2. Wymuś wstrzymanie się od odpowiedzi

Dodaj do każdego prompta z faktami zasadę: „Jeśli nie możesz tego zweryfikować na podstawie dostarczonych informacji, powiedz 'Nie jestem pewien' lub 'Nie określono'.” Wymuszenie na modelu wstrzymania się od odpowiedzi, gdy brakuje dowodów, to powszechnie zalecana strategia . W ustawieniach personalizacji ChatGPT możesz ustawić niestandardową instrukcję – „filtr rzeczywistości” – która zabrania przedstawiania treści wywnioskowanych lub spekulatywnych jako faktów. Dzięki temu reguła będzie obowiązywać we wszystkich rozmowach .

3. Wymagaj cytatów i identyfikowalności

Poproś ChatGPT o podanie konkretnych źródeł dla każdego twierdzenia, łącznie z URL-em lub dokumentem źródłowym . Pamiętaj, że same cytaty też mogą być zmyślone, więc traktuj je jako twierdzenia do zweryfikowania, a nie dowód . Mimo to wymaganie identyfikowalności wymusza na modelu bardziej ustrukturyzowany format odpowiedzi oparty na źródłach .

4. Dziel złożone pytania na małe, bezpośrednie

Zamiast jednego szerokiego pytania zadaj serię wąskich, szczegółowych pytań . Zawężenie zadania ogranicza pole manewru modelu, przez co jest mniej skłonny do generowania niepotwierdzonych treści . Zamiast „Jaki jest wpływ zmian klimatu?” zapytaj kolejno o temperaturę, poziom mórz i rolnictwo.

5. Użyj persony i wyraźnych ograniczeń

Określ jasną rolę i zakaż używania nieprecyzyjnych terminów . Przykład: „Jesteś asystentem badawczym. Korzystaj tylko z informacji z dokumentu, który dostarczyłem. Jeśli odpowiedzi nie ma w dokumencie, powiedz 'Nie określono'.” Rygorystyczne wytyczne behawioralne utrzymują model w ryzach dostarczonego kontekstu .

6. Wymagaj wieloetapowej weryfikacji

Dodaj meta-prompt: „Zanim odpowiesz, zweryfikuj każde twierdzenie faktograficzne z dostarczonymi źródłami i oznacz wszystko, czego nie możesz zweryfikować.” Skłania to model do samokontroli przed wygenerowaniem odpowiedzi . Poproś model o przedstawienie toku rozumowania lub źródeł – możesz je przeanalizować, ale nie zastępuje to własnej weryfikacji .

7. Zawsze samodzielnie weryfikuj krytyczne informacje

Każdą konkretną odpowiedź faktograficzną – daty, statystyki, nazwy, przepisy prawa, dane medyczne czy finansowe – traktuj jak hipotezę do sprawdzenia, a nie pewnik . Zanim podejmiesz decyzję na podstawie takiej informacji, potwierdź ją w niezależnych źródłach. Zadaj to samo pytanie nieco inaczej, w innym momencie – niespójne odpowiedzi to silny sygnał halucynacji .

Co nie działa niezawodnie

• Samo pytanie „Jesteś pewien?” jest słabsze niż proszenie o źródła, dowody, wstrzymanie się od odpowiedzi czy jawne kroki weryfikacji .
• Poleganie wyłącznie na cytatach bez ich sprawdzania jest ryzykowne – cytaty same w sobie powinny być traktowane jako twierdzenia do weryfikacji .

Kluczowe zastrzeżenie

Halucynacji nie da się całkowicie zatrzymać; celem jest ograniczenie szkód, a nie ich eliminacja . Łączenie kilku technik – oparcia na dokumentach, promptów nakazujących wstrzymanie się, wymogu cytowania i ręcznej weryfikacji – daje znacznie silniejszą ochronę niż poleganie na jednej metodzie .

2. Wymuś wstrzymanie się od odpowiedzi

Dodaj do każdego prompta z faktami zasadę: „Jeśli nie możesz tego zweryfikować na podstawie dostarczonych informacji, powiedz 'Nie jestem pewien' lub 'Nie określono'.” Wymuszenie na modelu wstrzymania się od odpowiedzi, gdy brakuje dowodów, to powszechnie zalecana strategia . W ustawieniach personalizacji ChatGPT możesz ustawić niestandardową instrukcję – „filtr rzeczywistości” – która zabrania przedstawiania treści wywnioskowanych lub spekulatywnych jako faktów. Dzięki temu reguła będzie obowiązywać we wszystkich rozmowach .

3. Wymagaj cytatów i identyfikowalności

Poproś ChatGPT o podanie konkretnych źródeł dla każdego twierdzenia, łącznie z URL-em lub dokumentem źródłowym . Pamiętaj, że same cytaty też mogą być zmyślone, więc traktuj je jako twierdzenia do zweryfikowania, a nie dowód . Mimo to wymaganie identyfikowalności wymusza na modelu bardziej ustrukturyzowany format odpowiedzi oparty na źródłach .

4. Dziel złożone pytania na małe, bezpośrednie

Zamiast jednego szerokiego pytania zadaj serię wąskich, szczegółowych pytań . Zawężenie zadania ogranicza pole manewru modelu, przez co jest mniej skłonny do generowania niepotwierdzonych treści . Zamiast „Jaki jest wpływ zmian klimatu?” zapytaj kolejno o temperaturę, poziom mórz i rolnictwo.

5. Użyj persony i wyraźnych ograniczeń

Określ jasną rolę i zakaż używania nieprecyzyjnych terminów . Przykład: „Jesteś asystentem badawczym. Korzystaj tylko z informacji z dokumentu, który dostarczyłem. Jeśli odpowiedzi nie ma w dokumencie, powiedz 'Nie określono'.” Rygorystyczne wytyczne behawioralne utrzymują model w ryzach dostarczonego kontekstu .

6. Wymagaj wieloetapowej weryfikacji

Dodaj meta-prompt: „Zanim odpowiesz, zweryfikuj każde twierdzenie faktograficzne z dostarczonymi źródłami i oznacz wszystko, czego nie możesz zweryfikować.” Skłania to model do samokontroli przed wygenerowaniem odpowiedzi . Poproś model o przedstawienie toku rozumowania lub źródeł – możesz je przeanalizować, ale nie zastępuje to własnej weryfikacji .

7. Zawsze samodzielnie weryfikuj krytyczne informacje

Każdą konkretną odpowiedź faktograficzną – daty, statystyki, nazwy, przepisy prawa, dane medyczne czy finansowe – traktuj jak hipotezę do sprawdzenia, a nie pewnik . Zanim podejmiesz decyzję na podstawie takiej informacji, potwierdź ją w niezależnych źródłach. Zadaj to samo pytanie nieco inaczej, w innym momencie – niespójne odpowiedzi to silny sygnał halucynacji .

Co nie działa niezawodnie

• Samo pytanie „Jesteś pewien?” jest słabsze niż proszenie o źródła, dowody, wstrzymanie się od odpowiedzi czy jawne kroki weryfikacji .
• Poleganie wyłącznie na cytatach bez ich sprawdzania jest ryzykowne – cytaty same w sobie powinny być traktowane jako twierdzenia do weryfikacji .

Kluczowe zastrzeżenie

Halucynacji nie da się całkowicie zatrzymać; celem jest ograniczenie szkód, a nie ich eliminacja . Łączenie kilku technik – oparcia na dokumentach, promptów nakazujących wstrzymanie się, wymogu cytowania i ręcznej weryfikacji – daje znacznie silniejszą ochronę niż poleganie na jednej metodzie .