Groźby Iranu i impas wokół cieśniny Ormuz

Irański Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) wykorzystał drugą rocznicę ataku rakietowego na Izrael z 2024 roku, by ostrzec, że kolejna agresja spotka się z natychmiastową i dotkliwą odpowiedzią. Oświadczenie padło, gdy Iran zabiegał o warunki ponownego otwarcia cieśniny Ormuz, a Waszyngton odrzucił jego propozycję i przygotowywał wysłanie do regionu kolejnych sił. 18310

Dlaczego IRGC przypomniał atak z 2024 roku

Oświadczenie IRGC opublikowano 2 października, w drugą rocznicę operacji True Promise II — irańskiego ataku rakietowego na Izrael z października 2024 roku. Korpus ogłosił, że „skończyła się era gróźb bez kosztów”, i zapowiedział „bolesną, budzącą żal” odpowiedź na agresję. Według relacji IRGC deklarował gotowość do odwetu „bardziej śmiercionośnego” niż tamta operacja. 183

To słowa i groźby irańskiej formacji, a nie niezależnie potwierdzona ocena jej możliwości wojskowych. Nawiązanie do rocznicy nadawało ostrzeżeniu konkretny punkt odniesienia: IRGC przedstawiał wcześniejszy atak jako dowód gotowości do odwetu. 183

Co pokazują rozmowy z Huti — a czego nie

Według doniesień przedstawiciele USA prowadzili w Omanie rozmowy za pośrednictwem mediatorów z jemeńskim ruchem Huti. Mieli oni zgodzić się, że nie będą atakować amerykańskich statków ani wykorzystywać swoich wpływów nad cieśniną Bab al-Mandab do zamknięcia jej dla żeglugi, z wyjątkami opisanymi w relacji.

Ten epizod stanowi kontekst dla szerszego połączenia presji militarnej i dyplomacji w regionie. Dostępne doniesienia nie potwierdzają jednak, że IRGC bezpośrednio nawiązał do rozmów z Huti ani jaką analogię chciałby w ten sposób zasugerować. Sam przykład Huti nie dowodzi więc, że Teheran oczekiwał podobnego porozumienia w negocjacjach z USA.

Oferta dotycząca Ormuz i odpowiedź Waszyngtonu

Iran zaproponował otwarcie cieśniny Ormuz w ciągu siedmiu dni pod warunkiem, że Stany Zjednoczone zniosą blokadę morską i złagodzą sankcje. Prezydent Donald Trump uznał tę propozycję za niewystarczającą. Według ówczesnych doniesień nie wykluczył też wznowienia uderzeń po listopadowych wyborach uzupełniających w USA. 410

Ostrzeżenie IRGC i irańska propozycja negocjacyjna pełniły różne funkcje: pierwsze zapowiadało konsekwencje kolejnych ataków, druga określała warunki otwarcia szlaku wodnego. Dostępne relacje nie wskazują, by którakolwiek ze stron zaakceptowała warunki potrzebne do zakończenia impasu. 3

W tle: amerykańskie wzmocnienie wojskowe

Ostrzeżenie padło w czasie doniesień o zwiększaniu obecności wojskowej USA w regionie. Jak informował CNBC, Stany Zjednoczone kierowały na Bliski Wschód trzecią grupę uderzeniową lotniskowca oraz okręty desantowe z około 2 tysiącami marines. 10

To wzmocnienie podnosiło stawkę, gdy rozmowy utknęły w martwym punkcie, ale samo w sobie nie dowodzi, że atak był bliski. Najpewniejszy wniosek jest taki, że IRGC ostrzegał przed dalszą eskalacją, podczas gdy Iran nadal zabiegał o wynegocjowane porozumienie dotyczące Ormuzu. 310