ONZ przyjmuje pierwsze globalne zasady bezpieczeństwa dla samochodów bez kierowcy

Najważniejsze wymagania bezpieczeństwa

Nowe zasady wprowadzają wspólną metodę oceny bezpieczeństwa pojazdów autonomicznych. Producenci będą musieli wykazać nie tylko, że samochód działa poprawnie w kontrolowanych warunkach, lecz także że pozostaje bezpieczny po rozpoczęciu eksploatacji.

Najważniejsze wymagania obejmują :

• Poziom co najmniej porównywalny z człowiekiem: system ADS musi osiągać wyniki „równe lub lepsze” od wyników kompetentnego i uważnego kierowcy .
• Audytowane systemy zarządzania bezpieczeństwem: producenci muszą wdrożyć procedury obejmujące cały cykl życia systemu — od projektowania i walidacji po eksploatację — oraz poddać je audytowi .
• Stałe monitorowanie po wdrożeniu: po wprowadzeniu pojazdu do ruchu producenci będą zobowiązani do ciągłego analizowania jego rzeczywistych osiągów i raportowania istotnych informacji .
• Rejestrowanie danych: pojazdy będą musiały mieć system przechowywania danych dotyczących jazdy autonomicznej. Ma on zapisywać informacje istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa i nadzoru regulatorów .
• Wiarygodne środowiska testowe: symulacje komputerowe, jazdy testowe na torze i inne metody sprawdzania systemu będą musiały spełniać rygorystyczne kryteria wiarygodności .
• Dowód braku nieuzasadnionego ryzyka: producent będzie musiał przedstawić dowody, że jego system ADS „nie stwarza nieuzasadnionego ryzyka” .
• Walidacja w różnych warunkach: zgodność z przepisami ruchu drogowego i bezpieczeństwo systemu trzeba będzie potwierdzić za pomocą symulacji, testów torowych oraz prób w rzeczywistym ruchu .

W praktyce oznacza to odejście od podejścia, w którym producent przedstawia jedynie serię wyników testów. Zamiast tego powinien zbudować oparty na dowodach argument bezpieczeństwa dla całego systemu.

Kiedy przepisy zaczną obowiązywać?

Regulacje mają wejść w życie w styczniu 2027 roku. François Guichard, sekretarz GRVA, powiedział agencji AFP, że kilku producentów jest już „na blokach startowych” .

Samo przyjęcie wspólnych zasad nie oznacza jednak, że w pełni autonomiczne samochody natychmiast pojawią się na drogach wszystkich państw. Konkretne dopuszczenie pojazdów będzie nadal zależeć od procedur obowiązujących na poszczególnych rynkach.

Które kraje poparły porozumienie?

Regulacje przyjęto jednogłośnie w ramach dwóch odrębnych porozumień międzynarodowych .

• Porozumienie z 1958 roku przewiduje wzajemne uznawanie homologacji. Oznacza to, że pojazd zatwierdzony w jednym państwie może być sprzedawany w innych państwach uczestniczących w systemie bez przeprowadzania dodatkowych kontroli. Spośród 62 stron tego porozumienia głosowała ponad połowa — wszystkie głosy były za .
• Porozumienie z 1998 roku ustanawia podobne zasady techniczne, ale nie zapewnia automatycznego wzajemnego uznawania homologacji. Za dodaniem tych samych regulacji zagłosowało jednogłośnie 13 państw, w tym Stany Zjednoczone, Kanada i Chiny, które nie są stronami porozumienia z 1958 roku .

Wśród głównych rynków motoryzacyjnych popierających ramy znalazły się Kanada, Chiny, Unia Europejska, Japonia, Wielka Brytania i Stany Zjednoczone . ONZ podkreśliła, że porozumienie największych graczy nie zostało osiągnięte kosztem wymagań bezpieczeństwa. „Te regulacje nie są kompromisem w sprawie bezpieczeństwa” — powiedział Richard Damm, przewodniczący GRVA .

Około 90 innych regulacji też zostanie dostosowanych

Oprócz ram dla systemów ADS WP.29 przyjęło zmiany w około 90 istniejących regulacjach ONZ. Mają one wyjaśnić, że dotychczasowe przepisy nadal mogą obowiązywać pojazdy pozbawione tradycyjnych elementów sterowania, takich jak kierownica czy pedały. Chodzi o zachowanie ciągłości regulacyjnej także w przypadku całkowicie bezkierowcowych konfiguracji .