objęta sankcjami USA” i nie figurowała na amerykańskich listach sankcyjnych. Według VK Apple nie wysłało wcześniej ostrzeżenia ani nie przedstawiło wyjaśnienia .

Które aplikacje zniknęły z App Store

Usunięcie objęło dużą część ekosystemu VK. „The Kyiv Independent” potwierdził, że z App Store zniknęło łącznie 16 aplikacji obsługiwanych przez holding VK . Wśród wymienianych usług znalazły się:

• VKontakte — główna aplikacja rosyjskiego serwisu społecznościowego,
• VK Music,
• VK Video,
• VK Messenger,
• VK Dating,
• VK Calls,
• aplikacja pocztowa Mail.ru,
• Mail.ru Cloud,
• Odnoklassniki,
• Dzen — platforma z treściami,
• Youla — serwis ogłoszeniowy,
• Skillbox — platforma edukacyjna .

Aplikacje znikały etapami. Najpierw niedostępne stały się między innymi VK Music, VK Messenger i VK Video, a później z wyszukiwarki usunięto także główną aplikację VKontakte . Według dostępnych informacji aplikacji nie można było pobrać z App Store na całym świecie, a nie tylko w Rosji .

Użytkownicy, którzy mieli je już zainstalowane, mogli nadal z nich korzystać. Nie mogli jednak ponownie pobrać aplikacji po ich usunięciu ani odzyskać dostępu przez App Store. VK ostrzegło również, że na urządzeniach Apple przestaną działać powiadomienia push dla jego usług .

Reakcja VK i rosyjskich władz

VK określiło działania Apple jako „całkowicie nieuzasadnione i niedopuszczalne”. Firma zarzuciła Apple, że aplikacje usunięto jednostronnie, bez uprzedzenia i bez podania przyczyny .

Kreml oraz rosyjskie władze zażądały od Apple wyjaśnień w ciągu kilku godzin od zniknięcia aplikacji . Rosyjskie Ministerstwo Rozwoju Cyfrowego nazwało decyzję „politycznie motywowaną” i stwierdziło, że Apple nie przedstawiło wiarygodnej podstawy prawnej. Resort poinformował, że nie otrzymał od firmy „uzasadnionego wyjaśnienia” dotyczącego wymogów sankcyjnych. Dodał też, że analizy amerykańskich kancelarii prawnych nie wykazały podstaw do blokowania usług VK .

W tle pozostaje promowany przez rosyjskie władze komunikator MAX, rozwijany przez VK. Ma on stanowić alternatywę dla zachodnich platform. Ustawa federalna przyjęta w Rosji w 2025 roku zobowiązała producentów do preinstalowywania MAX na każdym smartfonie sprzedawanym w tym kraju .

Apple między sankcjami a rosyjską cenzurą

Usunięcie aplikacji VK w czerwcu 2026 roku jest trzecim dużym epizodem w trwającym sporze. Apple znajduje się pod presją z dwóch stron: z jednej ma obowiązek stosować się do zachodnich sankcji, z drugiej — odpowiada na żądania rosyjskich organów regulacyjnych dotyczące dostępności aplikacji w Rosji.

Usunięcia związane z sankcjami

• Wrzesień 2022 roku: Apple usunęło aplikacje powiązane z VK, powołując się na brytyjskie sankcje wobec podmiotów związanych z kontami deweloperskimi. Firma wyjaśniła wówczas, że aplikacje były rozpowszechniane przez deweloperów, których większościowymi właścicielami lub kontrolerami były podmioty objęte sankcjami Wielkiej Brytanii .
• Aplikacje wróciły do App Store około trzy tygodnie później, gdy VK przedstawiło wymaganą dokumentację .
• Czerwiec 2026 roku: Apple ponownie usunęło cały pakiet usług VK, tym razem obejmujący co najmniej 16 aplikacji .

Usunięcia na żądanie rosyjskich władz

Apple równocześnie realizowało żądania rosyjskiego regulatora Roskomnadzoru, czyli organu nadzorującego komunikację i internet w Rosji.

• 2024 rok: Apple usunęło z rosyjskiej wersji App Store 25 aplikacji VPN po dyrektywie Roskomnadzoru . Późniejsze niezależne analizy wskazywały, że do września 2024 roku usunięto w Rosji w rzeczywistości 98 aplikacji VPN .
• Lata 2022–2024: na podstawie własnych raportów przejrzystości Apple usunęło na wniosek Roskomnadzoru łącznie 190 aplikacji — 7 w 2022 roku, 12 w 2023 roku i 171 w 2024 roku .
• 2025 rok: skala działań gwałtownie wzrosła. Apple usunęło na całym świecie 2045 aplikacji na wniosek rządów, z czego 1213 na żądanie Rosji. Rosja była tym samym krajem, który domagał się największej liczby takich usunięć .

Powstał więc paradoks: Apple usuwa rosyjskie aplikacje, aby stosować się do zachodnich sankcji, a jednocześnie usuwa inne aplikacje — przede wszystkim VPN-y — na żądanie rosyjskich władz. Czerwcowa decyzja dotycząca VK jest najbardziej widocznym przykładem pierwszego mechanizmu, natomiast dane z ostatnich lat pokazują, jak szybko rośnie skala usunięć związanych z rosyjską polityką internetową.

Co ta decyzja oznacza dla użytkowników

Dla rosyjskich użytkowników iPhone’ów skutki są praktyczne. Zainstalowane aplikacje mogą nadal działać, ale nie można ich aktualizować ani ponownie pobrać z App Store. Użytkownicy mogą również utracić powiadomienia push z usług VK .

Sytuacja użytkowników Androida jest inna: aplikacje VK nadal są dostępne w Google Play, więc decyzja Apple nie obejmuje urządzeń korzystających z tego sklepu .