Coraz więcej osób uważa, że media społecznościowe szkodzą demokracji

Badanie Pew Research Center pokazuje, że media społecznościowe mają w oczach użytkowników dwie strony. Mogą ułatwiać zdobywanie informacji i wyrażanie poglądów politycznych, ale coraz więcej osób uważa też, że sprzyjają manipulacji, pogłębiają podziały i szkodzą demokracji. To pomiar społecznych ocen, a nie dowód, że same platformy spowodowały te skutki.

Korzyści i obawy współistnieją

Respondenci dostrzegają, że media społecznościowe mogą dostarczać informacji i dawać ludziom przestrzeń do zabierania głosu w polityce. Równocześnie wielu z nich uważa, że ułatwiają manipulowanie odbiorcami i dzielą społeczeństwo. Wnioski z badania pokazują więc nie tyle jednoznaczne potępienie platform, ile napięcie między ich obywatelskimi możliwościami a obawami o wpływ na życie polityczne. 1

Warto przy tym pamiętać, że ankieta opisuje opinie badanych. Nie rozstrzyga, czy media społecznościowe zmieniły zachowania wyborców ani czy osłabiły instytucje demokratyczne.

W Polsce rosną obawy o podziały

Zmiana jest widoczna także w Polsce. Odsetek osób, które mówią, że dostęp do internetu i mediów społecznościowych sprawił, iż ludzie bardziej różnią się poglądami politycznymi, wzrósł z 50% w 2022 roku do 79% w 2026 roku. 5

Podobny trend widać w innych krajach. W Niemczech odsetek respondentów uznających media społecznościowe za szkodliwe dla demokracji zwiększył się z 41% w 2022 roku do 61% w 2026 roku. 4 W tym samym kraju wzrósł też udział osób przekonanych, że internet i media społecznościowe pogłębiają polityczne podziały: z 65% do 82%. 6

W USA krytyczna ocena wpływu platform na demokrację jest szczególnie wyraźna: 64% dorosłych uznało, że media społecznościowe przynoszą jej więcej szkód niż pożytku. 2 To ocena postrzeganego wpływu, nie twierdzenie, że wszystkie platformy i wszyscy użytkownicy oddziałują na demokrację w ten sam sposób.

Nie ma jednej globalnej oceny

Poglądy różnią się między państwami. Zestawienia Pew pokazują wyraźne różnice w tym, jak mieszkańcy poszczególnych krajów oceniają rolę mediów społecznościowych. Relacje z badania wskazują też na ogólną tendencję: w krajach zamożniejszych częściej wyrażane są obawy, a w krajach o niższych dochodach bardziej pozytywne opinie o demokratycznym potencjale tych platform. Nie jest to jednak reguła dotycząca każdego kraju ani każdej osoby.

Co badanie mówi o regulacjach i pozwach?

Wyniki wpisują się w debatę o odpowiedzialności dużych platform, ale nie rozstrzygają kwestii prawnych. Reuters informował, że firmy takie jak Meta, Snap i TikTok mierzą się z pozwami dotyczącymi zarzutów o szkodzenie użytkownikom, a część spraw zakończyła się ugodami. Opinia publiczna o wpływie platform na demokrację to odrębna kwestia od dowodów i ocen prawnych w konkretnych postępowaniach.

Przykładem działań regulacyjnych jest Australia. W grudniu 2025 roku uchwalono tam przepisy ograniczające dostęp do mediów społecznościowych osobom poniżej 16 lat. Według Pew ograniczenia popiera 82% dorosłych Australijczyków. Osobno australijski rząd zaproponował, by użytkownicy mogli wybierać, czy chcą korzystać z kanałów z treściami dobieranymi przez algorytmy. 17

Oba wątki pokazują tę samą trudność: ludzie cenią dostęp do informacji i możliwość udziału w debacie, a zarazem szukają sposobów na ograniczenie zagrożeń, które wiążą z manipulacją i polaryzacją. Badanie dokumentuje te obawy, ale samo nie przesądza, które rozwiązania okażą się skuteczne.