Qatargate: Europejski nakaz aresztowania dla byłego komisarza Dimitrisa Avramopulosa

Nakaz aresztowania jest wynikiem czteroletniego śledztwa w sprawie zarzutów, że Katar, Maroko i Mauretania płaciły łapówki w celu wpływania na decyzje Parlamentu Europejskiego . Sprawa wybuchła po raz pierwszy w grudniu 2022 r. wraz z aresztowaniem byłej wiceprzewodniczącej Parlamentu Europejskiego Evy Kaili i innych .

Europejski Nakaz Aresztowania

Belgijski sędzia śledczy wydał ENA wobec Avramopulosa, który pełnił funkcję unijnego komisarza ds. migracji, spraw wewnętrznych i obywatelstwa w latach 2014–2019 . Nakaz dotyczy konkretnie zarzutów, że Avramopoulos brał udział w „organizacji przestępczej” i zajmował się praniem pieniędzy .

Nakaz nie może zostać natychmiast wykonany, ponieważ Avramopoulos zasiada w greckim parlamencie z ramienia rządzącej partii Nowa Demokracja, co daje mu immunitet parlamentarny . Belgijski wniosek o uchylenie immunitetu został przekazany przez prokuraturę Sądu Najwyższego Grecji do Ministerstwa Sprawiedliwości i musi zostać poddany pod głosowanie w greckim parlamencie .

Powiązanie z NGO Fight Impunity i rzekome płatności

W centrum zarzutów wobec Avramopulosa znajduje się jego udział w organizacji Fight Impunity (formalnie Stowarzyszenie na rzecz Walki z Bezkarnością i Wymiaru Sprawiedliwości Okresu Przejściowego), NGO założonej przez byłego włoskiego europosła Piera Antonia Panzeriego – który już przyznał się do winy w sprawie Qatargate . Belgijscy prokuratorzy twierdzą, że Avramopoulos otrzymał z NGO płatności w łącznej wysokości około 73 000 euro w ramach szerszego schematu lobbingu na rzecz Kataru i Maroka .

Avramopoulos był członkiem honorowej rady Fight Impunity, rolę tę objął po opuszczeniu Komisji Europejskiej. Jego współpracownicy utrzymują, że płatności w wysokości 73 000 euro dotyczyły legalnych usług, zostały prawidłowo zadeklarowane i uzyskały uprzednią zgodę Komitetu Etycznego Komisji Europejskiej . Podkreślają, że jego współpraca z NGO zakończyła się przed wybuchem afery Qatargate w grudniu 2022 r. .

Zgoda etyczna Komisji Europejskiej

Kluczowym elementem obrony Avramopulosa jest fakt, że przed podjęciem płatnej roli w Fight Impunity zwrócił się on o zgodę do Niezależnego Komitetu Etycznego Komisji Europejskiej i ją otrzymał . Komitet wydał formalną opinię 10 grudnia 2020 r., po tym jak Avramopoulos poinformował Komisję, że stanowisko członka Honorowej Rady będzie wynagradzane przez rok od 1 października 2020 r. i będzie wiązało się z „aktywnym promowaniem działań organizacji na arenie międzynarodowej” .

Rzecznik Komisji Europejskiej potwierdził 23 czerwca 2026 r., że panel etyczny zatwierdził wniosek, zaznaczając, że w momencie przeglądu nie było żadnych oznak nielegalnej działalności NGO . Komisja oświadczyła, że zatwierdzona działalność NGO Avramopulosa jest odrębną kwestią od zarzucanego niewłaściwego postępowania, które jest przedmiotem trwającego śledztwa .

Transparency International EU wezwało do niezależnego dochodzenia w sprawie okoliczności, w jakich Komisja zatwierdziła nominację Avramopulosa do Fight Impunity .

Przeszkoda immunitetu

Status Avramopulosa jako urzędującego greckiego posła Nowej Demokracji stanowi prawną przeszkodę w jego aresztowaniu. Belgijski wniosek o uchylenie immunitetu musi zostać zatwierdzony w drodze głosowania w greckim parlamencie, zanim nakaz będzie mógł zostać wykonany .

Avramopoulos oświadczył jednak, że nie będzie powoływał się na swój immunitet i osobiście zaapelował do greckich organów sądowych o przeprowadzenie pełnego śledztwa . Poprosił o możliwość zeznawania przed greckim sędzią i wielokrotnie wzywał do uchylenia swojego immunitetu, aby móc oczyścić się z zarzutów .

Zaprzeczenia i obrona Avramopulosa

W oświadczeniu wydanym 22 czerwca 2026 r. Avramopoulos stwierdził, że nie ma „żadnego, bezpośredniego ani pośredniego, udziału” w aferze Qatargate . Swój udział w Fight Impunity określił jako „absolutnie legalny, poddany audytowi, zatwierdzony, zadeklarowany i opodatkowany”, a swoją rolę jako wyłącznie honorową, bez uprawnień wykonawczych lub zarządczych .

Jego zespół obrońców argumentował, że jego udział był „instytucjonalnie ujawnioną i zatwierdzoną działalnością”, która została zweryfikowana i oficjalnie dozwolona przez Komisję Europejską . Avramopoulos zauważył również, że zasiadał w komitecie doradczym wraz z wybitnymi postaciami międzynarodowymi, w tym byłą wysoką przedstawiciel UE Federicą Mogherini, byłym premierem Francji Bernardem Cazeneuve i włoską senator Emmą Bonino .

Szerszy kontekst: Skandal Qatargate

Afera Qatargate po raz pierwszy wyszła na jaw w grudniu 2022 r., kiedy belgijska policja przeprowadziła naloty na lokalizacje w Brukseli i skonfiskowała setki tysięcy euro w gotówce . Skandal, powszechnie uważany za jedną z największych afer korupcyjnych, jakie wstrząsnęły UE, koncentruje się na zarzutach, że Katar, Maroko i Mauretania próbowały wpływać na proces decyzyjny Parlamentu Europejskiego poprzez płatności i prezenty dla obecnych i byłych prawodawców . Zarówno Katar, jak i Maroko konsekwentnie zaprzeczają jakimkolwiek nieprawidłowościom .

Była wiceprzewodnicząca Parlamentu Europejskiego Eva Kaili i były europoseł Pier Antonio Panzeri należą do kluczowych postaci oskarżonych w śledztwie. Przyznanie się Panzeriego do winy i współpraca z prokuratorami były siłą napędową śledztwa . Avramopoulos zrezygnował z członkostwa w Fight Impunity wkrótce po wybuchu skandalu w 2022 r. .